Merhaba sevgili öğrencim, Sosyal Bilgiler dersimize hoş geldin! Gönderdiğin görseldeki soruları bir öğretmen olarak senin için adım adım, kolayca anlayacağın bir dille çözeceğim. Haydi başlayalım!
Soru 1: Göktuğ’un ailesi geçimini mera hayvancılığından sağlamaktadır. Ancak yaşadıkları yerde nüfus arttığı için meralar yetersiz kalmaktadır. Bu sebeple aile, başka bir yere göç edecektir. Mera hayvancılığına devam etmek isteyen bu aile, aşağıdaki görsellerde verilen yerlerden hangisine göç etmelidir? Düşüncelerinizi nedenleriyle söyleyiniz.
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için önce mera hayvancılığının ne demek olduğunu ve neye ihtiyaç duyduğunu hatırlamamız gerekiyor. Mera hayvancılığı, hayvanları otlatarak beslemeye dayalı bir ekonomik faaliyettir. Bu yüzden bu işi yapan bir ailenin en çok ihtiyacı olan şey nedir? Tabii ki geniş ve verimli otlaklar, yani meralar!
Şimdi görselleri bu gözle inceleyelim:
Adım 1: Görselleri Analiz Edelim
- Görsel 3.1: Burası yeşil ve düz bir araziye benziyor. Ancak modern binalar, yollar ve köprüler var. Bu durum, arazinin daha çok tarım veya yerleşim için kullanıldığını gösteriyor. Hayvanları otlatmak için yeterli ve başıboş alan bulmak zor olabilir.
- Görsel 3.2: Bu görselde kayalık, büyük bir dağın eteklerine kurulmuş bir şehir görüyoruz. Yeşil alan ve otlak neredeyse hiç yok. Bu yüzden mera hayvancılığı için hiç uygun değil.
- Görsel 3.3: Burası İstanbul gibi büyük ve kalabalık bir şehir. Her yer binalarla, yollarla kaplı ve deniz kenarında. Hayvanları otlatacak bir karış toprak bile bulmak imkânsız. Bu seçenek de kesinlikle uygun değil.
- Görsel 3.4: İşte bu! Bu görselde yemyeşil, geniş yaylalar, dağlar ve tepeler görüyoruz. Yerleşim yeri çok az. Burası hayvanların özgürce dolaşıp otlayabileceği, tam da mera hayvancılığına uygun bir yer.
Adım 2: Doğru Yeri Seçelim
Göktuğ’un ailesi geçimini sürdürmek için hayvanlarını otlatabileceği geniş ve verimli arazilere ihtiyaç duyuyor. İncelediğimiz görseller arasında bu imkânı en iyi sunan yer, şüphesiz Görsel 3.4‘teki yerdir.
Sonuç:
Göktuğ’un ailesi, mera hayvancılığına devam edebilmek için Görsel 3.4‘te gösterilen yayla gibi, geniş otlaklara sahip bir yere göç etmelidir. Çünkü diğer görsellerdeki şehirleşmiş veya kayalık araziler bu ekonomik faaliyet için uygun değildir.
Soru 2: Sizce insanlar göç edecekleri yerlerde hangi özelliklerin bulunmasını isterler? Düşüncelerinizi paylaşınız.
Çözüm:
Harika bir düşünme sorusu! İnsanların bir yerden başka bir yere göç etmesinin birçok nedeni olabilir. Tıpkı eski Türklerin Orta Asya’dan göç etmesi gibi… İnsanlar yeni bir yuva kuracakları zaman bazı önemli özellikler ararlar. Hadi bunları birlikte düşünelim.
Adım 1: Temel İhtiyaçları Düşünelim
Her insanın yaşamını sürdürmesi için temel ihtiyaçları vardır. Bu yüzden göç edecekleri yerde ilk arayacakları şeyler bunlardır:
- Su Kaynakları: İçmek, temizlenmek ve tarım yapmak için temiz ve bol su kaynaklarının olması çok önemlidir. Nehirler, göller veya pınarlar bir yeri yaşanılır kılar.
- Verimli Topraklar: Eğer tarım yapacaklarsa toprağın verimli olmasını, hayvancılık yapacaklarsa geniş otlakların bulunmasını isterler. Kısacası, geçimlerini sağlayabilecekleri bir yer ararlar.
- Elverişli İklim: Çok soğuk, çok sıcak veya çok kurak yerler yerine, yaşamaya daha uygun olan ılıman iklimleri tercih ederler.
- Güvenlik: Can ve mal güvenliklerinin tehlikede olmadığı, kendilerini güvende hissedecekleri bir yer olmalıdır.
Adım 2: Sosyal ve Ekonomik İmkanları Düşünelim
Günümüzde insanlar temel ihtiyaçların yanında başka imkanlar da ararlar:
- İş İmkanları: Para kazanabilecekleri, ailelerini geçindirebilecekleri işlerin olması en önemli sebeplerden biridir.
- Ulaşım Kolaylığı: Yolların, köprülerin olması; diğer şehirlere veya köylere kolayca gidip gelebilmek önemlidir.
- Eğitim ve Sağlık: Çocukları için iyi okulların, hastalandıklarında gidebilecekleri hastanelerin veya sağlık ocaklarının bulunmasını isterler.
Sonuç:
Özetle, insanlar göç edecekleri yerin; güvenli, geçimlerini kolayca sağlayabilecekleri (iş, tarım, hayvancılık), su kaynakları bol, iklimi güzel, ulaşım, eğitim ve sağlık gibi imkanları olan bir yer olmasını isterler. Yani hayatlarını daha kolay ve daha iyi bir şekilde sürdürebilecekleri yerleri tercih ederler.