Merhaba sevgili öğrencim! Fen Bilimleri dersinin “Güneş Sistemi ve Tutulmalar” ünitesine ait bu güzel bulmaca etkinliğini seninle beraber inceleyelim. Burada bizden istenen, cevabı zaten verilmiş olan kelimelerin sorularını (tanımlarını) bulmamız. Yani “Bu kelime neyin cevabı olabilir?” diye düşüneceğiz.
Hadi gel, bulmacadaki numaralara göre kelimeleri tek tek analiz edelim ve tanımlarını yazalım.
Soru 1: SATÜRN
Çözüm Adımları:
- Adım 1: Bulmacada 1 numaralı sütuna baktığımızda SATÜRN cevabını görüyoruz.
- Adım 2: Satürn’ü diğer gezegenlerden ayıran en belirgin özellik nedir? Kocaman ve belirgin halkaları olmasıdır. Ayrıca Güneş’e uzaklık bakımından 6. sıradadır.
- Adım 3: O halde sorumuz şu şekilde olabilir:
Cevap 1: Güneş sisteminin halkalarıyla ünlü olan ve Güneş’e en yakın 6. gezegeni hangisidir?
Soru 2: ASTEROİT
Çözüm Adımları:
- Adım 1: 2 numaralı sütundaki kelime ASTEROİT.
- Adım 2: Derslerimizde hatırlarsan, Mars ve Jüpiter arasında yoğun bir taş ve kaya kuşağı vardı. Biz bunlara asteroit diyorduk.
- Adım 3: Tanımımızı buna göre yapalım.
Cevap 2: Genellikle Mars ve Jüpiter yörüngeleri arasında dolanan, kaya ve metal parçalarından oluşan gök cisimlerine ne ad verilir?
Soru 3: METEOR
Çözüm Adımları:
- Adım 1: 3 numaralı sütundaki kelimemiz METEOR.
- Adım 2: Meteorlar atmosfere girdiklerinde sürtünmeden dolayı yanarlar ve ışık saçarlar. Halk arasında buna “yıldız kayması” da diyoruz.
- Adım 3: Bu özelliği soruya dönüştürelim.
Cevap 3: Atmosfere girerek sürtünme sonucu ısınıp ışık saçan gök cisimlerine (yıldız kayması olarak bilinen olay) ne denir?
Soru 4: GÜNEŞ TUTULMASI
Çözüm Adımları:
- Adım 1: 4 numaralı satırda uzun bir cevabımız var: GÜNEŞ TUTULMASI.
- Adım 2: Bu olay ne zaman gerçekleşiyordu? Ay, Dünya ile Güneş’in tam arasına girdiğinde Güneş’i göremez hale geliyorduk.
- Adım 3: Sıralamayı belirterek sorumuzu yazalım.
Cevap 4: Ay’ın Dünya ile Güneş arasına girmesi sonucu Güneş ışınlarının Dünya’ya ulaşmasının engellendiği doğa olayı nedir?
Soru 5: JÜPİTER
Çözüm Adımları:
- Adım 1: 5 numaralı sütundaki kelime JÜPİTER.
- Adım 2: Jüpiter deyince aklımıza gelen ilk şey “en büyük” olmasıdır. Dev gezegen olarak bilinir.
- Adım 3: En basit ve net tanımı kullanalım.
Cevap 5: Güneş sisteminin en büyük gezegeni hangisidir?
Soru 6: VENÜS
Çözüm Adımları:
- Adım 1: 6 numaralı satırdaki kelime VENÜS.
- Adım 2: Venüs’ün atmosferi çok yoğun karbondioksit içerdiği için sera etkisi yapar ve sistemin en sıcak gezegenidir. Ayrıca parlaklığından dolayı halk arasında “Çoban Yıldızı” olarak bilinir.
- Adım 3: Bu ipuçlarını soru haline getirelim.
Cevap 6: Güneş sisteminin en sıcak gezegeni olan ve halk arasında “Çoban Yıldızı” olarak bilinen gezegen hangisidir?
Soru 7: GÖK TAŞI
Çözüm Adımları:
- Adım 1: 7 numaralı satırdaki kelime GÖK TAŞI.
- Adım 2: Meteor ile gök taşı arasındaki farkı hatırla. Meteor havada yanıp bitendi, gök taşı ise yanmayıp yeryüzüne düşebilen parçaydı.
- Adım 3: Yeryüzüne ulaşma vurgusunu yaparak soruyu yazalım.
Cevap 7: Atmosferden geçerken tamamen yanmayarak yeryüzüne ulaşıp düşen meteor parçalarına ne ad verilir?
Soru 8: URANÜS
Çözüm Adımları:
- Adım 1: 8 numaralı satırdaki kelime URANÜS.
- Adım 2: Uranüs’ün çok ilginç bir özelliği vardı, eksen eğikliği çok fazla olduğu için yörüngesinde “yan yatmış bir varil” gibi dönüyordu.
- Adım 3: Bu benzetme Uranüs sorularının vazgeçilmezidir.
Cevap 8: Dönüşü yan yatmış bir varile benzetilen ve Güneş sisteminin 7. gezegeni olan gök cismi hangisidir?
İşte bu kadar! Gördüğün gibi cevaplardan yola çıkarak gezegenlerin ve gök cisimlerinin en belirgin özelliklerini hatırladık ve soruları oluşturduk. Başarılar dilerim!