Merhaba sevgili 2. sınıf öğrencim! Türkçe dersimizin bu bölümünde noktalama işaretlerini tekrar edeceğiz. Haydi gel, birlikte bu soruları çözelim ve bilgilerimizi pekiştirelim!
E. Aşağıdaki soruların doğru cevaplarını işaretleyiniz.
1. Özel adlara getirilen ekleri ayırmak için kullanılır.
Ayşegül’ün tanıttığı noktalama işareti aşağıdakilerden hangisidir?
A) Ünlem işareti
B) Soru işareti
C) Kesme işareti
Çözüm:
Sevgili yavrum, bu soruda özel isimlere ek geldiğinde o eki ayırmak için kullandığımız noktalama işaretini soruyor.
Örneğin, “Ayşe’nin” derken “nin” ekini ayırmak için virgül mü kullanırız, ünlem mi, yoksa kesme işareti mi?
Hatırlayalım: Özel adlara gelen ekleri ayırmak için kesme işareti (‘) kullanırız.
Bu yüzden doğru cevap C seçeneğidir.
2. Yazıda satır başına alınan konuşmaları göstermek için kullanılan noktalama işareti hangisidir?
A) Konuşma çizgisi
B) Kısa çizgi
C) Kesme işareti
Çözüm:
Bu soruda da, birinin söylediği sözleri yeni bir satıra başladığımızda gösteren noktalama işaretini bulacağız.
Bir karakterin konuştuğu yeri belirtmek için genellikle uzun bir çizgi kullanırız, değil mi? Buna ne diyorduk?
Evet, doğru bildin! Buna konuşma çizgisi denir.
Bu nedenle doğru cevap A seçeneğidir.
3. Aşağıdaki öğrencilerden hangisi farklı bir noktalama işaretini tanıtmaktadır?
A) Cümlenin sonuna konur.
B) Sayılardan sonra sıra bildirmek için konur.
C) Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelimelerin arasına konur.
Çözüm:
Şimdi bu soruda, öğrencilerin tanıttığı noktalama işaretlerinden hangisinin diğerlerinden farklı bir işlevi olduğunu bulacağız.
A seçeneğinde “Cümlenin sonuna konur” diyor. Cümlenin sonuna genellikle nokta (.) gelir. Bu, cümlenin bittiğini gösterir.
B seçeneğinde “Sayılardan sonra sıra bildirmek için konur” diyor. Örneğin, 1. , 2. gibi.
C seçeneğinde ise “Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelimelerin arasına konur” diyor. Örneğin, “Elma, armut, çilek.” gibi.
Şimdi düşünelim, A seçeneğindeki noktalama işareti (nokta), B ve C seçeneklerindeki noktalama işaretlerinden (virgül) farklı bir yerde kullanılır.
A seçeneği cümlenin sonunu belirtirken, B ve C seçenekleri bir sıralama veya listeleme işlevi görür.
Bu yüzden doğru cevap A seçeneğidir.
4. Aşağıdaki cümlelerden hangisinin sonunda noktalama işareti yanlış kullanılmıştır?
A) Ay, parmağım kapıya sıkıştı!
B) Dışarıda yağmur mu yağıyor.
C) Birlikte kartopu oynayalım mı?
Çözüm:
Bu soruda, verilen cümlelerdeki noktalama işaretlerinin doğru kullanılıp kullanılmadığını kontrol edeceğiz.
Adım 1: A) “Ay, parmağım kapıya sıkıştı!” cümlesine bakalım. Bu bir hayret veya acı ifadesi. Ünlem işareti (!) bu tür duyguları belirtmek için kullanılır. Bu yüzden buradaki noktalama işareti doğrudur.
Adım 2: B) “Dışarıda yağmur mu yağıyor.” cümlesine bakalım. Cümlenin sonunda “mu” kelimesi var ve bir soru soruluyor. Soru cümlelerinin sonuna soru işareti (?) konulması gerekir. Ancak burada nokta (.) kullanılmış. Bu bir hata!
Adım 3: C) “Birlikte kartopu oynayalım mı?” cümlesine bakalım. Cümlenin sonunda “mı” soru eki var ve bir soru soruluyor. Soru cümlelerinin sonuna soru işareti (?) konulur. Bu cümledeki noktalama işareti doğrudur.
Sonuç olarak, noktalama işareti yanlış kullanılan cümle B seçeneğidir.
SONRAKİ METNE HAZIRLIK
Sınıfa, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı ile ilgili görseller ve şiirler getiriniz.