Merhaba sevgili 4. sınıf öğrencileri! Fen Bilimleri dersimizin 3. Ünitesine hoş geldiniz. Bu ünitede kuvvet ve hareketle ilgili harika bilgiler öğreneceğiz. Şimdi birlikte bu sayfadaki soruları çözelim, hem konuyu pekiştirelim hem de aklımızdaki tüm soruları cevaplayalım. Hazırsanız başlayalım!
—
Cümlelerdeki boşlukları, verilen kelimelerden uygun olanlarıyla tamamlayınız.
* İtme
* Çubuk
* İki
* Zıt
* Aynı
* Çekme
* Hızlanma
* Mıknatıs
* Yavaşlama
* Şerit
* Temas
1. Buzdolabının kapağını çekme kuvveti uygulayarak açarız.
* Açıklama: Buzdolabının kapağını açarken onu kendimize doğru çektiğimiz için çekme kuvveti kullanırız.
2. Kıyafet çekmecesini kapatmak için itme kuvveti uygularız.
* Açıklama: Çekmeceyi kapatırken onu ileri doğru ittiğimiz için itme kuvveti kullanırız.
3. Hareket hâlindeki bir cismi durdurabilmek için cismin hareket yönüne zıt yönde kuvvet uygulanır.
* Açıklama: Bir topu durdurmak istediğimizde, topun gittiği yöne ters yönde bir kuvvet uygularız. İşte bu yüzden zıt yön diyoruz.
4. Hareket hâlindeki cisimlerin hızını arttırmak için cisimlere hareket yönleriyle aynı yönde kuvvet uygulanır.
* Açıklama: Bir bisikleti daha hızlı sürmek istediğimizde, pedallara bisikletin gittiği yönde kuvvet uygularız. Bu yüzden aynı yönlü kuvvet diyoruz.
5. Pistten kalkan uçak, kaydıraktan kayan çocuklar kuvvetin etkisiyle hızlanma hareketine örnektir.
* Açıklama: Uçağın pistte hızlanması ve çocuğun kaydıraktan kayarken hızlanması, uygulanan kuvvetin cisimleri hızlandırdığı durumlardır.
6. Durağa yaklaşan otobüs, iskeleye yanaşan gemi kuvvetin etkisiyle yavaşlama hareketi yapar.
* Açıklama: Otobüsün durakta durması ve geminin iskeleye yanaşırken yavaşlaması, uygulanan kuvvetin cisimleri yavaşlattığı durumlardır.
7. Buzdolabı kapıları, süsleme gereçleri gibi pek çok alanda mıknatıs kullanılmıştır.
* Açıklama: Buzdolabı kapaklarının kapanıp yapışmasını sağlayan, bazı süs eşyalarında da kullanılan şey mıknatıstır.
8. Mıknatıs; yakında bulunan demir, nikel, kobalt gibi cisimlere temas gerektirmeyen kuvvet uygular.
* Açıklama: Mıknatısların demir gibi metalleri çekebilmesi için onlara dokunmasına gerek yoktur. Bu, temas etmeden bir kuvvet oluştuğunu gösterir.
9. Mıknatıslarda iki farklı kutup vardır.
* Açıklama: Her mıknatısın bir “kuzey” ve bir “güney” kutbu olmak üzere iki kutbu bulunur.
10. Elektrikli taşıtların motorlarında çubuk mıknatıs kullanılır.
* Açıklama: Elektrikli araçların motorlarının çalışmasında, genellikle çubuk şeklinde mıknatıslar önemli bir rol oynar.
—
Aşağıdaki soruları cevaplayınız.
1. Sürücü, yayalara yol vermek için frene bastığında arabanın yaptığı hareket nedir? Bu harekete bir örnek yazınız.
* Cevap: Sürücü frene bastığında araba yavaşlama hareketi yapar.
* Açıklama: Frene basmak, arabanın hareketini engelleyen bir kuvvet uygular ve bu da arabanın hızını azaltır, yani yavaşlamasına neden olur.
* Örnek: Bir bisiklet sürücüsünün yokuş aşağı inerken yavaşlamak için frenleri sıkması da bir yavaşlama örneğidir.
2. Suna’nın çalışma masasının çekmecesinde bulunan nesneler aşağıda verilmiştir. Mıknatısın çekebileceği nesnelerin altındaki kutuları işaretleyiniz.
* Toplu iğne
* Kağıt parçaları
* Harita çivisi
* Silgi
* Açıklama: Mıknatıslar, demir gibi bazı metalleri çekebilir. Toplu iğneler genellikle metalden yapılır, bu yüzden mıknatıs onları çeker. Harita çivileri de metal olabileceği için mıknatıs onları çekebilir. Kağıt parçaları ve silgi ise mıknatıstan etkilenmez. Bu yüzden toplu iğne ve harita çivisi kutucuklarını işaretlemeliyiz.
3. Mıknatıslar günlük hayatımızda pek çok yerde kullanılmaktadır. Mıknatısların günlük hayatımızdaki kullanım alanlarına dört örnek yazınız.
* Cevap:
1. Buzdolabı kapakları
2. Kapı zilleri
3. Oyuncaklar (örneğin manyetik bloklar)
4. Hoparlörler
* Açıklama: Mıknatısların hayatımızda ne kadar çok yeri olduğunu görüyoruz, değil mi? Buzdolabının kapanmasını sağlamaktan, oyuncakların birbiriyle tutunmasına kadar birçok alanda karşımıza çıkarlar. Hatta hoparlörlerin içinde bile sesin oluşmasına yardımcı olurlar.
Umarım bu soruları çözerken keyif almışsınızdır ve yeni şeyler öğrenmişsinizdir. Başka sorularda ve konularda görüşmek üzere, hoşça kalın!