Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben sizin Türkçe öğretmeninizim. Bugün birlikte 2. Sınıf Türkçe ders kitabımızdaki eğlenceli bir etkinliği yapacağız. Hazırsanız başlayalım!
7. ETKİNLİK
Aşağıdaki Nasreddin Hoca fıkrasını okuyunuz. Kutucukların içine uygun noktalama işaretlerini koyunuz.
Metin:
BEN YAPACAĞIMI BİLİRİM
Bir gün Hoca, bir köye konuk olur. Birkaç gün sonra heybesi kaybolur. Köy ağlarına:
— Bana bakın! Heybemi bulursanız bulun, yoksa ben yapacağımı bilirim, der.
Ağaları bir telaş almıştır. Köylüleri arayıp taramışlar. Sonunda Hoca’nın heybesini bulmuşlar. Ağalardan biri merak edip:
— Hocam! Eğer heybeni bulmasaydık bize ne yapacaktın, diye sorar.
Hoca gülerek cevap verir:
— Size yapacağım bir şey yoktu. Evdeki eski kilimi bozup heybe yapacaktım!
Nasreddin Hoca
haz.: Cengiz ÖZGÜN
Çözüm ve Açıklama:
Sevgili çocuklar, bu etkinlikte yapmamız gereken Nasreddin Hoca’nın fıkrasındaki boş kutucuklara doğru noktalama işaretlerini yerleştirmek. Noktalama işaretleri, cümlelerimizin daha anlaşılır olmasını sağlar. Haydi, birlikte fıkradaki boşlukları dolduralım ve neden o işareti koyduğumuzu açıklayalım:
* İlk boşluk: “Bir gün Hoca, bir köye konuk olur.” Bu bir tamamlama cümlesi olduğu için sonuna nokta koymalıyız.
Bir gün Hoca, bir köye konuk olur.
* İkinci boşluk: “Birkaç gün sonra heybesi kaybolur.” Bu da bir tamamlama cümlesi olduğu için sonuna nokta koymalıyız.
Birkaç gün sonra heybesi kaybolur.
* Üçüncü boşluk: “Köy ağlarına:” Burada bir konuşma başlayacağı için iki nokta üst üste (:) kullanırız.
Köy ağlarına:
* Dördüncü boşluk: “— Bana bakın!” Bu bir seslenme ve emir cümlesi olduğu için sonuna ünlem işareti (!) koymalıyız.
— Bana bakın!
* Beşinci boşluk: “Heybemi bulursanız bulun, yoksa ben yapacağımı bilirim, der.” Bu bir cümlenin bittiğini gösterdiği için sonuna nokta koymalıyız.
Heybemi bulursanız bulun, yoksa ben yapacağımı bilirim, der.
* Altıncı boşluk: “Ağaları bir telaş almıştır.” Bu bir tamamlama cümlesi olduğu için sonuna nokta koymalıyız.
Ağaları bir telaş almıştır.
* Yedinci boşluk: “Köylüleri arayıp taramışlar.” Bu da bir tamamlama cümlesi olduğu için sonuna nokta koymalıyız.
Köylüleri arayıp taramışlar.
* Sekizinci boşluk: “Sonunda Hoca’nın heybesini bulmuşlar.” Cümle bittiği için sonuna nokta koymalıyız.
Sonunda Hoca’nın heybesini bulmuşlar.
* Dokuzuncu boşluk: “Ağalardan biri merak edip:” Burada bir konuşma başlayacağı için iki nokta üst üste (:) kullanırız.
Ağalardan biri merak edip:
* Onuncu boşluk: “— Hocam! Eğer heybeni bulmasaydık bize ne yapacaktın, diye sorar.” Bu bir soru cümlesi olduğu için sonuna soru işareti (?) koymalıyız.
— Hocam! Eğer heybeni bulmasaydık bize ne yapacaktın, diye sorar.
* On birinci boşluk: “Hoca gülerek cevap verir:” Burada bir konuşma başlayacağı için iki nokta üst üste (:) kullanırız.
Hoca gülerek cevap verir:
* On ikinci boşluk: “— Size yapacağım bir şey yoktu.” Bu bir tamamlama cümlesi olduğu için sonuna nokta koymalıyız.
— Size yapacağımı bir şey yoktu.
* On üçüncü boşluk: “Evdeki eski kilimi bozup heybe yapacaktım!” Bu da bir tamamlama cümlesi olduğu için sonuna nokta koymalıyız. Cümledeki anlamı daha vurgulu hale getirmek için ünlem işareti de kullanabiliriz ama nokta daha yaygın kullanılır. Biz burada noktayı tercih edelim.
Evdeki eski kilimi bozup heybe yapacaktım!
İşte fıkramızı noktalama işaretleriyle tamamladık. Gördüğünüz gibi noktalama işaretleri sayesinde fıkra daha akıcı ve anlaşılır oldu.
SONRAKİ METNE HAZIRLIK
Genel ağdan Karagöz ve Hacivat ile ilgili araştırma yapınız. Edindiğiniz bilgileri kısaca defterinize yazınız.
Sevgili öğrenciler, bu bölümdeki görevimiz ise internetten Karagöz ve Hacivat hakkında bilgi toplamak ve bunları defterimize yazmak. Bu, hem okuma ve araştırma becerilerimizi geliştirecek hem de Türk kültürünün önemli bir parçası olan Karagöz ve Hacivat hakkında bilgi sahibi olmamızı sağlayacak. Sizler araştırma yaparken ben de sabırsızlıkla defterlerinize yazdıklarınızı görmek için bekleyeceğim. Başarılar dilerim!