Merhaba sevgili öğrencilerim!
Ben Fen Bilimleri öğretmeniniz. Bugün sizlerle birlikte aynalardaki görüntülerle ilgili çok keyifli bir pekiştirme etkinliği yapacağız. Kitabınızdaki bu soruları adım adım, hep birlikte çözeceğiz. Unutmayın, düzlem aynalardaki görüntü her zaman cismin simetriğidir. Yani sanki bir kağıdı tam ortadan katlamışsınız gibi düşünün, bir taraftaki şeklin aynısı diğer tarafta da oluşur. Hadi başlayalım!
1. Aşağıdaki düzlem aynalarda oluşan görüntüleri çizelim.
Bu soruda bizden verilen şekillerin düzlem aynadaki yansımalarını, yani görüntülerini çizmemiz isteniyor. Düzlem aynalardaki en önemli kuralı hatırlayalım: Cismin aynaya olan uzaklığı ne kadarsa, görüntünün de aynaya olan uzaklığı o kadardır ve görüntü cisme göre simetriktir (sağı solu yer değiştirmiştir).
a) Kırmızı Üçgenin Görüntüsü
Adım 1: İlk olarak üçgenin köşelerinin aynaya olan uzaklıklarını sayalım. Üçgenin aynaya değen dik kenarı zaten ayna üzerinde. Bu kenarın görüntüsü de ayna üzerinde olacaktır.
Adım 2: Üçgenin sivri olan köşesinin aynaya olan uzaklığına bakalım. Kareleri saydığımızda bu köşenin aynaya 2 birim uzaklıkta olduğunu görüyoruz.
Adım 3: Şimdi, görüntünün de aynaya uzaklığı 2 birim olmalı. Aynanın diğer tarafına doğru 2 birim sayarak sivri ucun yansımasını işaretliyoruz.
Adım 4: Son olarak, işaretlediğimiz bu noktaları birleştirerek üçgenin görüntüsünü tamamlıyoruz. Sonuçta, aynaya doğru bakan sivri ucun, görüntüde de aynanın diğer tarafına doğru baktığını göreceksiniz.
Sonuç: Cismin aynaya simetrik bir yansıması oluşur.
b) “FEN” Kelimesinin Görüntüsü
Adım 1: Kelimelerin yansımasında hem harflerin sırası ters döner hem de her bir harfin kendisi de simetrik olarak ters döner. Aynaya en yakın olan harf ‘N’ olduğu için, görüntüde de aynaya en yakın olan harf ‘N’ harfinin yansıması olacaktır.
Adım 2: ‘N’ harfinin yansımasını çizelim. Kendi içinde sağ-sol olarak yer değiştirecektir.
Adım 3: Ortadaki ‘E’ harfinin yansımasını çizelim. Bu harf de sağ-sol olarak yer değiştirir ve ters bir ‘E’ şekli oluşur.
Adım 4: Aynaya en uzak olan ‘F’ harfinin yansıması da görüntüde en uzakta olacaktır. ‘F’ harfini de ters çevirerek çiziyoruz.
Sonuç: “FEN” kelimesinin görüntüsü, harflerin ve sıranın ters çevrilmiş hali olacaktır. Yani aynada “ИƎꟻ” gibi bir görüntü oluşur.
2. Düzlem aynanın önüne yerleştirilen saatlerin görüntülerinde eksik olan yerleri tamamlayalım.
Bu soruda da yine düzlem ayna simetri kuralını kullanacağız. Rakamların ve saat kollarının yansımalarını bulacağız.
a) Dijital Saatler
- İlk Saat (12:59):
Adım 1: Saatimiz 12:59‘u gösteriyor. Görüntüde hem rakamlar hem de rakamların sırası ters dönecek.
Adım 2: Aynaya en yakın olan rakam ‘9’. Görüntüde de aynaya en yakın yerde ‘9’un yansıması olacak. Sonra ‘5’in yansıması gelecek. ‘5’ rakamının yansıması ‘2’ rakamına benzer.
Adım 3: İki nokta (:) simetrik olduğu için değişmez.
Adım 4: ‘2’ rakamının yansıması ‘5’ rakamına benzer. ‘1’ rakamının yansıması ise yine ‘1’ gibi görünür.
Sonuç: Görüntüde sağdan sola doğru, ters dönmüş bir 9, sonra 2, sonra iki nokta, sonra 5 ve en solda 1 rakamının yansıması görünür. Yani 12:59‘un yansıması ୧S:5І şeklinde olacaktır.
- İkinci Saat (2:1):
Adım 1: Bu sefer cisim 2:1‘i gösteriyor. Yine aynı kuralla yansımasını bulacağız.
Adım 2: Aynaya en yakın olan ‘1’ rakamının yansıması görüntüde de en yakın yerde ve yine ‘1’ şeklinde olur.
Adım 3: İki nokta (:) yine aynı kalır.
Adım 4: Aynaya uzak olan ‘2’ rakamının yansıması, görüntüde en uzakta ve ‘5’ rakamına benzer şekilde olur.
Sonuç:2:1‘in aynadaki görüntüsü 1:5 şeklinde okunur.
b) Analog Saat
Adım 1: Analog (akrep ve yelkovanlı) saatlerde yansımayı bulmak çok eğlencelidir. Saati tam ortadan, yani 12 ve 6’dan geçen bir çizgiyle ikiye böldüğümüzü hayal edelim. Bu bizim simetri aynamız gibi olacak.
Adım 2: Saate bakalım. Akrep (kısa kol) 10 ile 11 arasında. Simetriğine baktığımızda bu kolun 1 ile 2 arasında olması gerekir.
Adım 3: Yelkovan (uzun kol) tam olarak 2’nin üzerinde. Simetriğine baktığımızda ise tam olarak 10’un üzerinde olması gerekir.
Adım 4: İnce olan saniye kolu ise 7’nin üzerinde. Simetriğine baktığımızda 5’in üzerinde olması gerekir.
Sonuç: Görüntüdeki saatte;
- Akrep 1 ile 2 arasında,
- Yelkovan 10’un üzerinde,
- Saniye kolu 5’in üzerinde olacak şekilde çizilmelidir.
Umarım çözümler anlaşılır olmuştur. Gördüğünüz gibi aynalar dünyası oldukça ilginç ve kuralları çok basit. Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere