Merhaba sevgili öğrencilerim!
Bugün Sosyal Bilgiler ders kitabımızdaki “Dünyadaki Ortak Mirasımız” konusunu birlikte inceliyoruz. Bu sayfada hem bizleri düşünmeye yönelten bir Sosyal Bilgiler sorusu hem de okuma metinlerinin içine gizlenmiş, dikkatimizi ölçen birkaç tane de Matematik problemi bulunuyor. Haydi, bir öğretmeniniz olarak size bu soruların çözümlerini adım adım anlatayım.
Soru 1: (Sosyal Bilgiler)
Sizce, devletler niçin UNESCO gibi bir teşkilat kurma ihtiyacı duymuştur?
Merhaba arkadaşlar, bu gerçekten de üzerinde düşünmemiz gereken harika bir soru. Gelin birlikte cevabını bulmaya çalışalım.
- Adım 1: Metinde UNESCO’nun 1946 yılında kurulduğunu görüyoruz. Bu tarih bize çok önemli bir ipucu veriyor. 1945 yılında, milyonlarca insanın hayatını kaybettiği, şehirlerin yıkıldığı II. Dünya Savaşı sona ermişti. Ülkeler bir daha böyle büyük bir felaketin yaşanmasını istemiyordu.
- Adım 2: Savaşların sadece silahlarla değil, aynı zamanda insanlar arasındaki anlayışsızlık, ön yargı ve düşmanlık yüzünden çıktığını fark ettiler. Barışın kalıcı olması için sadece orduları durdurmanın yetmeyeceğini, insanların zihinlerinde de barışı inşa etmek gerektiğini anladılar.
- Adım 3: İşte UNESCO bu fikirle doğdu! Amacı, metinde de yazdığı gibi “milletlerarası dostluğu” pekiştirmekti. Peki, bunu nasıl yapacaktı? Eğitim, bilim ve kültür aracılığıyla! İnsanlar birbirlerinin kültürünü, tarihini, sanatını tanıdıkça ve bilimsel gelişmeleri paylaştıkça aralarındaki bağlar güçlenir.
Sonuç: Kısacası, devletler savaşların yol açtığı büyük yıkımlardan sonra kalıcı bir barış ortamı yaratmak istemişlerdir. Bunun da ancak insanlar arasında eğitim, bilim ve kültürel bağlar kurarak, birbirlerini daha iyi tanıyıp saygı duyarak mümkün olacağına inandıkları için UNESCO’yu kurmuşlardır. Dünyadaki ortak miras eserlerini korumak da bu amacın en güzel örneklerinden biridir. Çünkü bu eserler sadece bir ülkeye değil, tüm insanlığa aittir.
Soru 2: (Matematik)
İtalya’daki Pisa Kulesi’nin yapımı, metinde verilen bilgilere göre toplam kaç yıl sürmüştür?
Şimdi biraz da matematik becerilerimizi konuşturalım. Bu soruyu çözmek için metindeki tarihleri dikkatlice okumamız gerekiyor.
- Adım 1: Metne bakalım. Pisa Kulesi’nin yapımının 1173 yılında başladığını ve 1370 yılına kadar sürdüğünü söylüyor.
- Adım 2: İnşaatın toplam kaç yıl sürdüğünü bulmak için bitiş yılından (1370) başlangıç yılını (1173) çıkarmamız gerekir. Yani yapacağımız işlem bir çıkarma işlemidir.
- Adım 3: Haydi işlemi alt alta yazarak çözelim:
1370
– 1173
——Önce birler basamağından başlayalım. 0’dan 3 çıkmaz, komşuya (onlar basamağına) gider bir onluk alırız. 10’dan 3 çıktı, 7 kaldı.
Onlar basamağında artık 7 yerine 6 var. 6’dan 7 çıkmaz, bu sefer de komşuya (yüzler basamağına) gider bir yüzlük (yani 10 tane onluk) alırız. 16’dan 7 çıktı, 9 kaldı.
Yüzler basamağında 3 yerine 2 kaldı. 2’den 1 çıktı, 1 kaldı.
Binler basamağında ise 1’den 1 çıktı, 0 kaldı.
Sonuç: İşlemi tamamladığımızda 197 sayısını buluruz. Demek ki Pisa Kulesi’nin yapımı tam olarak 197 yıl sürmüş. Ne kadar uzun bir süre, değil mi?
Soru 3: (Matematik)
Orhun Yazıtları’ndan Bilge Kağan anıtı, Kül Tigin anıtından kaç yıl önce dikilmiştir?
Yine dikkatli bir okuma ve basit bir matematik işlemi ile çözebileceğimiz bir soru daha!
- Adım 1: Metindeki Orhun Yazıtları ile ilgili kısma odaklanalım. Bilge Kağan anıtının 732 yılında, Kül Tigin anıtının ise 735 yılında dikildiği yazıyor.
- Adım 2: Soru bize Bilge Kağan anıtının, Kül Tigin anıtından “kaç yıl önce” dikildiğini soruyor. Bu, iki tarih arasındaki farkı bulmamız gerektiği anlamına gelir. Yine bir çıkarma işlemi yapacağız. Büyük olan yıldan (735) küçük olan yılı (732) çıkaracağız.
- Adım 3: İşlemimiz çok basit:
735 – 732 = 3
Sonuç: Aradaki fark 3 olduğuna göre, Bilge Kağan anıtı, Kül Tigin anıtından 3 yıl önce dikilmiştir.