6. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2. Kitap Sayfa 41

Harika bir soru! Merhaba sevgili öğrencim, ben Fen Bilimleri öğretmeniniz. Gönderdiğin bu güzel deneyi ve değerlendirme sorularını gel birlikte adım adım inceleyelim ve çözelim. Bu deney, şekli düzgün olmayan katı cisimlerin hacmini bulmanın en eğlenceli yollarından biridir!

Öncelikle deneyin amacını kısaca hatırlayalım. Elimizdeki taşırma kabını ağzına kadar suyla dolduruyoruz. Sonra içine hacmini ölçmek istediğimiz cismi (mesela bir silgiyi) yavaşça bırakıyoruz. Cisim içeri girince, kendi hacmi kadar suyu dışarı taşıyor, değil mi? İşte o taşan suyu da dereceli silindirde biriktirip ne kadar olduğunu ölçüyoruz. Böylece cismin hacmini bulmuş oluyoruz. Kısacası, deneydeki sihirli formülümüz şu:

Katının Hacmi = Dereceli Silindirde Biriken Taşan Suyun Hacmi

Şimdi sorulara geçmeden önce, deneyimizi yapmış ve tablomuzu doldurmuş gibi düşünelim. Çünkü soruları cevaplamak için ölçüm sonuçlarına ihtiyacımız var. Haydi, aşağıdaki gibi örnek ölçümler yapmış olalım:

• Silgi‘yi attığımızda dereceli silindirde 15 cm³ su birikmiş olsun.
• Taş‘ı attığımızda dereceli silindirde 25 cm³ su birikmiş olsun.
• Misket‘i attığımızda ise 8 cm³ su birikmiş olsun.

Bu durumda tablomuz şöyle görünürdü:

Gördüğün gibi, taşan suyun hacmi ne ise katının hacmi de odur. Şimdi bu hayali verilerle sorularımızı rahatça çözebiliriz.

a. I. Aşamada ölçtüğümüz katı maddelerin hacimlerini büyükten küçüğe doğru sıralayalım.

Sevgili öğrencim, bu soruyu cevaplayabilmemiz için deneyin “I. Aşama”sında hangi ölçümleri yaptığımızı bilmemiz gerekiyor. Elimizdeki görselde sadece “II. Aşama” anlatılıyor. Bu yüzden I. Aşamaya ait verilerimiz olmadığı için bu soruyu maalesef cevaplayamıyoruz. Ama II. Aşamayı anladıktan sonra, I. Aşamayı da aynı mantıkla kolayca yapabilirsin!

b. II. Aşamada ölçtüğümüz katı maddelerin hacimlerini büyükten küçüğe doğru sıralayalım.

İşte bu soruyu yukarıda oluşturduğumuz örnek tabloya göre cevaplayabiliriz. Hadi adım adım gidelim.

Adım 1: II. Aşamada ölçtüğümüz cisimlerin hacimlerini listeyelim.

• Taşın Hacmi: 25 cm³
• Silginin Hacmi: 15 cm³
• Misketin Hacmi: 8 cm³

Adım 2: Soru bizden bu hacimleri büyükten küçüğe doğru sıralamamızı istiyor. Elimizdeki sayılara bakalım: 25, 15 ve 8. Bu sayıların en büyüğü 25, sonra 15, en küçüğü ise 8’dir.

Sıralama şöyle olur:

25 > 15 > 8

Adım 3: Şimdi bu sayıların hangi cisimlere ait olduğunu yazarak sıralamamızı tamamlayalım.

Sonuç:

Taş > Silgi > Misket

Gördüğün gibi, deney sonuçlarını doğru bir şekilde okuyup anladığımızda soruları cevaplamak ne kadar da kolay! Umarım bu açıklama konuyu daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Fen bilimleri dersinde deneyler yaparak öğrenmek en güzelidir! Aklına takılan başka bir şey olursa çekinme, sorabilirsin.