4. Sınıf Sosyal Bilgiler Ders Kitabı Cevapları Tuna Matbaacılık Sayfa 11
Merhaba sevgili öğrencilerim,
Bugün hep birlikte harika bir konu işleyeceğiz: **HERKESİN BİR KİMLİĞİ VAR!** Bu ünitemizde kendimizi daha iyi tanıyacak ve kimliğimizin ne kadar özel olduğunu öğreneceğiz. Hazırsanız, gelin birlikte soruları çözelim ve konuyu iyice anlayalım.
—
**Soru 1:** İnsanları birbirinden ayıran fiziksel özellikler nelerdir?
**Çözüm:**
Sevgili öğrencilerim, bu sorunun cevabı aslında metnin içinde saklı. Gelin birlikte metni dikkatlice okuyalım ve insanları birbirinden ayıran özellikleri bulalım.
* Metin bize şöyle diyor: “Ne kadar benzer olursa olsun hiçbir insanın özellikleri başka birinin özellikleriyle aynı değildir. Çevrenizdeki insanları incelediğinizde de her birinin dış görünüşü ve davranışlarıyla diğerlerinden ayrıldığını fark edersiniz.”
Bu kısımdan anlıyoruz ki, hepimiz birbirimize benzeyebiliriz ama aslında hepimizin **dış görünüşü** ve **davranışları** birbirinden farklıdır.
Metnin devamında ise daha da somut örnekler veriliyor:
* “İnsanın kendine özgü özellikleri denilince akla ilk olarak parmak izleri gelir. Ancak parmak izlerimizin dışında yüz şeklimiz, gözümüzdeki iris tabakası, sesimiz, yürüyüşümüz ve kalp atışımız da tıpkı parmak izlerimiz gibi benzersizdir.”
Buradan da anlıyoruz ki, bizi biz yapan, yani bizi başkalarından ayıran en önemli fiziksel özelliklerimiz şunlardır:
* Parmak izleri
* Yüz şekli
* Gözdeki iris tabakası
* Sesimiz
* Yürüyüşümüz
* Kalp atışımız
Bu özelliklerin hepsi bize özeldir ve bizi diğer insanlardan ayırır. Tıpkı birer şifre gibi düşünebilirsiniz, her birimiz için farklıdır ve başkasıyla karıştırılmamızı engeller.
—
**Görsel 1.3’teki bilgilere göre aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?**
a) İnsanların birbirine benzeyen fiziksel özellikleri yoktur.
b) Parmak izi, gözdeki iris tabakası ve ses gibi özellikler kişiye özeldir.
c) Herkesin yüz şekli tamamen aynıdır.
Çözüm:
Bu soruyu cevaplamak için öncelikle Görsel 1.3’teki bilgileri ve metinde bu görselle ilgili verilenleri hatırlamamız gerekiyor. Metinde, “Görsel 1.3: Gözdeki iris tabakası ve parmak izi kişiye özgüdür.” yazıyor. Ayrıca, metnin üst kısımlarında da parmak izleri, yüz şekli, iris tabakası, ses, yürüyüş ve kalp atışının kişiye özel olduğu belirtilmişti.
Şimdi şıkları tek tek inceleyelim:
a) İnsanların birbirine benzeyen fiziksel özellikleri yoktur. Bu ifade yanlıştır. Metin bize “Ne kadar benzer olursa olsun hiçbir insanın özellikleri başka birinin özellikleriyle aynı değildir.” diyor. Bu, birbirimize benzeyen özelliklerimiz olabileceği anlamına gelir, örneğin hepimizin iki gözü, iki kolu vardır gibi. Ancak tamamen aynı değiliz.
b) Parmak izi, gözdeki iris tabakası ve ses gibi özellikler kişiye özeldir. Bu ifade doğrudur. Metinde ve görselde de bu özelliklerin bizi başkalarından ayıran, yani bize özel olan özellikler olduğu açıkça belirtiliyor.
c) Herkesin yüz şekli tamamen aynıdır. Bu ifade de yanlıştır. Metin, yüz şeklimizin de kişiye özgü olduğunu söylüyor.
Bu nedenle doğru cevap b seçeneğidir.
—
**Soru 3:** (Görselde soru numarası 3 olarak belirtilmiş olsa da, metin akışında bu soru 2. sorudan sonra geliyor.)
Her insan doğuştan getirdiği özelliklerinin yanı sıra kendisine ait resmî kimlik belgesiyle de biriciktir. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nin 15. maddesinde herkesin vatandaşlık hakkına sahip olduğu belirtilmiştir. Buna göre insana doğduğu andan itibaren geçerli olmak üzere vatandaşı olduğu devlet tarafından resmî bir kimlik belgesi verilir.
Resmî kimlik belgemiz her şeyden önce bizim kim olduğumuzu gösterir. Bizler okulumuza kayıt olurken, hastanede sağlık hizmeti alırken veya pasaport başvurusu yaparken varlığımızı bu kimlik belgesi ile kanıtlarız. Hayatımız boyunca bütün resmî iş ve işlemlerimizi sadece bize ait olan bilgilerin yer aldığı bu belgeyle yaparız. Böylece başka insanlarla karıştırılmayız.
Yukarıdaki metne göre, bir kişinin kimliğini kanıtlamak için kullandığı resmî belge, o kişinin hangi özelliğini kanıtlar?
Çözüm:
Bu soruda bize, resmî kimlik belgemizin ne işe yaradığı soruluyor. Metni dikkatlice okuyarak bu sorunun cevabını bulalım.
Metin şöyle diyor:
* “Resmî kimlik belgemiz her şeyden önce bizim kim olduğumuzu gösterir.”
Daha sonra da bu belgenin nerelerde kullanıldığını anlatıyor:
* “Bizler okulumuza kayıt olurken, hastanede sağlık hizmeti alırken veya pasaport başvurusu yaparken varlığımızı bu kimlik belgesi ile kanıtlarız.”
* “Hayatımız boyunca bütün resmî iş ve işlemlerimizi sadece bize ait olan bilgilerin yer aldığı bu belgeyle yaparız. Böylece başka insanlarla karıştırılmayız.”
Bu cümlelerden anlıyoruz ki, resmî kimlik belgemiz öncelikle bizim kim olduğumuzu, yani kimliğimizi kanıtlar. Bu kimlik belgesi sayesinde devlet bizi tanır, özel haklarımızı kullanmamızı sağlar ve başka kişilerle karıştırılmamızı önler.
Yani, resmî kimlik belgesi, bir kişinin vatandaşlığını ve kişisel kimliğini kanıtlar.
—
Umarım bu açıklamalar soruları daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Unutmayın, her biriniz çok değerlisiniz ve kimliğiniz sizi eşsiz kılar! Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere, sevgiyle kalın!