Merhaba sevgili öğrencilerim! Bugün fen bilimleri dersinde ses teknolojilerini inceleyeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
A) GEÇMİŞTEKİ VE GÜNÜMÜZDEKİ SES TEKNOLOJİLERİ
Ses Düzeyini Değiştirmeye Yarayan Teknolojiler ve İşitme Yetimizi Geliştiren Araçlar
3. sınıfta ses şiddetinin sesin duyulmasını sağlayan ses özelliği olduğunu öğrendik. Ses şiddeti- ni artırmak amacıyla zaman zaman çeşitli araçlar kullanırız. Bu araçlar mikrofon, megafon ve işitme cihazıdır. Kalabalık ve geniş ortamlarda sesleri du- yurmak için kullanılan araçlardan en basiti mega- fondur.
Bazı insanlar sesleri işitemez ya da çok az işitir. Bu kişiler sesleri işi- tebilmek için kulaklarına işitme yetisini geliştiren işitme cihazı takar. İşitme cihazları sesin şiddetini artırır. Bu nedenle işitme cihazı kulla- nan arkadaşlarımızın yanında yüksek sesle konuşmamalıyız.
Tören ve konser gibi kalabalık ortamlarda konuşmaların, şarkı ve türkülerin herkes tarafından işitilmesi için mikrofon, amplifikatör (ses yükseltici) ve hoparlör gibi araçlar kullanılır. Amplifikatör elektrikle ça- lışır. Amplifikatörler, hoparlör ve mikrofonla birlikte kullanılır.
Sesin şiddetini (ses düzeyini) artırmada kullanılan megafonun bir benzerini elde etmek için “Megafon Yapalım” isimli deneyi yapalım.
Deney Yapalım
Megafon Yapalım
- Kartonu külah şeklinde kıvıralım.
- Külahın şeklini bozmadan kartonu yapıştıralım.
- Külahın sivri ucunu makas yardımıyla ağız genişliğinde kese- lim (Makas kullanırken öğretmeninizden yardım isteyiniz.).
- İlk önce yaptığımız megafonu kullanmadan konuşalım, sonra da yaptığımız megafonu ağzımıza yerleştirerek konuşalım.
Sonuç
- Çıkan sesler arasında herhangi bir fark var mı? Neden?
Nelere İhtiyacımız Var?
- Büyük boy karton (35 cm x 70 cm)
- Makas
- Yapıştırıcı
Şimdi bu deneyi adım adım inceleyelim:
Adım 1: Önce elimizdeki kartonu bir külah şekli vererek yuvarlayalım. Tıpkı dondurma külahı gibi düşünün.
Adım 2: Yuvarladığımız kartonun şeklinin bozulmaması için kenarlarını yapıştırıcıyla iyice sabitleyelim ki açılmasın.
Adım 3: Şimdi külahın sivri ucunu alıyoruz. Burayı dikkatli bir şekilde makasla kesmemiz gerekiyor. Makas kullanırken bir büyüğünüzden yardım almayı unutmayın. Kestiğimiz yerin genişliği, ağzımızın kapanmayacağı ama sesimizin rahatça girebileceği kadar olmalı.
Adım 4: Deneyin en eğlenceli kısmına geldik! Önce yaptığımız megafonu kullanmadan normal sesimizle konuşalım. Sonra da yaptığımız karton megafonu ağzımıza yerleştirip onunla konuşalım.
Sonuç: Şimdi düşünelim bakalım, megafonu kullanmadan konuştuğumuzdaki sesimizle, megafonu kullanarak konuştuğumuzdaki sesimiz arasında bir fark hissettik mi? Hissettiysek bu fark neydi? Neden böyle bir fark oluştu sizce? Tabii ki megafon, sesimizin daha uzaklara ve daha güçlü gitmesini sağladı. Çünkü sesimizi daha geniş bir alana yaymamıza yardımcı oldu ve böylece daha uzaklardaki insanların da bizi daha rahat duymasını sağladı.