4. Aşağıdaki şekilde iç salgı bezleri verilmiştir. Şekil üzerinde ok ile gösterilen organların adlarını öncelikle şemaya yazınız. Daha sonra verilen kutucuklara organların isimlerini ve görevlerini yazınız.
Merhaba sevgili öğrencim! Fen Bilimleri dersimizin en önemli konularından biri olan “Denetleyici ve Düzenleyici Sistemler” ünitesindeki iç salgı bezlerini inceliyoruz. Bu görselde vücudumuzdaki hormonları üreten merkezleri tanımamız istenmiş. Hadi gel, bu kutucukları yukarıdan aşağıya doğru sırasıyla, vücudumuzdaki yerlerine göre dolduralım.
Görseldeki insan figürleri üzerinde oklarla gösterilen organları tek tek inceleyip, hem isimlerini hem de görevlerini senin için adım adım yazıyorum. Bu bilgileri çalışma kağıdındaki ilgili kutucuklara not alabilirsin.
Adım 1: Kafatasının İçindeki Bez (En Üstteki Ok)
İlk olarak beynimizin hemen alt kısmında gösterilen nohut büyüklüğündeki bezi yazalım.
- Organın Adı:Hipofiz Bezi
- Görevi: İç salgı bezlerinin yöneticisidir. Diğer bezlerin çalışmasını denetler. Ayrıca salgıladığı büyüme hormonu sayesinde vücudun büyümesini ve gelişmesini sağlar.
Adım 2: Boyun Kısmındaki Bez (Boğazdaki Ok)
Boynumuzda, gırtlağın hemen önünde bulunan kelebek şeklindeki bezi yazalım.
- Organın Adı:Tiroit Bezi
- Görevi:Tiroksin hormonu salgılar. Bu hormon vücudumuzdaki metabolizma hızını ayarlar, yani vücuttaki kimyasal olayları düzenler. Büyüme ve gelişmede de rol oynar.
Adım 3: Böbreklerin Üzerindeki Bezler (Sırttaki Oklar)
Her iki böbreğimizin de tepesinde şapka gibi duran bezleri yazalım.
- Organın Adı:Böbrek Üstü Bezleri
- Görevi:Adrenalin hormonu salgılar. Korku, heyecan, öfke ve sevinç gibi durumlarda kalp atışımızı hızlandırır, solunumu artırır ve vücudu savunmaya hazırlar.
Adım 4: Midenin Altındaki Yaprak Şeklindeki Bez (Ortadaki Ok)
Sindirim sisteminden de tanıdığımız, hem sindirim enzimi hem de hormon üreten karma bezi yazalım.
- Organın Adı:Pankreas
- Görevi:İnsülin ve Glukagon hormonlarını salgılar. Bu hormonlar kandaki şeker miktarını düzenler. İnsülin kan şekerini düşürürken, Glukagon kan şekerini yükseltir.
Adım 5: Eşeysel Bezler (En Alttaki Oklar)
Bu kısımda erkek ve dişi bireylerde farklı organlar gösterilmiştir. Görselin sol tarafı dişi bireyi, sağ tarafı erkek bireyi temsil eder.
Dişi Birey İçin (Soldaki Şekil):
- Organın Adı:Yumurtalık
- Görevi: Dişiye özgü özelliklerin (ses incelmesi, vücut yapısı vb.) ortaya çıkmasını sağlar. Üreme hücresi olan yumurtanın oluşumunu sağlar.
Erkek Birey İçin (Sağdaki Şekil):
- Organın Adı:Testis
- Görevi: Erkeğe özgü özelliklerin (sakal-bıyık çıkması, ses kalınlaşması vb.) ortaya çıkmasını sağlar. Üreme hücresi olan spermin oluşumunu sağlar.
Bu şekilde tüm kutucukları doğru bilgilerle doldurmuş olduk. Bu bezlerin vücudumuzun dengesi (homeostazi) için ne kadar önemli olduğunu unutma. Başarılar dilerim!