Merhaba sevgili 6. sınıf öğrencilerim!
Bugünkü konumuz, İngilizcede cümleleri birbirine bağlamamızı sağlayan çok önemli kelimeler: who, which ve that. Bu kelimeler sayesinde daha uzun ve daha açıklayıcı cümleler kurabiliyoruz. Şimdi gönderdiğiniz görseldeki alıştırmaları birlikte, adım adım çözelim ve bu konuyu pekiştirelim. Hazırsanız, başlayalım!
3. Fill in the blanks using “who, which, and that”. (Boşlukları “who, which” ve “that” kullanarak doldurun.)
Unutmayın çocuklar, çok basit bir kuralımız var:
- İnsanlardan bahsederken who kullanırız. (‘kim’ anlamına gelir)
- Hayvanlardan, nesnelerden veya olaylardan bahsederken which kullanırız. (‘hangisi’ anlamına gelir)
- that kelimesi ise bir joker gibidir, hem insanlar hem de diğer varlıklar için kullanılabilir. Ancak virgülle ayrılan ek bilgi cümlelerinde genellikle who veya which tercih edilir.
a. Solar panels, ………………….. reduce carbon emissions, are becoming cheaper.
Çözüm: Solar panels, which/that reduce carbon emissions, are becoming cheaper.
Adım 1: Cümlede neyden bahsediyoruz? “Solar panels” yani güneş panellerinden.
Adım 2: Güneş panelleri bir insan mı, yoksa bir nesne mi? Elbette bir nesne.
Adım 3: Nesneler için which veya jokerimiz olan that kullanabiliriz. Bu yüzden doğru cevap which veya that olacaktır.
b. The scientist ………………….. predicted the eruption saved many lives.
Çözüm: The scientist who/that predicted the eruption saved many lives.
Adım 1: Cümledeki ana karakterimiz kim? “The scientist” yani bilim insanı.
Adım 2: Bilim insanı bir kişi midir? Evet, bir kişidir.
Adım 3: İnsanlar için who veya jokerimiz that kullanırız. Bu yüzden boşluğa who veya that gelmeli.
c. Climate change, ………………….. is caused by human activity, increases storms.
Çözüm: Climate change, which/that is caused by human activity, increases storms.
Adım 1: Burada konumuz ne? “Climate change” yani iklim değişikliği.
Adım 2: İklim değişikliği bir olay, bir kavramdır. Yani insan değildir.
Adım 3: Bu nedenle doğru cevap which veya that olmalıdır.
d. Animals ………………….. lose their habitats often starve.
Çözüm: Animals which/that lose their habitats often starve.
Adım 1: Cümlemiz “Animals” yani hayvanlar ile ilgili.
Adım 2: Hayvanlar için which kullanırız.
Adım 3: Jokerimiz that de burada kullanılabilir. Cevabımız which veya that.
e. A landslide ………………….. blocks a river can cause flooding.
Çözüm: A landslide which/that blocks a river can cause flooding.
Adım 1: Cümle “A landslide” yani toprak kayması hakkında.
Adım 2: Toprak kayması bir doğa olayıdır, yani insan değildir.
Adım 3: Bu durumda boşluğa which veya that gelmelidir.
f. My uncle, ………………….. is a meteorologist, studies cyclones.
Çözüm: My uncle, who is a meteorologist, studies cyclones.
Adım 1: Cümlede kimden bahsediyoruz? “My uncle” yani amcamdan/dayımdan.
Adım 2: Amcamız bir insan olduğu için who kullanmalıyız.
Adım 3: Bakın burada virgül var. Bu, amcamız hakkında ek bir bilgi verdiğimiz anlamına gelir. Bu tür virgüllü cümlelerde genellikle that yerine who kullanmayı tercih ederiz. Bu yüzden en doğru cevap who‘dur.
g. The Turkish Red Crescent, ………………….. provides disaster relief, needs donations.
Çözüm: The Turkish Red Crescent, which provides disaster relief, needs donations.
Adım 1: Konumuz “The Turkish Red Crescent” yani Türk Kızılayı.
Adım 2: Türk Kızılayı bir kurumdur, bir organizasyondur. Yani bir insan değildir. Bu yüzden onu bir nesne/kavram gibi düşünürüz.
Adım 3: Bu nedenle which kullanmalıyız. Yine virgül olduğu için en doğru seçenek which olacaktır.
h. The rescue workers ………………….. helped survivors are heroes.
Çözüm: The rescue workers who/that helped survivors are heroes.
Adım 1: Cümlede “The rescue workers” yani kurtarma görevlilerinden bahsediliyor.
Adım 2: Kurtarma görevlileri insandır.
Adım 3: İnsanlar için who veya that kullanırız.
i. Wildfires ………………….. spread quickly can destroy entire forests.
Çözüm: Wildfires which/that spread quickly can destroy entire forests.
Adım 1: Konumuz “Wildfires” yani orman yangınları.
Adım 2: Orman yangınları bir olaydır, insan değildir.
Adım 3: Bu yüzden doğru cevap which veya that olmalıdır.
j. Mount Everest, ………………….. is the tallest mountain, faces melting glaciers.
Çözüm: Mount Everest, which is the tallest mountain, faces melting glaciers.
Adım 1: Cümle “Mount Everest” yani Everest Dağı hakkında.
Adım 2: Everest Dağı bir yerdir, bir nesnedir. İnsan değildir.
Adım 3: İnsan olmadığı için which kullanırız. Yine virgülle ayrılmış bir ek bilgi cümlesi olduğu için which en doğru seçenektir.
4. Make meaningful sentences using the given mixed words. (Verilen karışık kelimeleri kullanarak anlamlı cümleler kurun.)
Bu alıştırma bir yapboz gibi! Doğru parçaları doğru sıraya koyarak anlamlı bir bütün oluşturacağız. Genellikle cümlenin kahramanı (özne) ile başlar, sonra onu tanımlayan “who, which, that”li kısmı ekler ve cümlenin geri kalanını yazarız.
a. are dangerous / Wildfires / spread fast / for natural life. / that
Çözüm:Wildfires that spread fast are dangerous for natural life. (Hızlı yayılan orman yangınları doğal yaşam için tehlikelidir.)
Adım 1: Cümlenin ana konusu ne? Wildfires (Orman yangınları).
Adım 2: Hangi orman yangınları? Onları tanımlayan kısım hangisi? that spread fast (hızlı yayılan).
Adım 3: Cümlenin geri kalanını ekleyelim: are dangerous for natural life (doğal yaşam için tehlikelidir). Birleştirdiğimizde doğru cümleyi buluruz.
b. their animals. / who / Farmers / struggle to feed / lose crops in droughts
Çözüm:Farmers who lose crops in droughts struggle to feed their animals. (Kuraklıkta mahsul kaybeden çiftçiler, hayvanlarını beslemek için mücadele eder.)
Adım 1: Öznemiz kim? Farmers (Çiftçiler).
Adım 2: Hangi çiftçiler? Onları tanımlayan “who” ile başlayan kısım: who lose crops in droughts (kuraklıkta mahsul kaybeden).
Adım 3: Bu çiftçiler ne yapıyor? struggle to feed their animals (hayvanlarını beslemek için mücadele eder). İşte cümlemiz hazır!
c. treat disaster victims / work / who / long hours to help. / Doctors
Çözüm:Doctors who treat disaster victims work long hours to help. (Afetzedeleri tedavi eden doktorlar, yardım etmek için uzun saatler çalışır.)
Adım 1: Cümlenin kahramanları: Doctors (Doktorlar).
Adım 2: Hangi doktorlar? who treat disaster victims (afetzedeleri tedavi eden).
Adım 3: Geriye ne kaldı? work long hours to help (yardım etmek için uzun saatler çalışır). Parçaları birleştirelim ve cümlemiz tamamlansın.
d. who / to save lives. / try to predict eruptions / Scientists / study volcanoes
Çözüm:Scientists who study volcanoes try to predict eruptions to save lives. (Volkanları inceleyen bilim insanları, hayat kurtarmak için patlamaları tahmin etmeye çalışır.)
Adım 1: Öznemiz: Scientists (Bilim insanları).
Adım 2: Onları tanımlayan kısım: who study volcanoes (volkanları inceleyen).
Adım 3: Cümlenin devamı: try to predict eruptions to save lives (hayat kurtarmak için patlamaları tahmin etmeye çalışır).
e. Droughts / last long / rivers and lakes. / that / dry up
Çözüm:Droughts that last long dry up rivers and lakes. (Uzun süren kuraklıklar, nehirleri ve gölleri kurutur.)
Adım 1: Konumuz: Droughts (Kuraklıklar).
Adım 2: Hangi kuraklıklar? that last long (uzun süren).
Adım 3: Cümlenin yüklemi ve geri kalanı: dry up rivers and lakes (nehirleri ve gölleri kurutur).
f. sometimes live in / Cyclone survivors, / lose their homes, / who / shelters for months.
Çözüm:Cyclone survivors, who lose their homes, sometimes live in shelters for months. (Evlerini kaybeden kasırgazedeler, bazen aylarca barınaklarda yaşarlar.)
Adım 1: Öznemiz: Cyclone survivors (Kasırgadan kurtulanlar).
Adım 2: Onlar hakkında virgülle ayrılmış ek bilgi: who lose their homes (evlerini kaybeden).
Adım 3: Cümlenin ana fikri: sometimes live in shelters for months (bazen aylarca barınaklarda yaşarlar).
g. trapped animals. / who / often save / risk their lives in wildfires, / Firefighters,
Çözüm:Firefighters, who often save trapped animals, risk their lives in wildfires. (Genellikle mahsur kalmış hayvanları kurtaran itfaiyeciler, orman yangınlarında hayatlarını riske atarlar.)
Adım 1: Öznemiz: Firefighters (İtfaiyeciler).
Adım 2: Onlar hakkında ek bilgi: who often save trapped animals (genellikle mahsur kalmış hayvanları kurtaran).
Adım 3: Cümlenin ana eylemi: risk their lives in wildfires (orman yangınlarında hayatlarını riske atarlar).
h. which / force animals / Droughts, / to search farther for water. / dry up rivers,
Çözüm:Droughts, which dry up rivers, force animals to search farther for water. (Nehirleri kurutan kuraklıklar, hayvanları daha uzaklarda su aramaya zorlar.)
Adım 1: Konumuz: Droughts (Kuraklıklar).
Adım 2: Kuraklıklar hakkında ek bilgi: which dry up rivers (nehirleri kurutan).
Adım 3: Cümlenin ana fikri: force animals to search farther for water (hayvanları daha uzaklarda su aramaya zorlar).
i. hit Japan in 2011, / The tsunami, / destroyed / entire towns and farms. / which
Çözüm:The tsunami, which hit Japan in 2011, destroyed entire towns and farms. (2011’de Japonya’yı vuran tsunami, bütün kasabaları ve çiftlikleri yok etti.)
Adım 1: Öznemiz: The tsunami (Tsunami).
Adım 2: Hangi tsunami? Ek bilgi verelim: which hit Japan in 2011 (2011’de Japonya’yı vuran).
Adım 3: Tsunami ne yaptı? destroyed entire towns and farms (bütün kasabaları ve çiftlikleri yok etti).
j. is bad / makes storms stronger, / Climate change, / for everyone. / which
Çözüm:Climate change, which makes storms stronger, is bad for everyone. (Fırtınaları daha güçlü hale getiren iklim değişikliği, herkes için kötüdür.)
Adım 1: Konumuz: Climate change (İklim değişikliği).
Adım 2: İklim değişikliği hakkında ek bilgi: which makes storms stronger (fırtınaları daha güçlü hale getiren).
Adım 3: Cümlenin ana fikri: is bad for everyone (herkes için kötüdür).
Umarım bu açıklamalar konuyu daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Unutmayın, bol bol pratik yaparak bu konuda ustalaşabilirsiniz. Harika iş çıkardınız! Bir sonraki derste görüşmek üzere