Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün birlikte çok eğlenceli bir Türkçe etkinliği yapacağız. Hazırsanız başlayalım!
**6. ETKİNLİK**
Aşağıdaki dizeleri, vurgu ve tonlamaya dikkat ederek okuyunuz. Dizelerde hangi noktalama işaretlerinin tanıtıldığını belirleyip noktalı yerlere adlarını yazınız.
—
Adımı sorsan bana,
……………………. derim sana.
Eş görevli kelimeler gelirse art arda
Bil ki bu kelimeler arasında beklerim.
Sıralanan kelimelerin arasıdır yerim.
Bu dizelerde bir duraklama olduğunu görüyoruz. Cümle içinde eş görevli kelimeleri ayırmak için kullandığımız noktalama işaretini soruyor. İşte bu işaretin adı virgüldür.
Sonuç:
Virgül
Açıklama:
Bu kısımda, eş görevli kelimeleri ayırmak için kullanılan noktalama işaretini bulmamız isteniyor. Dizelerde “Ali’ye, Ayşe’ye” gibi sıralanan kelimeler var. Bu tür sıralamalarda kelimelerin arasına virgül konulur. Bu yüzden noktalı yerlere “virgül” yazılmalıdır.
—
Diyelim bir cümle yazacaktın,
Satırın en sonuna vardın.
Sığmadıysa satıra son kelimen,
Telaş yapma hemen.
Sığan hecesini yazıp kelimenin
Satırın sonuna ……………………………. çek,
Kelimenin diğer hecelerini
Alt satıra yazmaya devam et.
Bu dizelerde ise bir kelimenin satıra sığmadığı ve nasıl devam edileceği anlatılıyor. Kelimenin sığmayan kısmını yazdıktan sonra satırın sonuna bir çizgi koyuyoruz. Bu çizginin adı uzun çizgidir.
Sonuç:
Uzun çizgi
Açıklama:
Burada, bir kelimenin satıra sığmadığı durumda ne yapmamız gerektiği anlatılıyor. Kelimenin satıra sığan kısmını yazdıktan sonra, kelimenin devamını alt satıra yazmak için satırın sonuna bir çizgi konulur. Bu çizgiye “uzun çizgi” denir.
—
…………………….dir benim adım.
Ali’ye, Ayşe’ye,
İzmir’e, Hakkâri’ye…
İşte buna benzer kelimelere
Hemen yazılmaz ekler.
Ekler, önce beni bekler.
Bu dizelerde ise bir kelimeye ek getirilirken kullanılan noktalama işareti soruluyor. Kelimeye gelen eklerden önce konulan bu işarete kesme işareti denir.
Sonuç:
Kesme işareti
Açıklama:
Bu kısımda, özel isimlere gelen ekleri ayırmak için kullanılan noktalama işaretini bulmamız isteniyor. “Ali’ye”, “Ayşe’ye” gibi örneklerde görüldüğü gibi, özel isimlere gelen çekim eklerinden önce kesme işareti kullanılır. Bu yüzden noktalı yere “kesme işareti” yazılmalıdır.
Umarım bu açıklamalarım sizler için faydalı olmuştur. Hepinizi öpüyorum!