Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün birlikte bu harika fen bilimleri sorularını çözeceğiz. Hazırsanız, ilk soruyla başlayalım!
1. GERİ DÖNÜŞÜMÜN EKONOMİK BOYUTU
Araştırma Sorusu
* Geri dönüşüm tesislerinin ekonomiye katkısı nedir?
Araştırma Yöntemi
* Araştırma sorunuzu konuyla ilgili kurum ya da kuruluşların genel ağ sitelerinden araştırınız.
* Varsa yakın çevrenizde faaliyette bulunan geri dönüşüm tesisini ziyaret ederek bilgi alabilirsiniz.
* Genel ağdan araştırma yaparken “edu, gov, org” uzantılı güvenilir adreslerden yararlanınız.
* Elde ettiğiniz verilerden yararlanarak geri dönüşüm tesislerinin faaliyetlerinin ülke ekonomisine katkısını sınıfça tartışınız.
* Grupla, tartışma sonuçlarınızı yansıtacak nitelikte bir rapor hazırlayınız.
Sonuç ve Paylaşma
* Raporunuzu sınıfta arkadaşlarınıza sununuz.
Bu soruda bizden geri dönüşüm tesislerinin ekonomiye katkısını araştırmamız isteniyor. Bunun için neler yapmamız gerektiği adım adım açıklanmış. Gördüğünüz gibi, önce internetten araştırma yapmamız, sonra da mümkünse bir tesisi ziyaret etmemiz öneriliyor. Bu bilgileri topladıktan sonra da bunları bir rapor haline getirip sınıfta sunmamız gerekiyor. Bu soru aslında bize geri dönüşümün sadece çevre için değil, aynı zamanda ekonomi için de ne kadar önemli olduğunu gösteriyor. Raporumuzu hazırlarken edindiğimiz bilgilerle, geri dönüşüm tesislerinin istihdam yarattığını, atıkların ekonomiye kazandırıldığını ve doğal kaynakların korunmasına katkı sağladığını görebiliriz.
2. Geri Dönüşüm ve Atık Kontrolü için Neler Yapabiliriz?
Atık yönetimi ve kontrolü kavramı atıkların kaynağında azaltılması, ayrıştırılmış atıkların toplanması, geri dönüşümü ya da da uygun yöntemlerle ortadan kaldırılması işlemlerini kapsar. Atık kontrolüne katkı sağlamak için günlük yaşam içerisinde mümkün olduğunca az atık oluşturmaya çaba gösterebilirsiniz. Örneğin dışarıdayken her seferinde şişe suyu almak yerine suyunuzu tekrar doldurulabilen kaplarla taşıyabilirsiniz. Sandvici alüminyum folyoya ya da streç filme sarmak yerine plastik saklama kaplarıyla taşıyabilirsiniz. Suyu tasarruflu kullanarak atık su miktarını azaltabilirsiniz. Elektronik aletlerde şarj edilen piller kullanabilirsiniz.
Ambalajlar geri dönüştürülebilen maddelerin başında gelir. Bu nedenle satın aldığınız ürünlerin ambalajlarını çöpe atmayınız. Geri dönüşüm için ayrıştırınız ve yeniden değerlendirilebilecekleri yerlere ulaşmaları için çaba gösteriniz. Süt kutuları, su şişeleri gibi ambalajların üzerinde işaretler görürsünüz. Bu işaretler ürünün ambalajı hakkında bazı bilgiler verir. Dönen oklar, geri dönüşüm için kullanılan en yaygın sembollerdir. Dünyanın her yerinde aynı işaretler kullanılır.
Geri dönüşümün ilk aşamasını evinizde başlatabilirsiniz. Aile bireylerinin katkısıyla katı atıkları ayrı kutulara biriktirebilir daha sonra şehrinizdeki belediyenin hazırladığı atık kumbaralarına bırakabilirsiniz. Okul, sinema, tiyatro, müze vb. yerlerde de atıkları çöplerden ayırmak için özen gösteriniz.
Tıbbi atıklar genel olarak sağlık kuruluşlarından, tıbbi laboratuvarlar ve araştırma merkezlerinden kaynaklanan atıklardır. Tıbbi atıklarla temas etmek çeşitli hastalıkların bulaşmasına neden olabileceğinden bu atık malzemelere dokunulmamalıdır. Tıbbi atıklar ayrı olarak toplanıp imha edilmelidir.
Bu soruda bizlere geri dönüşüm ve atık kontrolü konusunda evde ve günlük hayatımızda neler yapabileceğimiz anlatılmış.
* **Su Şişeleri ve Yiyecek Kapları:** Dışarıdayken tek kullanımlık şişeler yerine tekrar doldurulabilen mataralar kullanmamız önerilmiş. Yiyeceklerimizi de alüminyum folyo yerine tekrar kullanılabilen kaplarda taşımamız tavsiye edilmiş. Bu hem atık miktarını azaltır hem de tasarruf sağlar.
* **Ambalajlar:** Satın aldığımız ürünlerin ambalajlarının da geri dönüştürülebilir olduğunu ve bu nedenle çöpe atmadan ayrıştırmamız gerektiğini öğreniyoruz. Özellikle süt kutuları ve su şişeleri gibi ambalajların üzerindeki geri dönüşüm sembollerinin önemine değinilmiş.
* **Evde Geri Dönüşüm:** Geri dönüşüme evden başlayabileceğimizi, ailemizle birlikte atıkları ayrı kutularda biriktirip belediyenin belirlediği kumbaralara atabileceğimizi öğreniyoruz. Okul, sinema gibi yerlerde de atıkları doğru yere atmamız gerektiği vurgulanmış.
* **Tıbbi Atıklar:** Son olarak tıbbi atıkların ne olduğunu ve neden ayrı toplanıp imha edilmesi gerektiğini öğreniyoruz. Bu atıkların sağlığımız için risk oluşturabileceği ve kesinlikle dokunulmaması gerektiği belirtilmiş.
Bu bölümde özellikle “geri dönüşüm sembolleri”nden bahsedilmiş. Gördüğünüz gibi, en yaygın olanı dönen oklarla oluşturulmuş üçgen şeklindeki semboldür. Bu, bir malzemenin geri dönüştürülebilir olduğunu gösterir.
Umarım bu açıklamalar soruları daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Fen bilimleri dersinde bu konuları daha detaylı incelemeye devam edeceğiz!