Harika bir çalışma! Merhaba sevgili öğrencim, ben senin Fen Bilimleri öğretmeninim. Şimdi birlikte “Kendimi Değerlendiriyorum” sayfasındaki bu ifadeleri inceleyeceğiz ve bu konuları ne kadar iyi anladığını göreceğiz. Unutma, amacımız öğrenmek. Eğer bir ifadeye “Hayır” demek istersen hiç üzülme, bu sadece o konuyu biraz daha tekrar etmemiz gerektiği anlamına gelir. Haydi başlayalım!
9. Aşağıdaki ifadeleri okuyunuz. Kendinize uygun kutuyu işaretleyiniz. “Hayır” kutusunu işaretlemişseniz o konuyu tekrar etmeniz gerektiğini unutmayınız.
1. Elektrikli araç gereçlere yakın çevremden örnekler verebilirim.
Bu ifadeye “Evet” diyebilmen için etrafına baktığında elektrikle çalışan aletleri tanıyabilmen gerekir. Haydi, birlikte düşünelim!
Adım 1: Evimizdeki odaları düşünelim. Mesela mutfakta neler var? Buzdolabı, fırın, mikrodalga, tost makinesi… Bunların hepsi elektrikle çalışır!
Adım 2: Oturma odasına bakalım. Televizyon, lamba, belki de oyun konsolun… Bunlar da elektriğe ihtiyaç duyar.
Adım 3: Başka neler olabilir? Saç kurutma makinesi, çamaşır makinesi, bilgisayar, telefonumuzu şarj ettiğimiz şarj aleti, elektrikli süpürge… Gördün mü, ne kadar da çok örnek var!
Eğer sen de bu aletlerden birkaç tanesini sayabiliyorsan, bu konuyu çok iyi anlamışsın demektir. Harikasın!
2. Elektriğin günlük yaşamdaki önemini açıklayabilirim.
Elektriğin hayatımız için ne kadar önemli olduğunu anlamak için, “Elektrik olmasaydı ne olurdu?” diye düşünmemiz yeterli.
- Geceleri evimiz, sokaklarımız karanlık olurdu çünkü lambaları yakamazdık.
- Buzdolabı çalışmayacağı için yiyeceklerimiz çabucak bozulurdu.
- Televizyon izleyemez, bilgisayarda oyun oynayamaz veya ders çalışamazdık.
- Fabrikalar çalışamaz, üretim dururdu. Hastanelerdeki birçok önemli cihaz da çalışmazdı.
İşte bu nedenlerle elektrik, hayatımızı kolaylaştıran ve modern yaşamın vazgeçilmez bir parçasıdır. Bu şekilde açıklayabiliyorsan, bu konuyu da başardın demektir!
3. Elektrikli araç gereçleri kullanılan elektrik kaynaklarına göre sınıflandırabilirim.
Bu da çok kolay! Elektrikli aletler enerjilerini farklı kaynaklardan alırlar. Başlıca 3 kaynağımız var:
- Şehir Elektriği: Prizden aldığımız elektriktir. Genellikle büyük ve güçlü aletler bunu kullanır.
- Örnek: Buzdolabı, çamaşır makinesi, fırın, televizyon, ütü.
- Pil: Taşınabilir, daha küçük aletlerde kullanılır.
- Örnek: Televizyon kumandası, duvar saati, el feneri, bazı oyuncaklar.
- Akü: Şarj edilebilen, pilden daha güçlü bir kaynaktır.
- Örnek: Arabalar, cep telefonları (içindeki batarya bir tür aküdür), dizüstü bilgisayarlar.
Bir aletin prize mi takıldığını yoksa içine pil mi konulduğunu düşünerek bu sınıflandırmayı rahatça yapabilirsin.
4. Pil atıklarının çevreye vereceği zararları ve bu konuda yapılması gerekenleri söyleyebilirim.
Bu konu çok ama çok önemli! Çünkü doğayı korumak hepimizin görevi.
Adım 1: Pillerin Zararları Nelerdir?
Kullandığımız pillerin içinde kimyasal maddeler vardır. Eğer pilleri normal çöpe atarsak, bu kimyasallar toprağa ve suya karışır. Bu da hem bitkilere, hem hayvanlara, hem de bize zarar verir. Toprağı ve suyu zehirler.Adım 2: Ne Yapmalıyız?
Bitmiş pilleri asla normal çöpe atmamalıyız. Onları okulumuzda, marketlerde veya belediyelerin belirlediği yerlerde bulunan “Atık Pil Toplama Kutularına” atmalıyız. Böylece piller geri dönüştürülür ve çevreye zarar vermeleri engellenir.
Bu iki adımı biliyorsan, çevreye karşı ne kadar duyarlı olduğunu gösterirsin. Aferin sana!
5. Elektriğin can ve mal güvenliği bakımından güvenli kullanılmasına ilişkin yapılması gerekenleri söyleyebilirim.
Elektrik ne kadar yararlı olsa da dikkatli kullanılmadığında tehlikeli olabilir. Güvende kalmak için bazı kurallara uymalıyız:
- Prizlere kesinlikle sivri uçlu cisimler (çatal, bıçak, kalem gibi) sokmamalıyız.
- Ellerimiz ıslakken elektrikli aletlere ve prizlere dokunmamalıyız. Su, elektriği iletir ve bu çok tehlikelidir.
- Bozulmuş, kablosu yıpranmış elektrikli aletleri kullanmamalıyız. Tamir edilmesi için mutlaka bir büyüğümüze haber vermeliyiz.
- Bir prize çok fazla fiş takmamalıyız, bu yangına sebep olabilir.
Bu kuralları bilmek ve uygulamak, hem kendimizi hem de sevdiklerimizi korur.
6. Elektrik çarpmasına yol açabilecek durumları açıklayabilirim.
Bu soru, bir önceki sorunun devamı gibi aslında. Elektrik çarpması, elektriğin vücudumuzdan geçmesi demektir ve çok tehlikelidir. Hangi durumlarda elektrik çarpabilir, bir bakalım:
Az önce öğrendiğimiz güvenlik kurallarını çiğnediğimizde elektrik çarpabilir.
Mesela:
– Kırık veya soyulmuş bir kabloya dokunmak.
– Prizin içine metal bir şey sokmak.
– Islak elle fişe veya prize dokunmak.
– Su birikintisi içindeyken elektrikli bir aleti kullanmaya çalışmak.
Bu tehlikeli durumları sayabiliyorsan, elektrikten nasıl korunacağını da çok iyi biliyorsun demektir. Tebrikler!