5. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Cevapları E Kare Yayınları Sayfa 29

Merhaba sevgili öğrenciler,

Ben sizin Sosyal Bilgiler öğretmeninizim. Bugün hep birlikte önümüzdeki görselde yer alan çok önemli bir konu olan “Çocuk Hakları” ile ilgili soruları inceleyip cevaplayacağız. Bu haklar, sizlerin daha mutlu, sağlıklı ve güvende büyümeniz için var. Haydi gelin, bu konudaki sorumluluklarımızı öğrenelim.

Soru 1: Çocuklar, haklarını kullanmak için neler yapmalıdırlar?

Bu çok güzel bir soru! Haklarımızı bilmek kadar onları nasıl kullanacağımızı bilmek de önemlidir. İşte sizlerin haklarınızı kullanmak için yapabilecekleriniz:

• Adım 1: Önce Haklarınızı Öğrenin! Bir hakkı kullanabilmek için önce o hakka sahip olduğunuzu bilmeniz gerekir. Tıpkı görseldeki maddeler gibi, Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’yi merak edip araştırabilirsiniz. Yaşama, eğitim alma, sağlık hizmetlerinden yararlanma, oyun oynama gibi temel haklarınızı bilmelisiniz.

• Adım 2: Kendinizi İfade Edin! Fikirlerinizi, düşüncelerinizi ve duygularınızı saygı çerçevesinde büyüklerinizle paylaşmaktan çekinmeyin. Sizi etkileyen bir konuda söz hakkınız olduğunu unutmayın.

• Adım 3: Yardım İsteyin! Haklarınızın ihlal edildiğini düşündüğünüzde, yani size kötü davranıldığında, eğitim veya sağlık hakkınız engellendiğinde güvendiğiniz bir yetişkinden (anneniz, babanız, öğretmeniniz, okul rehber öğretmeniniz gibi) mutlaka yardım istemelisiniz.

• Adım 4: Başkalarının Haklarına Saygı Gösterin! Unutmayın ki sizin sahip olduğunuz haklara diğer bütün çocuklar da sahiptir. Kendi haklarınızı savunurken, arkadaşlarınızın haklarına da saygı göstermelisiniz. Örneğin, oyun oynama hakkınızı kullanırken başka bir arkadaşınızın dinlenme hakkına engel olmamalısınız.

Soru 2: Bu konuda büyüklere düşen görevler nelerdir?

Bu da en az ilki kadar önemli bir soru. Çocuk haklarının korunması ve uygulanması konusunda en büyük sorumluluk yetişkinlere, yani bizlere düşüyor. İşte büyüklerin görevleri:

• Adım 1: Çocukları Korumak ve Gözetmek: Büyüklerin en temel görevi, çocukların her türlü tehlikeden, ihmalden ve kötü muameleden korunmasını sağlamaktır. Görseldeki Madde 6‘da belirtildiği gibi yaşam hakkını korumak herkesin ilk görevidir. Ayrıca Madde 9‘da söylendiği gibi çocuklara güvenli ve sevgi dolu bir aile ortamı sunmak da büyüklerin sorumluluğundadır.

• Adım 2: Temel İhtiyaçları Karşılamak: Her çocuğun sağlıklı büyümesi için gerekli olan beslenme, barınma, giyinme, eğitim ve sağlık hizmetleri gibi temel ihtiyaçları karşılamak yetişkinlerin görevidir.

• Adım 3: Ayrımcılık Yapmamak: Görseldeki Madde 2‘de çok güzel açıklanmış. Büyükler; çocuklara konuştukları dil, inançları, cinsiyetleri veya geldikleri yer ne olursa olsun eşit davranmalı, hiçbir çocuğa ayrımcılık yapmamalıdır.

• Adım 4: Fırsatlar Yaratmak: Büyükler, çocukların kendilerini geliştirebilmeleri için onlara imkânlar sunmalıdır. Tıpkı Madde 31‘de belirtildiği gibi, çocukların oyun oynayabileceği parklar, spor yapabileceği alanlar, kitap okuyabileceği kütüphaneler ve sanatla ilgilenebileceği merkezler açmak büyüklerin görevidir.

• Adım 5: Çocukları Dinlemek ve Onlara Yol Göstermek: Büyükler, çocukların düşüncelerine değer vermeli, onları dinlemeli ve haklarını öğrenmeleri konusunda onlara rehberlik etmelidir.

Unutmayın çocuklar, haklarınızı bilmek sizi daha güçlü kılar. Bu hakları kullanırken hem kendinize hem de çevrenizdekilere karşı sorumlu olduğunuzu aklınızdan çıkarmayın.