Merhaba sevgili öğrencilerim,
Ben sizin 5. Sınıf Fen Bilimleri öğretmeninizim. Gönderdiğiniz bu performans istasyonu etkinliği, sürtünme kuvveti konusunu daha iyi anlamamız için harika bir fırsat. Bu bir sınav değil, bir proje. Amacımız, öğrendiklerimizi kullanarak sürtünmeyi azaltan bir model tasarlamak. Gelin bu etkinliği birlikte, adım adım nasıl yapabileceğimizi konuşalım ve sizin için örnek bir proje hazırlayalım.
PERFORMANS İSTASYONU: Sürtünmeyi Azaltıyorum
Günlük yaşamda sürtünmeyi azaltan durumlardan birini gözlemleyebilmek için aşağıdaki model tasarlama etkinliğini yapalım.
Unutmayın, bu sadece bir örnek. Sizler grup arkadaşlarınızla beyin fırtınası yaparak çok daha farklı ve yaratıcı modeller tasarlayabilirsiniz! Amacımız sürtünme kuvvetinin etkisini azaltarak modelimizin daha kolay ve hızlı hareket etmesini sağlamak.
Model Tasarımı
Bu bölümde, tasarlayacağımız aracın nasıl görüneceğini çizeceğiz. Ben size fikir vermesi için “Rüzgâr Kesen” adını verdiğim basit bir araba modeli düşündüm. Bu arabanın önü, havayı daha kolay yarabilmesi için biraz daha sivri ve yuvarlak hatlara sahip olacak. Gövdesi ise pürüzsüz bir yüzeye sahip olacak ki hava direnci, yani havanın sürtünmesi azalsın. En önemlisi, aracımızın yere temasını en aza indirmek ve hareketini kolaylaştırmak için tekerlekleri olacak.
(Bu alana, pet şişeden yapılmış, tekerlek olarak plastik kapakların kullanıldığı, önü hafifçe sivri bir araba çizebilirsiniz.)
Malzemeler
Modelimizde kullanacağımız malzemeleri grup arkadaşlarımızla birlikte belirleyelim. Benim “Rüzgâr Kesen” modelim için aklıma gelen basit malzemeler şunlar:
- 1 adet 500 ml’lik pet su şişesi (Arabanın gövdesi için)
- 4 adet aynı boyda plastik kapak (Tekerlekler için)
- 2 adet tahta çöp şiş veya pipet (Tekerleklerin takılacağı dingiller/aks için)
- 1 adet makas (Dikkatli kullanalım!)
- Renkli bantlar veya boyalar (Arabamızı süslemek için)
- Yapıştırıcı veya silikon tabancası (Yetişkin yardımıyla!)
Yapım Aşamaları
Modelimizin yapım aşamalarını aşağıdaki alana yazalım. İşte “Rüzgâr Kesen” modelimizi yapmak için izleyeceğimiz adımlar:
Adım 1
Öncelikle pet şişemizi alıyoruz. Bu, arabamızın ana gövdesi olacak. Şişenin pürüzsüz yüzeyi, hava direncini azaltmaya yardımcı olur.
Adım 2
Daha sonra, 4 adet plastik kapağın tam ortasına, çöp şişlerin geçebileceği büyüklükte dikkatlice birer delik açıyoruz. Bu kapaklar bizim tekerleklerimiz olacak! Tekerlekler, arabanın zeminle olan sürtünmesini büyük ölçüde azaltır.
Adım 3
Pet şişenin alt kısmında, tekerleklerin takılacağı yerlere, birbirine paralel olacak şekilde iki delik çifti açıyoruz. Çöp şişler bu deliklerden geçecek.
Adım 4
Çöp şişleri (dingilleri) pet şişenin altından açtığımız deliklerden geçiriyoruz.
Adım 5
Şimdi de en eğlenceli kısımlardan birine geldik: Tekerlekleri takmaya! Deldiğimiz plastik kapakları, şişenin dışına çıkan çöp şişlerin uçlarına takıyoruz. İşte arabamızın tekerlekleri hazır!
Adım 6
Arabamızı istediğimiz gibi renkli bantlarla veya boyalarla süslüyoruz. Kendi özel tasarımımızı yapabiliriz!
Adım 7
Son olarak, arabamızı hafif eğimli bir yüzeye koyup ne kadar kolay hareket ettiğini gözlemliyoruz. Tekerlekler ve pürüzsüz yüzey sayesinde sürtünme kuvvetini azalttık ve modelimizin rahatça kayıp gitmesini sağladık. Harika bir iş çıkardık!