3. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Cem Yayınları Sayfa 165
Harika bir Fen Bilimleri dersine hoş geldin sevgili öğrencim!
Görseldeki soruları birlikte inceleyelim ve adım adım çözelim. Bu konu, sesin hayatımızdaki yerini ve nasıl çalıştığını anlamak için çok güzel bir başlangıç. Hazırsan, başlayalım!
Soru 1: Kendi sokağınızdan geçen bir satıcının sesini mi, yoksa arka sokaktan geçen bir satıcının sesini mi daha rahat işitebilirsiniz? Açıklayınız.
Çözüm:
Adım 1: Öncelikle şunu hatırlayalım: Ses, bir kaynaktan çıkar ve dalgalar halinde etrafa yayılır. Tıpkı suya attığın bir taşın oluşturduğu halkalar gibi… Ama bu ses dalgaları, kaynağından uzaklaştıkça güçlerini kaybederler, yani sesin şiddeti azalır.
Adım 2: Şimdi durumu düşünelim. Kendi sokağımızdan geçen bir satıcı bize çok yakındır. Arka sokaktan geçen bir satıcı ise bize daha uzaktır. Arada başka binalar, ağaçlar gibi engeller de olabilir.
Adım 3: Bu yüzden, ses kaynağı (yani satıcının kendisi) bize daha yakın olduğu için kendi sokağımızdan geçen satıcının sesini çok daha rahat ve net bir şekilde duyarız. Çünkü ses bize daha güçlü bir şekilde, şiddeti azalmadan ulaşır.
Soru 2: Çok uzaktan geçen bir arabayı gördüğünüzde onun sesini işitebilir misiniz? Söyleyiniz.
Çözüm:
Adım 1: Bu soruda da yine anahtar konumuz uzaklık. Gözümüzle bir şeyi görmek, kulağımızla duymakla her zaman aynı şey değildir.
Adım 2: Bir araba bizden çok uzaktaysa, motorundan çıkan sesin bize kadar gelmesi için uzun bir yol kat etmesi gerekir. Ses, havada ilerlerken gücünü yavaş yavaş kaybeder ve zayıflar.
Adım 3: Bu nedenle, çok uzaktan geçen bir arabayı görsek bile, sesi bize ulaşana kadar o kadar zayıflamış olabilir ki kulağımızın duyabileceği seviyenin altına düşer. Yani, büyük ihtimalle sesini işitemeyiz ya da fısıltı gibi çok zayıf bir şekilde duyarız.
Görseldeki Soru: Yukarıdaki görsele bakarak hangi öğrencinin zil sesini daha iyi işitebileceğini söyleyiniz.
Çözüm:
Adım 1: Resme dikkatlice bakalım. Okulun zili çalıyor ve bu zil bizim ses kaynağımız. Bahçede de okula farklı uzaklıklarda duran beş tane öğrenci arkadaşımız var.
Adım 2: Artık öğrendiğimiz kuralı uygulayalım: Ses kaynağından uzaklaştıkça sesin şiddeti azalır. Yani, kaynağa en yakın olan, sesi en güçlü duyar.
Adım 3: Resimdeki öğrencilerin durduğu yerlere baktığımızda, okulun giriş kapısına en yakın duran mavi pantolonlu bir öğrenci görüyoruz. Diğer öğrenciler ondan daha uzaktalar.
Adım 4: Sonuç olarak, zil sesini en iyi, en net ve en şiddetli duyacak olan öğrenci, okulun kapısına en yakın olan öğrencidir. Çünkü o, ses kaynağına en yakın mesafede duruyor!
Umarım bu açıklamalar konuyu daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Sesin şiddeti ve uzaklık arasındaki bu ilişkiyi günlük hayatında da gözlemleyebilirsin. Mesela parkta oynarken sana seslenen annenin yanındayken ve uzaktayken sesini nasıl farklı duyduğunu bir düşün! Harika iş çıkardın!