5. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Cevapları E Kare Yayınları Sayfa 59
Merhaba sevgili öğrencim,
Harika bir soru! Geçmişten günümüze hayatımızdaki değişimleri ve sürekliliği anlamak için çok güzel bir etkinlik bu. Hadi gel, görseldeki soruları birlikte adım adım inceleyelim ve çözelim.
Önce Tabloyu Dolduralım
Soruda bizden, tabloda belirtilen yeniliklerden günümüzde devam edenler için (+), artık kullanılmayanlar için ise (-) işareti koymamız isteniyor. Haydi tek tek bakalım:
- Miladi takvimin kabulü: Bugün hangi takvimi kullanıyoruz? Elbette Miladi takvimi! O zaman bu kutucuğa (+) koymalıyız. Bu uygulama devam ediyor.
- Alaturka saat yerine alafranga (milletlerarası) saatin kabulü: Saatimiz şu an 24 saatlik sisteme göre çalışıyor, değil mi? Yani bu da günümüzde devam eden bir uygulama. Bu kutucuğa da (+) koyuyoruz.
- Hafta tatilinin Cuma gününden Pazar gününe alınması: Okullar ve resmi daireler hangi gün tatil? Pazar günü. Demek ki bu değişiklik de hala geçerli. Buraya da bir (+) işareti gerek.
- Latin rakamlarının kullanılması: Matematik dersinde, kitap sayfalarında hangi rakamları görüyoruz? 1, 2, 3… Yani Latin rakamlarını. O halde bu da devam ediyor. Kutucuğa (+) koyalım.
- Eski ağırlık ve uzunluk ölçüleri yerine yenilerinin getirilmesi: Pazara gittiğinde elmayı okka ile mi yoksa kilo ile mi alıyorsun? Tabii ki kilo ile! Boyumuzu ölçerken de arşın değil, metre kullanıyoruz. Yani bu yenilik de hayatımızın tam ortasında. Buraya da kocaman bir (+) koyalım.
Gördüğün gibi, tabloda sayılan yeniliklerin hepsi günümüzde de geçerliliğini koruyor. Bu yüzden bütün kutucuklara (+) işareti koymamız doğru olacaktır.
SIRA SİZDE
Şimdi de alttaki soruları cevaplayalım.
Soru 1: Tabloda belirtilen konular zaman içinde niçin değişime uğramış olabilir?
Bu sorunun cevabı aslında metnin içinde ve yaptığımız yeniliklerin doğasında saklı. Şöyle düşünebiliriz:
Imagine et ki sen ve başka bir ülkeden arkadaşın bir oyun oynamak istiyorsunuz ama ikinizin de kuralları farklı. Anlaşmanız ne kadar zor olurdu, değil mi? İşte o dönemde Türkiye’nin durumu da biraz böyleydi.
Adım 1: Ülke İçindeki Karışıklığı Önlemek
Osmanlı Devleti’nde hem Hicri/Rumi takvim hem de Miladi takvim, hem alaturka saat hem de alafranga saat gibi farklı sistemler bir arada kullanılmaya çalışılıyordu. Bu durum, devlet işlerinde ve halkın günlük hayatında büyük karışıklıklara yol açıyordu. Herkesin aynı sistemi kullanması, işleri çok daha kolaylaştıracaktı.
Adım 2: Diğer Ülkelerle İlişkileri Kolaylaştırmak
Türkiye, özellikle ticari ve siyasi olarak Batılı ülkelerle sürekli iletişim halindeydi. Onlar Pazar günü tatil yaparken bizim Cuma günü yapmamız, onlar metre ve kilogram kullanırken bizim arşın ve okka kullanmamız ticareti ve anlaşmaları zorlaştırıyordu. Tüm dünyayla aynı dili konuşmak, yani aynı ölçü ve zaman birimlerini kullanmak, uluslararası ilişkiler için bir zorunluluk haline gelmişti.
Adım 3: Modern ve Çağdaş Bir Toplum Olma İsteği
Yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti’nin en büyük hedeflerinden biri de modern ve çağdaş bir ülke olmaktı. Bilimde, sanatta, ticarette dünyadaki gelişmeleri yakından takip edebilmek için uluslararası standartları kabul etmek çok önemli bir adımdı.
Kısacası bu değişimlerin temel nedeni; ülke içinde birliği sağlamak, uluslararası ilişkileri kolaylaştırmak ve çağdaşlaşma arzusudur.
Soru 2: Bu konuların zaman içerisinde yeniden değişikliğe uğrayacağını düşünüyor musunuz? Neden?
Bu çok güzel bir düşünce sorusu! Geleceği tahmin etmek zor olsa da mantıklı bir yorum yapabiliriz.
Büyük bir ihtimalle, bu temel konularda yakın gelecekte büyük bir değişiklik olacağını düşünmüyorum. Nedenlerine gelince:
- Evrensel Standartlar: Takvim, saat, rakamlar ve metrik sistem (metre, kilogram vb.) artık sadece bizim değil, neredeyse tüm dünyanın ortak olarak kullandığı evrensel standartlardır. Bilim, teknoloji, internet, ticaret… Her şey bu ortak sistemler üzerine kurulu. Bunlardan birini değiştirmek, tüm dünyada inanılmaz bir kaosa neden olurdu.
- İşlevsellik: Bu sistemler şu anki ihtiyaçlarımızı gayet iyi bir şekilde karşılıyor. Metreyi veya kilogramı değiştirmek için ortada geçerli ve güçlü bir sebep bulunmuyor.
Ancak bu, hiçbir şey değişmez demek değil. Belki çok çok uzak bir gelecekte, örneğin insanlar başka gezegenlerde yaşamaya başlarsa, o gezegenin gün ve yıl uzunluğuna göre yeni takvimlere ihtiyaç duyulabilir. Ya da teknolojinin gelişmesiyle saniyeden bile daha hassas yeni zaman ölçü birimleri hayatımıza girebilir.
Sonuç olarak: Temel sistemlerin (takvim, saat, ölçü birimleri) ana yapısının değişmesi pek olası değil çünkü bunlar artık küresel bir dil haline gelmiştir. Ancak teknolojik ve bilimsel gelişmelere bağlı olarak küçük güncellemeler veya eklemeler gelecekte olabilir.
Umarım açıklamalarım anlaşılır olmuştur. Aklına takılan başka bir şey olursa çekinmeden sorabilirsin! Başarılar dilerim