5. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Cevapları E Kare Yayınları Sayfa 130

Harika bir ders sayfası! Gel bakalım, bu sayfadaki soruları birlikte inceleyelim ve çözelim. Tıpkı sınıfta yaptığımız gibi, adım adım ilerleyeceğiz.

Soru 1: Yandaki atasözlerine benzer bir atasözü de siz söyleyiniz.

Merhaba sevgili öğrencim. Bu soru, bize verilen “Sanat altın bileziktir.” ve “Sanatkâr el öpmez, sanatkârın eli öpülür.” atasözlerine benzer, yani bir mesleğin, bir becerinin önemini anlatan başka atasözleri bulmamızı istiyor. Biraz düşünelim…

Adım 1: Önce bize verilen atasözlerinin ne anlama geldiğini hatırlayalım. İkisi de bir zanaatın, bir mesleğin ne kadar değerli olduğunu, insana saygınlık kazandırdığını anlatıyor.

Adım 2: Şimdi bu anlama yakın, çalışmanın veya bir beceriye sahip olmanın önemini vurgulayan başka atasözleri düşünelim. Aklıma birkaç tane geliyor, belki senin de aklına gelenler vardır.

İşte birkaç örnek:

• İşleyen demir ışıldar (pas tutmaz). Bu atasözü, çalışan, bir işle meşgul olan insanın her zaman zinde, bilgili ve yetenekli kalacağını, tembelliğin ise insanı körelteceğini anlatır. Tıpkı bir demirin işledikçe parlaması gibi!
• Emek olmadan yemek olmaz. Bu da çok bilinen bir atasözüdür. Bir şeyler elde etmek, başarmak veya kazanmak için mutlaka çaba göstermek, çalışmak gerektiğini ifade eder.
• Marifet iltifata tabidir. Bu da bir kişinin sahip olduğu yeteneğin, ustalığın (yani marifetin) takdir edildiğinde, övüldüğünde daha da değerleneceğini ve gelişeceğini anlatır.

Soru 2: Bu atasözleri hakkındaki düşüncelerinizi belirtiniz.

Şimdi de bu güzel atasözlerinin bize ne anlatmak istediğini biraz daha derinlemesine yorumlayalım.

Adım 1: İlk atasözümüzü ele alalım: “Sanat altın bileziktir.”

Bu atasözü, bir insanın öğrendiği bir mesleğin veya edindiği bir becerinin tıpkı kolundaki altın bir bilezik gibi çok değerli olduğunu söyler. Nasıl ki altın bilezik zor zamanlarda satılıp paraya çevrilebilir ve sahibine yardımcı olursa, bir meslek veya sanat da insanın her zaman geçimini sağlamasına, kimseye muhtaç olmadan hayatını sürdürmesine yardımcı olur. Bu yüzden bir meslek sahibi olmak çok önemlidir.

Adım 2: Şimdi de ikinci atasözüne bakalım: “Sanatkâr el öpmez, sanatkârın eli öpülür.”

Bu atasözü ise meslek sahibi, işinin ustası olan bir insanın ne kadar saygıdeğer olduğunu vurgular. Sanatkâr, yani bir zanaatı ustalıkla yapan kişi, başkalarına minnet etmek zorunda kalmaz. Tam tersine, yeteneği ve ürettiği değerli işler sayesinde insanlar ona saygı duyar. “Eli öpülür” ifadesi, bu saygının ne kadar büyük olduğunu anlatan bir abartmadır aslında. Kısacası, iyi bir meslek insana sadece para değil, aynı zamanda onur ve saygınlık da kazandırır.

Soru 3: Yaşadığınız yer ve çevresinde, tarım alanında hangi meslekler yapılıyor?

Bu soru senin gözlem yeteneğini ve yaşadığın çevreyi ne kadar iyi tanıdığını ölçüyor. Cevabı senin yaşadığın yere göre değişecektir. Ama ben sana yardımcı olmak için Türkiye’nin farklı bölgelerinden örnekler vereceğim. Sen de bu örneklerden yola çıkarak kendi yaşadığın yer için doğru cevabı bulabilirsin.

Adım 1: İlk olarak yaşadığın yerin coğrafi özelliklerini düşün. Deniz kenarında mı? Geniş ovaları mı var? Dağlık bir bölge mi? İklimi nasıl? Bu özellikler, orada hangi tarım faaliyetlerinin yapılacağını belirler.

Adım 2: Bu özelliklere göre hangi mesleklerin yapılabileceğini tahmin edelim.

İşte bölgelere göre bazı örnekler:

• Eğer Karadeniz Bölgesi’nde (örneğin metindeki Hasan gibi Trabzon’da veya Rize’de) yaşıyorsan, çevrende fındık üreticiliği, çay tarımı ve balıkçılık gibi meslekler yaygındır.
• Eğer İç Anadolu Bölgesi’nde (örneğin metindeki Aylin’in yaşadığı Nevşehir gibi veya Konya’da) yaşıyorsan, etrafında tahıl çiftçiliği (buğday, arpa), patates ve şeker pancarı üreticiliği veya bağcılık (üzüm yetiştiriciliği) yapan insanları görebilirsin.
• Eğer Doğu Anadolu Bölgesi’nde (örneğin metindeki Cevdet gibi Kars’ta veya Erzurum’da) yaşıyorsan, geniş otlaklar sayesinde büyükbaş hayvancılık (besicilik) mesleğinin çok yaygın olduğunu fark edersin.
• Eğer Akdeniz veya Ege Bölgesi’nde yaşıyorsan, seracılık, zeytincilik, pamuk üreticiliği ve turunçgil (portakal, limon) yetiştiriciliği gibi meslekler ön plandadır.

Şimdi sen de kendi yaşadığın şehri veya köyü düşün ve etrafında bu tarım mesleklerinden hangilerinin yapıldığını bir düşün. Belki ailenden veya komşularından bu işleri yapanlar vardır. Onları gözlemleyerek harika bir cevap oluşturabilirsin!