7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 146
Harika bir soru! Hadi gel, bu sevimli baykuşların durumunu birlikte inceleyelim ve Fen Bilimleri dersimizin en keyifli konularından biri olan “Işığın Soğurulması”nı anlayalım.
Soru: İkisi de aynı bankta oturmalarına rağmen Alaca, neden daha çok ısınmıştır?
Merhaba sevgili öğrencim, bu soruyu çözmek için önce resimdeki durumu dikkatlice bir analiz edelim.
Görselde iki baykuş görüyoruz. Biri daha açık kahverengi tüylere sahip, diğeri ise daha koyu kahverengi. Açık renkli olan baykuşun adı Alaca ve sıcaktan şikayet ediyor. Koyu renkli olanın adı ise Karaca. Soru bize, neden açık renkli olan Alaca’nın daha çok ısındığını soruyor.
Aslında bu soruda küçük bir kafa karıştırıcı durum var gibi görünüyor. Fen Bilimleri dersinde öğrendiğimiz bilgileri hatırlayarak bu durumu adım adım aydınlatalım.
- Adım 1: Işık Bir Enerjidir
Öncelikle unutmamamız gereken en temel bilgi şudur: Güneş’ten gelen ışık, bir enerji türüdür. Cisimler bu ışık enerjisiyle etkileşime girer. Bu etkileşim sonucunda cisimler ısınır.
- Adım 2: Işığın Soğurulması ve Yansıması
Işık bir cismin üzerine düştüğünde iki temel olay gerçekleşir:
- Yansıma: Işığın bir kısmının yüzeyden geri sekmesidir.
- Soğurulma (Emilme): Işığın bir kısmının cisim tarafından “yutulması” ve ısı enerjisine dönüşmesidir. Bir cismin ısınmasının sebebi, ışığı soğurmasıdır.
- Adım 3: Renklerin Etkisi
İşte en can alıcı nokta burası! Cisimlerin rengi, ne kadar ışığı yansıtıp ne kadarını soğuracağını belirler.
Koyu Renkler: Koyu renkli cisimler (siyah, koyu kahve, lacivert gibi) üzerlerine düşen ışığın büyük bir kısmını soğurur, çok az bir kısmını yansıtır. Daha çok ışık enerjisi soğurdukları için daha çok ısınırlar.
Açık Renkler: Açık renkli cisimler (beyaz, krem, açık sarı gibi) ise üzerlerine düşen ışığın büyük bir kısmını yansıtır, çok az bir kısmını soğurur. Daha az ışık enerjisi soğurdukları için daha az ısınırlar.
- Adım 4: Baykuşların Durumunu Değerlendirelim
Şimdi bu bilgileri baykuşlarımıza uygulayalım:
- Alaca: Tüyleri açık renkli. Bu yüzden Güneş’ten gelen ışığın çoğunu yansıtmalı ve daha az ısınmalıdır.
- Karaca: Tüyleri koyu renkli. Bu yüzden Güneş’ten gelen ışığın çoğunu soğurmalı ve daha çok ısınmalıdır.
Bu durumda, bilimsel olarak baktığımızda aslında sıcaktan şikayet etmesi gereken baykuşun Karaca olması gerekir. Çünkü koyu renkli tüyleri daha fazla güneş ışığını emerek onu daha çok ısıtacaktır.
Sonuç ve Açıklama
Sevgili öğrencim, görseldeki soruda muhtemelen bir dikkat hatası yapılmış. Fen Bilimleri kurallarına göre, aynı şartlar altında koyu renkli cisimler açık renkli cisimlerden daha fazla ısınır.
Bu nedenle, “Alaca neden daha çok ısınmıştır?” sorusunun doğru cevabı şu şekilde olmalıdır:
Aslında bilimsel olarak daha çok ısınması gereken baykuş, koyu renkli tüylere sahip olan Karaca’dır. Çünkü koyu renkler, güneş ışığını daha fazla soğurur ve bu da cismin sıcaklığının daha fazla artmasına neden olur. Alaca’nın açık renkli tüyleri ise güneş ışığının büyük bir kısmını yansıtacağı için onun daha serin kalması beklenir.
Bu durumu şuna benzetebiliriz: Yazın sıcak bir günde siyah bir tişört mü giymek istersin, yoksa beyaz bir tişört mü? Tabii ki beyaz olanı! Çünkü beyaz tişört seni daha serin tutar. İşte baykuşların durumu da tam olarak böyledir.