3. Aşağıdaki ifadeleri dikkatlice okuyunuz. Güneş tutulmasına ait olan ifadelerin numaralarını “Güneş Tutulması” yazan kutucuğa, Ay tutulmasına ait olan ifadelerin numaralarını ise “Ay Tutulması” yazan kutucuğa yazınız.
Merhaba sevgili öğrencim! Fen Bilimleri dersimizin en keyifli konularından biri olan “Güneş ve Ay Tutulmaları” ile ilgili harika bir etkinlik var karşımızda. Bu soruyu çözerken seninle birlikte maddeleri tek tek inceleyelim ve hangisinin hangi tutulmaya ait olduğunu mantığını kavrayarak bulalım. Hazırsan başlayalım!
Adım 1: İfadeleri tek tek analiz edelim
- 1. Gündüz gözlemlenir: Güneş tutulması olması için Güneş’in görünmesi gerekir, bu da ancak gündüz vaktinde olur. Bu yüzden bu ifade Güneş Tutulması‘na aittir.
- 2. Ay’ın dolunay evresinde gerçekleşir: Ay tutulması sırasında Dünya, Güneş ile Ay’ın arasına girer ve Ay, Dünya’nın gölgesinde kalır. Ay’ın tam yuvarlak göründüğü evre Dolunay’dır. Yani bu ifade Ay Tutulması‘na aittir.
- 3. Çıplak gözle izlenebilir: Ay’a bakmak gözlerimize zarar vermez. Bu nedenle Ay tutulmasını özel bir koruma olmadan izleyebiliriz. Bu ifade Ay Tutulması grubundadır.
- 4. Özel yapım gözlükle izlenmelidir: Güneş’e doğrudan bakmak gözlerimiz için çok tehlikelidir ve körlüğe neden olabilir. Güneş tutulmasını izlerken mutlaka filtreli özel gözlükler takmalıyız. Bu ifade Güneş Tutulması içindir.
- 5. Ay’ın gölgesi Dünya’nın üzerine düşer: Güneş tutulmasında Ay, Güneş ile Dünya arasına girer. Böylece Ay, güneş ışığını engeller ve gölgesi Dünya’nın üzerine düşer. Bu, Güneş Tutulması‘nın tanımıdır.
- 6. Gece gözlemlenir: Ay’ı ve Ay tutulmasını görebilmemiz için havanın karanlık olması, yani gece olması gerekir. Bu ifade Ay Tutulması‘na aittir.
- 7. Dünya, Güneş ile Ay arasındadır: Bu sıralamada (Güneş – Dünya – Ay), Dünya ortada olduğu için gölgesi Ay’ın üzerine düşer. Bu durum Ay Tutulması‘dır.
- 8. Ay, Dünya ile Güneş arasındadır: Bu sıralamada (Güneş – Ay – Dünya), Ay ortada olduğu için Güneş’in ışığını keser. Bu durum Güneş Tutulması‘dır.
- 9. Ay’ın yeni ay evresinde gerçekleşir: Güneş tutulmasında Ay, Güneş ile Dünya arasındadır. Bu sırada Ay’ın karanlık yüzü Dünya’ya dönüktür, yani Yeni Ay evresindedir. Bu ifade Güneş Tutulması‘na aittir.
- 10. Dünya’nın gölgesi Ay’ın üzerine düşer: Dünya’nın Güneş ışınlarını engelleyip Ay’ı karanlıkta bıraktığı olaydır. Bu ifade Ay Tutulması‘dır.
Adım 2: Kutucuklara yerleştirelim
Şimdi yukarıda yaptığımız analize göre numaraları ilgili kutulara yazalım:
Güneş Tutulması Yazan Kutucuğa Gelecek Numaralar:
1, 4, 5, 8, 9
Ay Tutulması Yazan Kutucuğa Gelecek Numaralar:
2, 3, 6, 7, 10
İşte bu kadar! Unutma; “Güneş Tutulması” gündüz olur, Ay ortadadır ve Yeni Ay evresindedir. “Ay Tutulması” ise gece olur, Dünya ortadadır ve Dolunay evresindedir. Harika bir iş çıkardın!