Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben Sosyal Bilgiler öğretmeniniz. Bugün sizlerle kitabımızdaki “Türk Dünyası Haritası” etkinliğini birlikte yapacağız. Bu harita, bizim köklerimizin dayandığı, kardeş olarak gördüğümüz ülkeleri tanımamız için harika bir fırsat. Haydi, hep birlikte bu haritayı bir dedektif gibi inceleyelim ve bizden istenenleri adım adım bulalım!
Soru: Aşağıdaki haritayı ve verilen bilgileri inceleyiniz. Ülkelerin yerlerini harita üzerinde bularak gösteriniz.
Çözüm:
Harika bir harita okuma etkinliği bizleri bekliyor! Bu etkinlikteki amacımız, haritada gösterilen bağımsız Türk Devletleri’ni ve diğer Türk topluluklarının yaşadığı yerleri bulmak. Unutmayın, bir haritayı okurken en büyük yardımcımız, haritanın dilini bize anlatan lejant kısmıdır. Lejant, haritadaki renklerin ve simgelerin ne anlama geldiğini gösterir. Haydi başlayalım!
Önce haritanın sol alt köşesindeki lejant kutucuğuna bakalım. Orada “Bağımsız Türk Devletleri”nin hangi renkle gösterildiğini göreceksiniz. Şimdi o renkteki ülkeleri tek tek bulalım.
Adım 1: Canım Vatanımız Türkiye’yi Bulalım
Bu en kolayı! Asya ve Avrupa kıtalarını birleştiren, üç tarafı denizlerle (Karadeniz, Akdeniz, Ege Denizi) çevrili olan güzel ülkemiz Türkiye‘yi haritada hemen bulabiliriz. Zaten tüm yolların kesişim noktasında gibi duruyor, değil mi?
Adım 2: “İki Devlet, Tek Millet” Azerbaycan’ı Bulalım
Türkiye’nin hemen doğu komşusuna bakalım. Hazar Denizi’nin batı kıyısında yer alan ülke Azerbaycan‘dır. Haritanın altındaki bilgi kutucuğunda da belirtildiği gibi başkenti Bakü‘dür. Ayrıca Türkiye ile Azerbaycan’a bağlı olan Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti üzerinden küçük bir sınırımız olduğunu da unutmayalım.
Adım 3: Yavru Vatan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ni Bulalım
Şimdi haritada Türkiye’nin güneyine, Akdeniz’in ortasına doğru gözlerimizi çevirelim. Orada büyük bir ada göreceksiniz. İşte o Kıbrıs Adası’nın kuzey kısmı, bizim yavru vatanımız, kardeşimiz Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC)‘dir. Bilgi kutucuğunda da yazdığı gibi, başkenti Lefkoşa‘dır ve ülkemize çok yakındır.
Adım 4: Orta Asya’daki Kardeşlerimizi Keşfedelim
Şimdi haritada biraz daha doğuya doğru ilerleyelim ve Hazar Denizi’nin doğusuna bakalım. Burada dört tane daha bağımsız Türk devleti göreceğiz.
- Kazakistan: Hazar Denizi’nin doğusunda, Rusya Federasyonu’nun güneyinde yer alan çok geniş topraklara sahip ülkedir. Haritadaki en büyük Türk devleti olduğunu hemen fark edebilirsiniz.
- Özbekistan: Kazakistan’ın güneyinde yer alır. Tarihi İpek Yolu üzerinde bulunan Semerkant ve Buhara gibi önemli şehirleri barındırır.
- Türkmenistan: Hazar Denizi’nin güneydoğu kıyısında, İran’ın ise kuzeyinde yer alan ülkedir.
- Kırgızistan: Kazakistan’ın güneydoğusunda, Çin’in batısında yer alan dağlık bir ülkedir.
Sonuç:
İşte bu kadar! Gördüğünüz gibi, Türkiye, Azerbaycan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Kazakistan, Özbekistan, Türkmenistan ve Kırgızistan bizim bağımsız devletlere sahip kardeşlerimizdir. Onların haritadaki yerlerini bilmek, onlarla olan tarihi ve kültürel bağlarımızı daha iyi anlamamızı sağlar. Harita üzerinde sadece bu ülkeler değil, Rusya ve Çin gibi ülkelerin içinde yaşayan diğer Türk topluluklarının (lejantta numaralarla ve harflerle gösterilen) yerlerini de inceleyebilirsiniz. Harika bir iş çıkardınız!