5. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları 1.Kitap Sayfa 105
Merhaba sevgili öğrencilerim!
Bugün sizlerle birlikte çok heyecan verici bir etkinlik yapacağız ve soğan zarındaki gizemli dünyayı, yani hücreleri mikroskop altında inceleyeceğiz. Şimdi gelin, etkinlik sayfamızdaki soruları adım adım birlikte çözelim ve bu küçücük canlılık birimlerinin sırlarını keşfedelim.
a. Mikroskopta gördüklerimizi aşağıdaki alana çizelim.
Harika bir gözlem yaptık! Şimdi mikroskopta gördüğümüz o muhteşem görüntüyü kağıda dökme zamanı. Eğer çizmekte zorlanıyorsan, sana neler gördüğümüzü hatırlatayım. Böylece en doğru şekilde çizebilirsin.
Unutma, bilim sadece gözlem yapmak değil, aynı zamanda gözlemlerimizi kaydetmektir. Çizim yapmak da harika bir kayıt yöntemidir!
Adım 1
Mikroskoptan baktığımızda, sanki bir duvarın tuğlaları gibi birbirine çok yakın ve düzenli bir şekilde dizilmiş yapılar gördük, değil mi? İşte bu yapıların her biri birer hücreydi.
Adım 2
Bu hücrelerin şekli yuvarlak mıydı, yoksa daha çok köşeli miydi? Evet, aferin! Soğan zarı hücreleri, bir bitki hücresi olduğu için köşeli bir yapıya sahiptir. Genellikle altıgen veya dikdörtgene benzerler. Çizim yaparken hücreleri yuvarlak değil, köşeli yapmaya dikkat etmeliyiz.
Adım 3
Peki her hücrenin içinde ne gördük? Her birinin içinde genellikle kenara yakın bir yerde duran daha koyu renkli, küçücük bir nokta vardı. İşte o nokta, hücrenin yönetim merkezi olan çekirdektir. Çiziminde her hücrenin içine bir tane çekirdek eklemeyi unutma.
Sonuç:
Çizimin, birbirine sımsıkı bağlı, köşeli kutucuklardan oluşan ve her bir kutucuğun içinde küçük bir nokta bulunan bir duvara benzemeli. Tıpkı aşağıdaki gibi bir görüntü çizebilirsin:
(Bu kısımda öğrencinin, düzenli sıralanmış, köşeli (genellikle altıgenimsi) ve her birinin içinde bir çekirdek noktası bulunan hücreleri çizmesi beklenir.)
b. Gözlemlediğimiz hücrenin özelliklerini belirleyerek yazalım.
Şimdi de mikroskopta incelediğimiz bu harika hücrelerin özelliklerini listeleyelim. Bu özellikler, bize onun neden bir bitki hücresi olduğunu da anlatacak.
- Hücre Duvarı: Gözlemlediğimiz hücrelerin belirgin ve köşeli bir şekli vardı. Bunun sebebi, hücre zarının dışında bulunan ve bitkiye dayanıklılık sağlayan hücre duvarıdır. Bu yapı, hayvan hücrelerinde bulunmaz.
- Hücre Zarı: Hücre duvarının hemen altında, ondan daha ince olan ve hücreye madde giriş çıkışını kontrol eden hücre zarı bulunur.
- Sitoplazma: Hücrenin içini dolduran, organellerin içinde yüzdüğü yarı akışkan bir sıvıdır.
- Çekirdek: Hücrenin beyni gibidir! Bütün yaşamsal olayları o yönetir. Gözlemimizde her hücrenin içindeki o küçük nokta olarak gördüğümüz kısımdır.
- Koful: Bitki hücrelerinde koful, genellikle büyük ve az sayıdadır. İçinde su ve atık maddeleri depolar. Bizim gözlemimizde bunu net göremesek de bir bitki hücresinin en önemli özelliklerinden biridir.
Harika iş çıkardınız çocuklar! Bu etkinlikle bir canlının en küçük yapı taşı olan hücreyi kendi gözlerimizle görmüş olduk.