Merhaba sevgili öğrencilerim,
Ben İngilizce öğretmeniniz. Bugün birlikte çalışma kitabımızdaki çok önemli bir konuyu, yani “who, which, that” kullanarak cümleleri birleştirmeyi ve bu konudaki hataları düzeltmeyi öğreneceğiz. Bu konu, cümlelerinizi daha akıcı ve havalı hale getirmenize yardımcı olacak!
Haydi, öncelikle bu sihirli kelimelerin ne işe yaradığını kısaca hatırlayalım:
- who: Sadece insanlar hakkında konuşurken kullanırız. Türkçedeki “ki o” gibi düşünebilirsiniz. Örnek: The girl who is singing… (Şarkı söyleyen kız…)
- which: Sadece hayvanlar ve cansız varlıklar (nesneler, olaylar) için kullanırız. Örnek: The book which is on the table… (Masada olan kitap…)
- that: Bu kelime biraz joker gibidir. Hem insanlar hem de hayvanlar/cansız varlıklar için kullanılabilir. Genellikle ikisinin yerine de geçebilir.
Şimdi bu bilgileri kullanarak sorularımızı adım adım çözelim.
Soru 5: Combine the following sentences using “ who, which, and that “. (Aşağıdaki cümleleri “who, which, ve that” kullanarak birleştirin.)
Soru 5.a: Some scientists study earthquakes. They warn people before strong ones happen.
Çözüm:
Some scientists who study earthquakes warn people before strong ones happen. (veya …that study earthquakes…)
Açıklama:
Adım 1: İlk cümlede “Some scientists” (Bazı bilim insanları) diyor, ikinci cümlede ise “They” (Onlar) diyerek yine bilim insanlarından bahsediyor. Bilim insanları, insan olduğu için “who” kullanmalıyız.
Adım 2: İki cümleyi birleştirirken, ikinci cümlenin başındaki “They” zamirini atıyoruz çünkü onun yerine artık “who” kelimesini kullanıyoruz. Böylece iki kısa cümle yerine tek ve daha anlamlı bir cümle kurmuş oluyoruz.
Soru 5.b: A volcano erupted ash yesterday. It hurt birds flying nearby.
Çözüm:
A volcano which erupted ash yesterday hurt birds flying nearby. (veya …that erupted ash yesterday…)
Açıklama:
Adım 1: Burada “a volcano” (bir yanardağ) hakkında konuşuyoruz. Yanardağ cansız bir varlık olduğu için onu tanımlarken “which” kullanmamız gerekir.
Adım 2: İkinci cümlenin başındaki “It” kelimesi yanardağı işaret ediyor. Cümleleri birleştirirken “It” kelimesini çıkarıp yerine “which” koyarak tek bir cümle oluşturuyoruz.
Soru 5.c: Deforestation means cutting down trees. It makes landslides worse.
Çözüm:
Deforestation, which means cutting down trees, makes landslides worse. (veya Deforestation, that means…)
Açıklama:
Adım 1: Bu cümlede “Deforestation” (Ormansızlaşma) kavramından bahsediliyor. Bu bir olay, yani cansız bir kavramdır. Bu yüzden “which” kullanırız.
Adım 2: İkinci cümlenin başındaki “It” kelimesini atıp, “deforestation” kelimesinden hemen sonra “which” ile başlayan yan cümleyi ekliyoruz. Aralara virgül koymamızın sebebi, “deforestation” kelimesi hakkında ekstra bir tanım bilgisi vermemizdir.
Soru 5.d: An avalanche blocked the roads. It left people stuck in snow.
Çözüm:
An avalanche which blocked the roads left people stuck in snow. (veya …that blocked the roads…)
Açıklama:
Adım 1: Cümlemiz “An avalanche” (Bir çığ) ile ilgili. Çığ, bir doğa olayıdır, yani insan değildir. Bu nedenle doğru kelimemiz “which” olacak.
Adım 2: İkinci cümlenin başındaki “It” zamirini kaldırıp, “which” ile iki cümleyi birbirine bağlıyoruz ve ortaya tek, anlamlı bir cümle çıkıyor.
Soru 5.e: A light earthquake shook the ground. It didn’t cause any damage.
Çözüm:
A light earthquake which shook the ground didn’t cause any damage. (veya …that shook the ground…)
Açıklama:
Adım 1: Burada “a light earthquake” (hafif bir deprem) olayından bahsediyoruz. Deprem de cansız bir doğa olayı olduğu için “which” kullanmalıyız.
Adım 2: Yine aynı şekilde, ikinci cümlenin başındaki “It” zamirini atarak ve “which” kelimesini kullanarak cümleleri birleştiriyoruz.
Soru 6: Rewrite the sentences and correct the mistakes. (Cümleleri yeniden yazın ve hataları düzeltin.)
Soru 6.a: Floods who destroy homes often leave families homeless.
Çözüm:
Floods which destroy homes often leave families homeless. (veya …that destroy homes…)
Açıklama:
Adım 1: Cümlede “Floods” (Seller) için “who” kullanılmış. Bu bir hata! Çünkü seller insan değildir, bir doğa olayıdır.
Adım 2: İnsanlar için kullandığımız “who” kelimesini çıkarıp yerine cansız varlıklar ve olaylar için kullandığımız “which” kelimesini getiriyoruz ve cümleyi düzeltiyoruz.
Soru 6.b: The Australian bushfires of 2020, what burned for months, killed wildlife.
Çözüm:
The Australian bushfires of 2020, which burned for months, killed wildlife.
Açıklama:
Adım 1: Cümlede “bushfires” (orman yangınları) için “what” kelimesi kullanılmış. “What” kelimesini bu şekilde birleştirme yapmak için kullanmayız. “What” genelde “ne” anlamına gelen bir soru kelimesidir.
Adım 2: Orman yangınları cansız bir olay olduğu için doğru kelime “which” olmalıdır. “what” kelimesini “which” ile değiştirerek cümleyi doğru hale getiriyoruz.
Soru 6.c: A landslide is a disaster who buries everything in its path.
Çözüm:
A landslide is a disaster which buries everything in its path. (veya …that buries everything…)
Açıklama:
Adım 1: Cümlede “a disaster” (bir felaket) için “who” kullanılmış. Felaket bir insan olmadığına göre bu kullanım yanlıştır.
Adım 2: “who” yerine, cansız bir kavram olan “disaster” için doğru olan “which” kelimesini kullanmalıyız.
Soru 6.d: The Arctic ice, what is melting, threatens polar bears.
Çözüm:
The Arctic ice, which is melting, threatens polar bears.
Açıklama:
Adım 1: Burada da “The Arctic ice” (Arktik buzu) için yanlışlıkla “what” kullanılmış. Az önceki soruda öğrendiğimiz gibi “what” bu tür cümlelerde kullanılmaz.
Adım 2: Buz, cansız bir varlık olduğu için doğru kelime “which” olacaktır. Cümleyi bu şekilde düzeltiyoruz.
Soru 6.e: Rescue workers, that help disaster victims, are heroes.
Çözüm:
Rescue workers, who help disaster victims, are heroes.
Açıklama:
Adım 1: Bu cümlede “Rescue workers” (Kurtarma görevlileri) için “that” kullanılmış. “that” insanlar için kullanılabilse de, araya virgül giren bu tür tanımlayıcı cümlelerde insanlar için sadece “who” kullanmak daha doğrudur. Bu bir kuraldır.
Adım 2: Bu yüzden “that” kelimesini çıkarıp yerine “who” koyarak cümleyi daha doğru bir hale getiriyoruz.
Soru 6.f: The blizzard who froze the roads made driving dangerous.
Çözüm:
The blizzard which froze the roads made driving dangerous. (veya …that froze the roads…)
Açıklama:
Adım 1: “The blizzard” (Tipi) bir doğa olayıdır, insan değildir. Ama cümlede “who” kullanılmış. Bu kesinlikle bir hata.
Adım 2: Doğru kelime, cansız olaylar için kullandığımız “which” olmalıdır. “who” kelimesini “which” ile değiştiriyoruz.
Soru 6.g: Volunteers, which help after disasters, deserve thanks.
Çözüm:
Volunteers, who help after disasters, deserve thanks.
Açıklama:
Adım 1: “Volunteers” (Gönüllüler) insandır. Cümlede ise onlar için “which” kullanılmış. “which” sadece hayvanlar ve cansız varlıklar içindi, değil mi? O zaman bu bir hata.
Adım 2: İnsanlar için kullanmamız gereken doğru kelime “who” olduğu için “which” kelimesini “who” ile değiştiriyoruz.
Soru 6.h: The wildfire who burned the forest took weeks to stop.
Çözüm:
The wildfire which burned the forest took weeks to stop. (veya …that burned the forest…)
Açıklama:
Adım 1: “The wildfire” (Büyük orman yangını) bir olaydır, insan değildir. Cümlede “who” kullanılarak hata yapılmış.
Adım 2: Hemen hatayı düzeltiyoruz ve “who” yerine “which” kelimesini getiriyoruz.
Soru 6.i: Firefighters, that save people from fires, are very brave.
Çözüm:
Firefighters, who save people from fires, are very brave.
Açıklama:
Adım 1: Tıpkı 6.e sorusundaki gibi, burada da “Firefighters” (İtfaiyeciler) insan olduğu ve cümle virgülle ayrıldığı için “that” kullanmak doğru değildir.
Adım 2: Bu özel kuralı hatırlayarak, “that” yerine “who” kullanıyoruz ve cümlemizi mükemmel hale getiriyoruz.
Soru 6.j: A tsunami is a giant wave what can flood coastal cities.
Çözüm:
A tsunami is a giant wave that can flood coastal cities. (veya …which can flood…)
Açıklama:
Adım 1: Yine bir “what” hatası! “a giant wave” (dev bir dalga) ifadesini tanımlamak için “what” kullanamayız.
Adım 2: Dev dalga cansız bir varlık olduğu için “which” veya onun yerine de geçebilen joker kelimemiz “that” kullanabiliriz. Cümleyi bu şekilde düzeltmiş oluruz.
Umarım bu açıklamalar konuyu daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Unutmayın, pratik yapmak en iyi öğrenme yoludur. Harika iş çıkardınız