Harika bir etkinlik! Merhaba sevgili öğrencim, ben senin Fen Bilimleri öğretmeninim. Gel, şimdi bu “Kendimi Değerlendiriyorum” etkinliğindeki ifadeleri birlikte inceleyelim ve ne anlama geldiklerini konuşalım. Bu bir sınav değil, sadece ne kadar öğrendiğimizi görmek için bir fırsat. Hazırsan başlayalım!
KENDİMİ DEĞERLENDİRİYORUM
Bu etkinlikte, aşağıda yazan her bir cümlenin senin için doğru olup olmadığına karar vereceksin. Eğer cümlede yazan bilgiyi bildiğini düşünüyorsan “Evet” kutusunu, “Hmm, bu konuyu tam hatırlamıyorum” diyorsan “Hayır” kutusunu işaretlemelisin. Unutma, “Hayır” demek çok normal! Bu sadece o konuyu biraz daha tekrar etmemiz gerektiğini gösterir.
1. İfade: Dünya’mızın şeklinin küreye benzediğini bilirim.
Çözüm ve Açıklama:
Adım 1: İlk olarak “küre” ne demek, onu hatırlayalım. Küre, bir topa, bir miskete ya da bir portakala benzeyen yuvarlak, üç boyutlu şekildir. Düz bir daire gibi değildir, içi dolgundur.
Adım 2: Şimdi de gezegenimiz Dünya’yı düşünelim. Uzaydan çekilmiş fotoğraflarına baktığımızda ya da sınıfımızdaki Dünya modelini (küresini) incelediğimizde, onun da tıpkı bir top gibi yuvarlak olduğunu görürüz. İşte bu yüzden Dünya’mızın şekli küreye benzer deriz.
Eğer “Dünya’nın şekli nedir?” diye sorulduğunda aklına hemen “küre” geliyorsa, bu ifade için gönül rahatlığıyla “Evet” kutusunu işaretleyebilirsin.
2. İfade: Dünya’mızın şekli ile ilgili geçmişte öne sürülen fikirleri belirtebilirim.
Çözüm ve Açıklama:
Adım 1: Bilim ve teknoloji bu kadar gelişmeden önce, insanlar gökyüzünü ve Dünya’yı bugünkü gibi gözlemleyemiyorlardı. Bu yüzden Dünya’nın şekli hakkında çok ilginç fikirleri vardı.
Adım 2: Bu eski fikirlerden bazılarını hatırlıyor musun? Mesela, bazıları Dünya’nın düz bir tepsi gibi olduğunu düşünüyordu. Hatta bu tepsinin dev bir filin ya da kaplumbağanın sırtında durduğuna inananlar bile vardı!
Eğer bu gibi eski ve ilginç fikirlerden birkaç tanesini sayabiliyorsan, bu ifade için de “Evet” diyebilirsin.
3. İfade: Dünya’mızın yüzeyini karaların ve suların kapladığını bilirim.
Çözüm ve Açıklama:
Adım 1: Dünya modeline ya da bir haritaya baktığımızda iki ana renk görürüz: Mavi ve diğer renkler (yeşil, kahverengi, sarı gibi).
Adım 2: Mavi ile gösterilen yerler suları, yani okyanusları, denizleri ve gölleri temsil eder. Diğer renklerle gösterilen yerler ise üzerinde yaşadığımız karaları, yani kıtaları ve adaları temsil eder. Yani Dünya’mızın yüzeyi su ve karadan oluşur.
Bu bilgiyi hatırlıyorsan, doğru kutucuk senin için kesinlikle “Evet” olacaktır.
4. İfade: Dünya’mızın etrafını saran bir hava katmanının olduğunu açıklayabilirim.
Çözüm ve Açıklama:
Adım 1: Nefes alıp verdiğimizde içimize çektiğimiz şey nedir? Tabii ki hava! Bu hava sadece bizim etrafımızda değil, tüm Dünya’nın etrafında bulunur.
Adım 2: Dünya’mızı bir portakal gibi düşünürsek, portakalın kabuğu gibi onu çepeçevre saran, gözle göremediğimiz bir gaz tabakası vardır. Bu tabakaya hava katmanı ya da atmosfer diyoruz. Bu katman sayesinde nefes alabiliyor ve Güneş’in zararlı ışınlarından korunuyoruz.
Eğer birisi sana “Atmosfer nedir?” diye sorduğunda, “Dünya’mızı saran hava katmanıdır” diyebiliyorsan, bu ifade için “Evet” kutusunu işaretleyebilirsin.
5. İfade: Dünya’mızın yüzeyindeki kara ve su alanlarını model üzerinde karşılaştırabilirim.
Çözüm ve Açıklama:
Adım 1: “Model üzerinde karşılaştırmak” demek, bir Dünya küresine ya da haritaya bakıp “Hangisi daha çok yer kaplıyor?” sorusuna cevap verebilmektir.
Adım 2: Gözünün önüne bir Dünya modeli getir. Mavi renkli su alanları mı daha çok yer kaplıyor, yoksa yeşil ve kahverengi olan kara alanları mı? Dikkatlice baktığında, Dünya’mızın yüzeyinin büyük bir kısmının sularla kaplı olduğunu fark edersin. Hatta neredeyse dörtte üçü sudur!
Eğer bir haritaya bakıp “Sular karalardan daha fazla yer kaplar” sonucunu çıkarabiliyorsan, bu son ifade için de kocaman bir “Evet”i hak ettin demektir!
Umarım bu açıklamalar işine yaramıştır. Unutma, öğrenmek bir yolculuktur ve her adım çok değerlidir. Anlamadığın bir yer olursa çekinmeden sorabilirsin!