Harika bir soru! Merhaba sevgili öğrencim, ben senin 2. Sınıf Matematik öğretmeninim. Gel, bu eğlenceli yapboz şeklindeki matematik işlemlerini birlikte adım adım çözelim ve doğru parçaları eşleştirelim. Unutma, matematikte verilmeyen bir sayıyı bulmak, dedektiflik yapmak gibidir! İpuçlarını takip ederek sonuca ulaşacağız.
Soru 3: Aşağıda toplama ve çıkarma işlemlerinin birer ögesi eksik verilmiştir. Verilmeyen ögelerin bulunduğu işlemle, bu ögeleri bulmak için yapılması gereken işlemleri eşleştirelim.
Haydi sol taraftaki renkli yapboz parçalarıyla başlayalım ve her birinin sağdaki hangi işlemle bulunabileceğini keşfedelim.
1. Pembe Yapboz Parçası:
80
+ 13
—–
…
Çözüm:
Burada bizden bir toplama işleminin sonucunu, yani toplamı bulmamız isteniyor. Bu oldukça kolay, değil mi? Sadece sayıları toplamamız yeterli.
Adım 1: Önce birler basamağındaki sayıları toplayalım. 0 + 3 = 3 eder.
Adım 2: Şimdi de onlar basamağındaki sayıları toplayalım. 8 + 1 = 9 eder.
Şimdi işlemi alt alta yazalım:
80
+ 13
—–
93
Sonucumuz 93. Peki, bu sonucu bulmak için yaptığımız 80 + 13 işlemi, sağdaki hangi yapbozun cevabıdır? Sağdaki parçalara dikkatlice bakalım. Üçüncü sıradaki parçada “… – 13 = 80” yazıyor. Bir çıkarma işleminde eksik olan en büyük sayıyı (eksilen) bulmak için ne yapardık? Tabi ki toplama! Yani 80 ile 13’ü toplardık. İşte bu, bizim pembe yapbozdaki işlemimizin ta kendisi!
Sonuç: Pembe yapboz, sağdaki üçüncü parça ile eşleşir.
2. Yeşil Yapboz Parçası:
…
– 44
—–
19
Çözüm:
Bu bir çıkarma işlemi ve en baştaki sayımız, yani “eksilen” eksik. Eksileni bulmanın bir kuralı vardı, hatırlıyor musun? Çıkan sayı ile farkı (sonucu) toplarsak eksileni buluruz. Haydi yapalım!
Adım 1: 44 ile 19’u toplayacağız. Birler basamağında 4 + 9 = 13 eder. 13’ün 3’ünü yazarız, 1 elde olur.
Adım 2: Onlar basamağında 4 + 1 = 5 eder. Eldeki 1’i de eklersek 5 + 1 = 6 olur.
İşlemi alt alta yazalım:
44
+ 19
—–
63
Demek ki eksik olan sayı 63‘müş. Şimdi sağ tarafta bu işlemi arayalım. Bak, hemen en üstte duruyor: “44 + 19”!
Sonuç: Yeşil yapboz, sağdaki birinci parça ile eşleşir.
3. Mor Yapboz Parçası:
…
+ 52
—–
68
Çözüm:
Bu bir toplama işlemi ve toplananlardan biri eksik. Verilmeyen toplananı bulmak için her zaman toplamdan (sonuçtan), verilen diğer toplananı çıkarırız. Yani 68’den 52’yi çıkaracağız.
Adım 1: Birler basamağından başlayalım: 8 – 2 = 6.
Adım 2: Onlar basamağına geçelim: 6 – 5 = 1.
İşlemi alt alta yazalım:
68
– 52
—–
16
Eksik sayımız 16‘ymış. Sağ tarafta bu işlemi, yani “68 – 52” işlemini arayalım. Evet, en alttaki parça!
Sonuç: Mor yapboz, sağdaki altıncı (sonuncu) parça ile eşleşir.
4. Mavi Yapboz Parçası:
75
– 7
—–
…
Çözüm:
Bu yapboz biraz kafa karıştırıcı görünebilir çünkü hem ortadaki sayı hem de sonuç boş bırakılmış. Ama sorunun mantığına göre, soldaki bir eksikliği bulmak için sağdaki bir işlemi kullanmalıyız. Sağdaki beşinci parçaya bakalım: “… + 7 = 75” yazıyor. Burada verilmeyen toplananı bulmak için ne yaparız? Toplamdan (75) diğer toplananı (7) çıkarırız. Yani 75 – 7 işlemi yaparız. Bu işlem, bizim mavi yapbozumuzdaki işlem olmalı!
Adım 1: 75’ten 7’yi çıkaralım. Birler basamağında 5’ten 7 çıkmaz. Komşuya gidip bir onluk alırız. Burası 15 olur, onlar basamağındaki 7 ise 6 kalır. 15 – 7 = 8.
Adım 2: Onlar basamağında 6 kalmıştı. Altında çıkaracak sayı olmadığı için 6’yı direkt aşağı indiririz.
İşlemi alt alta yazalım:
75
– 7
—–
68
Sonucumuz 68‘dir.
Sonuç: Mavi yapboz, sağdaki beşinci parça ile eşleşir.
5. Turuncu Yapboz Parçası:
81
– …
—–
18
Çözüm:
Burada da bir çıkarma işlemi var ama bu sefer ortadaki sayı, yani “çıkan” eksik. Çıkan sayıyı bulmak için eksilenden (en üstteki sayıdan) farkı (sonucu) çıkarmamız gerekir. Yani 81’den 18’i çıkaracağız.
Adım 1: Birler basamağında 1’den 8 çıkmaz. Komşudan bir onluk alırız. Burası 11 olur, onlar basamağındaki 8 ise 7 kalır. 11 – 8 = 3.
Adım 2: Onlar basamağında 7 kalmıştı. 7 – 1 = 6.
İşlemi alt alta yazalım:
81
– 18
—–
63
Eksik sayımız 63‘müş. Sağ tarafta bu işlemi, yani “81 – 18” işlemini arayalım. İşte, dördüncü sırada bizi bekliyor!
Sonuç: Turuncu yapboz, sağdaki dördüncü parça ile eşleşir.
Harika iş çıkardın! Bütün yapboz parçalarını doğru işlemlerle eşleştirdik. Unutma, bu kuralları bildiğinde verilmeyen sayıları bulmak çok kolaydır.