Merhaba sevgili 4. sınıf öğrencileri! Ben sizin Fen Bilimleri öğretmeninizim. Bugün birlikte basit bir elektrik devresi kuracağız ve bu devreyi kurarken nelere dikkat etmemiz gerektiğini öğreneceğiz. Hazırsanız, hemen başlayalım!
**UYGULAMALI ETKİNLİK: Elektrik Devresi Kuruyorum**
Bu etkinlikte, elimizdeki malzemelerle basit bir elektrik devresi kuracağız. Kurduğumuz devreyi gözlemleyerek bazı soruları cevaplayacağız. Amacımız, çalışan basit bir elektrik devresi kurmak.
**MALZEMELER**
Şimdi, bu etkinliği yapabilmek için hangi malzemelere ihtiyacımız olduğuna bir göz atalım:
* 20 cm x 30 cm boyutlarında bir mukavva
* 1 adet 1,5 watt ampul
* 3 adet 20 cm uzunluğunda bağlantı kablosu
* 2 adet 1,5 volt pil
* 1 adet ikili pil yatağı
* 1 adet anahtar
* 1 adet bant
* 1 adet makas
Bu malzemelerle harika bir devre kuracağız!
**UYGULAMA BASAMAKLARI**
Şimdi sıra geldi devremizi adım adım kurmaya. Dikkatli bir şekilde takip edelim:
* Adım 1: İlk olarak pilleri, kutuplarına dikkat ederek pil yatağına yerleştiriyoruz. Pillerin artı (+) ve eksi (-) kutuplarının doğru takıldığından emin olalım.
* Adım 2: Birinci bağlantı kablosunun bir ucunu pil yatağından çıkan kablolardan birine, diğer ucunu da anahtara bağlıyoruz.
* Adım 3: İkinci bağlantı kablosunun bir ucunu anahtarın diğer ucuna, diğer ucunu da ampule bağlıyoruz.
* Adım 4: Üçüncü bağlantı kablosunun bir ucunu ampule, diğer ucunu da pil yatağının boşta kalan kutbuna bağlıyoruz.
* Adım 5: Oluşturduğumuz devreyi dağılmaması için makas yardımıyla mukavvanın üzerine bantla sabitliyoruz.
* Adım 6: Anahtarı kapatıp açarak devrenin çalışıp çalışmadığını dikkatlice gözlemliyoruz. Devre elemanlarını teker teker çıkarıp takarak ampulün ışık verme durumunu gözlemliyoruz.
**UYGULAMANI DEĞERLENDİR**
Şimdi kurduğumuz devreyi ve gözlemlerimizi değerlendirme zamanı. Soruları dikkatlice okuyalım ve cevaplayalım.
1. Ampul hangi durumda ışık verdi? Neden?
Ampul, anahtar kapalıyken ve tüm bağlantılar doğru yapıldığında ışık verdi. Çünkü elektrik devresinin tamamlanması için tüm elemanların birbirine bağlı olması ve anahtarın devreyi iletime açık hale getirmesi gerekir. Bu durumda, pilden çıkan elektrik akımı anahtardan geçerek ampulü aydınlatır ve devreyi tamamlar.
2. Devreden anahtarı çıkarıp devreyi yeniden bağladığınızda oluşan durumu gözlemleyiniz. Gözlem sonuçlarını yazınız.
Devreden anahtarı çıkardığımızda ve devreyi yeniden bağladığımızda şöyle bir durumla karşılaşırız:
- Eğer anahtarın olduğu yere iki kabloyu birbirine doğrudan bağlarsak, yani anahtarın devredeki boşluğunu kablolarla tamamlarsak, ampul sürekli yanar. Bunun sebebi, anahtarın devreyi açık tutmak yerine sürekli kapalı tutmasıdır. Elektrik akımı kesintisiz olarak pilden ampule akar.
- Eğer anahtarı çıkarıp kabloları birbirine bağlamazsak, yani devrede bir kopukluk bırakırsak, ampul hiç yanmaz. Çünkü elektrik akımının devreyi tamamlaması için kesintisiz bir yol olması gerekir. Anahtarın çıkarılması devrede bir kopukluk oluşturur ve akımın ampule ulaşmasını engeller.
Bu gözlemlerimiz, anahtarın devredeki akım akışını kontrol etme görevini daha iyi anlamamızı sağlıyor.
Umarım bu etkinliği beğenmişsinizdir. Elektrik devrelerinin nasıl çalıştığını artık daha iyi biliyorsunuz! Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere, hoşça kalın!