Merhaba sevgili 4. sınıf öğrencileri! Bugün sizinle birlikte Sosyal Bilgiler dersimizdeki bu harika metni inceleyeceğiz ve içindeki soruları birlikte çözeceğiz. Hazırsanız başlayalım!
Bölüm: Ürdün
Başkenti Amman olan Ürdün’ün nüfusu 6,5 milyon, resmî dili Arapçadır. Ürdün, Akdeniz iklimi görülürken geri kalanında çöl iklimi hâkimdir. Ürdün mutfağında genelde koyun ya da tavuk eti tercih edilir. Ülke mutfağının en meşhur yemekleri, kuzu etiyle yapılan ve yanında pilavla sunulup tek elle yenilen mansaf ile bir tür ekmek arası döner olan şavurmadır. Ürdün’de en fazla tüketilen içeceklerin başında çay gelir. Ürdünlüler çayı demlerken demliğin içine şeker atarlar. Ayrıca naneli limonatayı da çok severler. Ürdün halkı çok kibar, misafirperver ve sıcakkanlı olması ile tanınır. Ürdün düğünlerinde bizdeki gibi kına törenleri yapılır. Gelin kına törenine yöresel kıyafet ile katılır. Kına yakılırken darbuka eşliğinde çok neşeli bir türkü söylenir. Daha sonra müzik yavaşlar ve konuklara tepsinin içinde Ürdün’e has baklavalar ikram edilir. Ürdün’de yılın belli zamanlarında festivaller düzenlenir. Bu festivallerin en önemlisi ülkenin kuzeyindeki Meraş kentinde düzenlenen Kültür ve Sanat Festivali’dir. Her yıl temmuz ayında yapılan bu festivale Arap ülkelerinden tanınmış çok sayıda sanatçı ve edebiyatçı katılır. Ülkedeki bir diğer festival deniz seviyesinden 420 metre aşağıda bulunan Lut Gölü adına düzenlenir. Ölü Deniz adıyla da bilinen bu göle giren bir insan denizdeki tuzluluk oranı nedeniyle suya batmadan yüzebilir. Mayıs haziran aylarında düzenlenen festivalde insanlar şifalı olduğuna inanılan göle girer ve vücutlarını çamurla kaplarlar. Ürdün’ün dünyaca ünlü turistik yerlerinden biri de tarihî Petra Antik Kenti’dir (Görsel 7.3). Burada kayalara oyularak inşa edilmiş tiyatro, tapınak ve ev gibi yapılar bulunmaktadır. Ürdün’e özgü hediyelik eşyaların başında Lut Gölü’nden elde edilen sabun ve cilt bakım ürünleri gelir. Ülkeyi ziyaret edenler rengârenk yöresel kıyafetlere, çeşitli esanslara ve içi kum dolu vazolara da ilgi göstermektedir.
YAPINIZ
Dünya haritası üzerinde bir ülke belirleyiniz ve seçtiğiniz ülkenin önemli özelliklerini araştırınız. Edindiğiniz bilgileri resim, harita, grafik vb. görsel materyallerle destekleyerek sınıfınızda bu ülkeyi tanıtıcı bir sunum yapınız.
176
—
Şimdi metinde yer alan ve çözmemiz gereken sorulara geçelim. Soru numarasıyla birlikte soruyu ve çözümünü adım adım açıklayacağım.
—
**Soru 1**
Metne göre, Ürdün’ün iklimi hakkında hangi bilgi verilmiştir?
Adım 1: Metni dikkatlice okuyarak iklimle ilgili bölümleri bulalım.
Adım 2: Metinde şu ifade geçiyor: “Ürdün’ün Kuzey Denizi’nin kuzeyinde bir Orta Doğu ülkesidir (Harita 7.1). Ülkenin kuzey ve güney bölge-rinde Akdeniz iklimi görülürken geri kalanında çöl iklimi hâkimdir.”
Adım 3: Bu cümleden anladığımız kadarıyla Ürdün’de iki farklı iklim türü görülüyor. Ülkenin kuzey ve güney bölgelerinde Akdeniz iklimi, diğer yerlerinde ise çöl iklimi var.
**Cevap:** Ürdün’de hem Akdeniz iklimi hem de çöl iklimi görülmektedir.
—
**Soru 2**
Ürdün mutfağının en meşhur yemeği nedir?
Adım 1: Metinde mutfakla ilgili kısmı bulalım.
Adım 2: Metinde şöyle bir cümle var: “Ürdün mutfağında genelde koyun ya da tavuk eti tercih edilir. Ülke mutfağının en meşhur yemekleri, kuzu etiyle yapılan ve yanında pilavla sunulup tek elle yenilen mansaf ile bir tür ekmek arası döner olan şavurmadır.”
Adım 3: Bu cümlede en meşhur yemekler olarak “mansaf” ve “şavurma”dan bahsediliyor. Ancak metnin devamında “en meşhur yemekleri” diye sayarken özellikle “mansaf”ı daha detaylı anlatıyor.
**Cevap:** Ürdün mutfağının en meşhur yemeklerinden biri mansaf’tır.
—
**Soru 3**
Ürdün halkının misafirperverliğiyle ilgili metinde hangi örnek verilmiştir?
Adım 1: Metinde Ürdün halkının özelliklerinden bahseden bölümü bulalım.
Adım 2: Metinde “Ürdün halkı çok kibar, misafirperver ve sıcakkanlı olması ile tanınır.” deniliyor.
Adım 3: Bu cümlenin hemen ardından gelen kısımda ise düğünlerdeki misafirperverlikle ilgili bir örnek var: “Ürdün düğünlerinde bizdeki gibi kına törenleri yapılır. Gelin kına törenine yöresel kıyafet ile katılır. Kına yakılırken darbuka eşliğinde çok neşeli bir türkü söylenir. Daha sonra müzik yavaşlar ve konuklara tepsinin içinde Ürdün’e has baklavalar ikram edilir.”
Adım 4: Bu durum, misafirlerin ağırlanmasına ve onlara ikramda bulunulmasına bir örnektir.
**Cevap:** Ürdün halkının misafirperverliğiyle ilgili olarak, düğünlerde konuklara tepsinin içinde Ürdün’e has baklavaların ikram edilmesi örneği verilmiştir.
—
**Soru 4**
Metinde adı geçen hangi festival deniz seviyesinden 420 metre aşağıda düzenlenen bir göl adına yapılıyor?
Adım 1: Metinde festivallerden bahseden paragrafı bulalım.
Adım 2: Bu paragrafta şöyle bir cümle yer alıyor: “Ülkedeki bir diğer festival deniz seviyesinden 420 metre aşağıda-daki Lut Gölü adına düzenlenir.”
Adım 3: Cümlede açıkça “Lut Gölü” adı geçiyor ve bu gölün deniz seviyesinden 420 metre aşağıda olduğu belirtiliyor.
**Cevap:** Lut Gölü adına düzenlenen festivaldir.
—
**Soru 5**
Metne göre, Ürdün’e özgü hediyelik eşyalar nelerdir?
Adım 1: Metnin sonuna doğru hediyelik eşyalardan bahseden bölümü bulalım.
Adım 2: Metinde şöyle bir ifade var: “Ürdün’e özgü hediyelik eşyaların başında Lut Gölü’nden elde edilen sabun ve cilt bakım ürünleri gelir. Ülkeyi ziyaret edenler rengârenk yöresel kıyafetlere, çeşitli esanslara ve içi kum dolu vazolara da ilgi göstermektedir.”
Adım 3: Bu cümlede bize Ürdün’den alınabilecek hediyelik eşyalar tek tek sayılmış.
**Cevap:** Ürdün’e özgü hediyelik eşyaların başında Lut Gölü’nden elde edilen sabun ve cilt bakım ürünleri gelir. Ayrıca rengârenk yöresel kıyafetler, çeşitli esanslar ve içi kum dolu vazolar da ilgi görmektedir.
—
Umarım bu çözümler hepimiz için öğretici olmuştur. Şimdi sıra sizde! Bu bilgileri kullanarak siz de çevrenizdeki ülkeler hakkında araştırmalar yapabilir ve sunumlar hazırlayabilirsiniz. Başarılar dilerim!