Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün sizinle birlikte bu sayfadaki Türkçe sorularını çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
**4. Hangi seçenekteki kelimeler eş anlamlı değildir?**
A) imkân – olanak
B) hikâye – metin
C) hayat – yaşam
Bu soruda bizden eş anlamlı olmayan kelime grubunu bulmamız isteniyor. Eş anlamlı kelimeler, yazılışları farklı olsa da anlamları aynı olan kelimelerdir.
Adım 1: Seçenekleri tek tek inceleyelim.
Adım 2: A şıkkındaki “imkân” ve “olanak” kelimelerine bakalım. Bu iki kelime de bir şeyi yapabilme gücünü, fırsatı ifade eder. Yani anlamları aynıdır, eş anlamlıdırlar.
Adım 3: B şıkkındaki “hikâye” ve “metin” kelimelerine bakalım. Hikâye, bir olayı anlatan yazı türüdür. Metin ise daha genel bir anlam taşır, yazılı her şeye metin diyebiliriz. Hikâye bir metin türü olabilir ama her metin hikâye değildir. Bu kelimeler eş anlamlı değildir.
Adım 4: C şıkkındaki “hayat” ve “yaşam” kelimelerine bakalım. Bu iki kelime de canlılığın sürdüğü zaman dilimini, varoluşu ifade eder. Yani anlamları aynıdır, eş anlamlıdırlar.
Sonuç: B şıkkındaki kelimeler eş anlamlı değildir.
**D. Aşağıdaki cümleleri, verilen kelimelerden uygun olanını yazarak tamamlayınız.**
Kelime havuzumuz: farklı, doğru, saygı, tutumlu, zenginlik, yanlış
1. İnsanlar, birbirinden ……………… özelliklere sahiptir.
2. İnsanların farklı özelliklere sahip olmaları bir ……………… .tir.
3. Eşyalarımızı özenli kullanmamız ………………. olduğumu- zu gösterir.
4. İnsanların farklılıklarına ……………… göstermemiz gerekir.
5. Farklı biriymiş gibi davranmak ……………….. bir davranış değildir.
Bu bölümde, boşlukları kelime havuzundaki uygun kelimelerle dolduracağız. Cümlelerin anlamına bakarak en uygun kelimeyi seçeceğiz.
Cümle 1: İnsanlar, birbirinden ……………… özelliklere sahiptir.
Burada insanların birbirlerinden değişik özelliklere sahip olduğunu anlatmak istiyoruz. Bu yüzden “farklı” kelimesi uygun olacaktır.
Sonuç: İnsanlar, birbirinden farklı özelliklere sahiptir.
Cümle 2: İnsanların farklı özelliklere sahip olmaları bir ……………… .tir.
İnsanların farklılıkları, bir eksiklik değil, tam tersine bir güzelliktir. Bu çeşitlilik topluma zenginlik katar. Bu yüzden “zenginlik” kelimesi buraya çok yakışıyor.
Sonuç: İnsanların farklı özelliklere sahip olmaları bir zenginlik.tir.
Cümle 3: Eşyalarımızı özenli kullanmamız ………………. olduğumuzu gösterir.
Eşyalarımıza iyi bakmak, onları israf etmeden kullanmak, cimri olmak anlamına gelir. Yani “tutumlu” olmak demektir.
Sonuç: Eşyalarımızı özenli kullanmamız tutumlu olduğumuzu gösterir.
Cümle 4: İnsanların farklılıklarına ……………… göstermemiz gerekir.
Herkesin farklı olduğunu biliyoruz. Bu farklılıklara hoşgörüyle yaklaşmalı ve onları küçümsememeliyiz. İşte bu duruma “saygı” duymak denir.
Sonuç: İnsanların farklılıklarına saygı göstermemiz gerekir.
Cümle 5: Farklı biriymiş gibi davranmak ……………….. bir davranış değildir.
Eğer birisi farklı davranıyorsa, onu kendi gibi kabul etmek gerekir. Onu taklit etmeye çalışmak veya ona benzemeye zorlamak doğru bir davranış olmaz. Aksine, böyle davranmak yanlıştır. Bu yüzden boşluğa “yanlış” kelimesi gelecek.
Sonuç: Farklı biriymiş gibi davranmak yanlış bir davranış değildir.
**E. Gruplardaki kelimelerle anlamlı ve kurallı cümleler yazınız.**
İlk grup kelimeler: kurdukları – bisiklete – bindiler – hayalini
Bu kelimelerle bir cümle kurmamız isteniyor. Kelimelerin anlamlarına bakalım:
– kurdukları: bir şeyin yapıldığı, oluşturulduğu
– bisiklete: bisikil kelimesinin ismin -e hali, yani bir yere doğru gitme, binme anlamı katıyor.
– bindiler: binme eyleminin geçmiş zamanı, çoğul kişi için.
– hayalini: bir dileği, isteği ifade ediyor.
Şimdi bu kelimeleri bir araya getirelim. Kim bisiklete binebilir? Çocuklar gibi. Ne hayal etmiş olabilirler? Bisiklete binmeyi. Peki bisiklete nasıl binerler? Kendi kurdukları bisiklete.
Adım 1: “Bindiler” kelimesi bir eylemi anlattığı için cümlenin sonunda yer alabilir.
Adım 2: “Bisiklete” kelimesi de nereye bindiklerini belirtiyor.
Adım 3: “Kurdukları” kelimesi bir şeye ait olduğunu belirtiyor. “Kendi kurdukları bisiklete” diyebiliriz.
Adım 4: “Hayalini” kelimesi ise bir isteği belirtiyor.
Bu kelimeleri birleştirerek anlamlı bir cümle kuralım.
Sonuç: Çocuklar, kurdukları bisiklete binme hayalini gerçekleştirdiler. (Burada “gerçekleştirdiler” kelimesini ekleyerek cümleyi daha anlamlı hale getirdim, soruda verilen kelimelerle tam bir cümle kurmak için bu tür eklemeler yapılabilir.)
İkinci grup kelimeler: eğlencelidir – annemin – sabah – çok – alışverişleri
Bu kelimelerle anlamlı bir cümle kurmalıyız.
– eğlencelidir: hoş, keyifli demektir.
– annemin: anneme ait olan.
– sabah: günün ilk ışıklarının olduğu zaman dilimi.
– çok: miktar belirten bir kelime.
– alışverişleri: alışveriş yapma eylemi, birden fazla alışveriş.
Şimdi bu kelimeleri bir araya getirelim. Kimin alışverişleri eğlenceli olabilir? Annemin. Ne zaman? Sabah. Nasıl? Çok.
Adım 1: “Alışverişleri” kelimesi bir eylemi anlatıyor.
Adım 2: “Annemin” kelimesi kime ait olduğunu belirtiyor.
Adım 3: “Sabah” kelimesi ne zaman olduğunu belirtiyor.
Adım 4: “Çok” kelimesi miktarı belirtiyor.
Adım 5: “Eğlencelidir” kelimesi ise bu durumun nasıl olduğunu anlatıyor.
Bu kelimeleri birleştirerek anlamlı bir cümle kuralım.
Sonuç: Annemin sabahları yaptığı alışverişleri çok eğlencelidir.
Üçüncü grup kelimeler: özenli – eşyalarını – çok – kullanır – Oğuz
Bu kelimelerle anlamlı bir cümle kurmalıyız.
– özenli: dikkatli, titiz demektir.
– eşyalarını: kendisine ait olan eşyaları.
– çok: miktar belirten bir kelime.
– kullanır: bir şeyi harcar, tüketir veya işe yarar hale getirir.
– Oğuz: bir isim.
Şimdi bu kelimeleri bir araya getirelim. Kim eşyalarını özenli kullanır? Oğuz. Ne kadar? Çok.
Adım 1: “Oğuz” bir isim, cümlenin başında olabilir.
Adım 2: “Kullanır” bir eylem, cümlenin sonunda yer alabilir.
Adım 3: “Eşyalarını” kelimesi neyi kullandığını belirtiyor.
Adım 4: “Özenli” kelimesi nasıl kullandığını belirtiyor.
Adım 5: “Çok” kelimesi de kullanımın miktarını belirtiyor.
Bu kelimeleri birleştirerek anlamlı bir cümle kuralım.
Sonuç: Oğuz, eşyalarını çok özenli kullanır.
Harika bir iş çıkardınız! Soruları adım adım çözerek ve anlamlarını iyice anlayarak doğru cevaplara ulaştık. Tebrikler!