Merhaba sevgili öğrencilerim! Sosyal Bilgiler dersimizde teknoloji ve sağlık üzerine harika bir konu işliyoruz. Bu konuda Hakan arkadaşımızın anlattıklarını ve görsellerdeki bilgileri birlikte inceleyip soruları çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
Sosyal Bilgiler dersinde öğretmen, öğrencilerinden teknolojik ürünlerin kullanımında dikkat edileceklerle ilgili örnekler vermelerini istedi. Bunun üzerine Hakan şunları söyledi:
“Ben bilgisayarların, cep telefonlarının ve televizyonların yanlış kullanımına dikkat çekmek istiyorum. Bu teknolojik ürünler artık hayatımızın vazgeçilmezleri arasına girmiş bulunmaktadır. Ancak birçoğumuz bu harika araçları yanlış kullanarak farkında olmadan sağlığımıza zarar veriyoruz. Oysa basit önlemler alarak onların zararlarından kurtulabiliriz. Örneğin cep telefonunu yalnızca zorunlu hallerde ve kısa süreliğine kullanabiliriz. Ayrıca görüşmelerimizi kulaklıkla yaparak kendimizi cep telefonunun yaydığı radyasyondan koruyabiliriz.
Bilgisayar kullanırken de çok dikkatli olmalıyız. Uzun süre bilgisayar başında oturmak baş, göz ve kulak ağrısı; baş dönmesi, kan basıncında yükselme, sinirlilik ve yorgunluk yapabilir. Ayrıca omuz ve boyun tutulmaları ile bel ağrısına da neden olabilir (Görsel 4.19). Diğer yandan bilgisayarın radyasyon yayan bir araç olduğu da unutulmamalıdır. Radyasyon, atom çekirdeğinin parçalanarak etrafa yaydığı ışınlardır. Çevreye yayılan bu ışınlar canlı hücreleri doğrudan etkileyerek genlerde bozulmaya neden olabilmektedir.
Zamanımızın çoğunu bilgisayarın başında geçirmek ruh sağlığımızı olumsuz yönde etkiler. Özellikle gelişme çağında olan bizler, bilgisayara bağımlı kalırsak arkadaşlık ilişkileri kurmakta zorlanırız. Arkadaşlarımızla oynamaya zaman bulamaz ve sosyal yönümüzü geliştiremeyiz.”
“Sizce bilgisayarımızı hangi amaçlarla ve ne kadar süreyle kullanmamız daha doğru olur? Neden?”
Bu soruyu Hakan arkadaşımız sormuş. Şimdi bunu birlikte düşünelim:
Çözüm:
Bu sorunun cevabı aslında Hakan’ın anlattıklarında gizli. Bilgisayarları kullanırken dikkatli olmamız gerektiğini ve uzun süre kullanmanın sağlığımıza zarar verebileceğini öğrendik. Bu yüzden bilgisayarlarımızı:
- Amacına uygun şekilde kullanmalıyız. Yani sadece ödev yapmak, araştırma yapmak, bilgi edinmek gibi faydalı işler için kullanmalıyız. Oyun oynamak gibi keyifli aktiviteler için de kullanabiliriz ama bunları abartmamalıyız.
- Ne kadar süreyle kullanmamız gerektiği de önemli. Hakan arkadaşımız “kısa süreliğine” kullanmamız gerektiğini söylemişti. Bu da demek oluyor ki, bilgisayar başında çok uzun saatler geçirmemeliyiz. Belirli aralıklarla mola vererek gözlerimizi ve vücudumuzu dinlendirmeliyiz.
Neden mi? Çünkü Hakan’ın da belirttiği gibi, uzun süreli ve amaçsız bilgisayar kullanımı hem fiziksel sağlığımıza (baş, göz, kulak ağrısı, duruş bozuklukları) hem de ruh sağlığımıza (sosyal ilişkilerde zorlanma, bağımlılık) zarar verebilir. Bu yüzden bilgisayarlarımızı bilinçli kullanmalıyız.
Sonuç: Bilgisayarlarımızı faydalı amaçlarla ve sınırlı sürelerde kullanmalıyız.
Açıklama: Bu soruda bize bilgisayarları nasıl kullanmamız gerektiği soruluyor. Hakan’ın anlattıklarından yola çıkarak, bilgisayarları sadece işe yarar şeyler için ve kısa sürelerle kullanmamız gerektiğini anlıyoruz. Çünkü uzun süre kullanmak bize zarar verebilir.
Görsel 4.19: Bilgisayar başında uzun süre oturmak çeşitli sağlık sorunlarına yol açabilir.
Bu görselde de Hakan’ın bahsettiği sağlık sorunlarını görüyoruz. Adamın başını tutması, gözlerinin kızarması bilgisayar başında uzun süre oturmanın olumsuz etkilerini gösteriyor.
Bu dersimizden teknolojik aletleri kullanırken nelere dikkat etmemiz gerektiğini öğrendik. Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere!