Merhaba sevgili öğrencim,
Fen Bilimleri dersimize hoş geldin! Gönderdiğin görseldeki iskelet ve kas sistemiyle ilgili soruları senin için bir öğretmen gözüyle analiz ettim. Hadi gel, bu soruları birlikte adım adım, kolayca anlayacağın bir dille çözelim.
Soru 1: Aşağıdaki iskelet görseli üzerinde bazı bölgeler numaralandırılarak gösterilmiştir. Bu bölgelerin hangi çeşit eklem olduğunu belirleyip ilgili kutulara numaralarını yazalım.
Çözüm:
Vücudumuzda kemiklerin birbirine bağlandığı yerlere eklem diyoruz. Eklemler hareket yeteneklerine göre üçe ayrılır. Bazıları çok hareketlidir, bazıları daha az, bazıları ise hiç hareket etmez. Şimdi görseldeki numaraları bu gruplara yerleştirelim.
Oynar Eklemler
Bunlar, vücudumuzda en hareketli eklemlerdir. Kol ve bacaklarımızdaki gibi, koşmamızı, yürümemizi, bir şeyleri tutmamızı sağlayan eklemlerdir.
- 2 (Omuz eklemi)
- 4 (Dirsek eklemi)
- 5 (El bileği eklemi)
- 6 (Diz eklemi)
- 7 (Ayak bileği eklemi)
Yarı Oynar Eklemler
Bu eklemlerin hareketleri sınırlıdır. Örneğin, omurgamızdaki omurların arasındaki eklemler sayesinde biraz eğilip doğrulabiliriz ama kolumuz gibi her yöne çeviremeyiz.
- 3 (Omurga eklemleri)
Oynamaz Eklemler
Adından da anlaşılacağı gibi, bu eklemler hiç hareket etmez. Kemikler birbirine sıkıca bağlanmıştır. En güzel örnek kafatasımızdır. Beynimizi korumak için kemikler bir testerenin dişleri gibi birbirine geçmiştir ve oynamaz.
- 1 (Kafatası eklemleri)
Soru 2.a: Yandaki görselde kola ait yapılar harfler ile gösterilmiştir. Harflendirilmiş yapıların isimlerini yazalım.
Çözüm:
Görselde kolumuzun bükülmesini sağlayan yapıları görüyoruz. Hadi isimlerini öğrenelim.
A: Kas
B: Kiriş (Tendon olarak da duymuş olabilirsin. Kasları kemiklere bağlayan sağlam yapılardır.)
C: Kemik
Soru 2.b: Görseldeki kolun hareketlerini harflendirilmiş yapıların isimlerini de kullanarak yorumlayalım.
Çözüm:
Kolumuzu nasıl hareket ettirdiğimizi anlamak aslında çok keyifli! Vücudumuzdaki sistemin ne kadar harika çalıştığını gösteriyor. İşte adım adım olanlar:
Adım 1: Hareket etmek için beynimizden bir sinyal gelir. Bu sinyal, A ile gösterilen kasın kasılmasını, yani kısalıp kalınlaşmasını söyler.
Adım 2: Kasılınca, kasa sıkıca bağlı olan B ile gösterilen kirişi kendine doğru çeker. Kirişi bir ip gibi düşünebilirsin.
Adım 3: Kiriş de ucundan bağlı olduğu C ile gösterilen kemiği çeker. Böylece kemik hareket eder ve kolumuz dirsekten bükülmüş olur.
Unutma ki, kaslarımız genellikle zıt yönlü çiftler halinde çalışır. Yani kolumuzu büken kas kasılırken, kolumuzu düzleştiren diğer kas gevşer. Bu uyumlu çalışma sayesinde istediğimiz hareketi rahatça yapabiliriz.
Umarım açıklamalarım konuyu daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Aklına takılan başka bir şey olursa çekinmeden sorabilirsin. Başarılar dilerim