Merhaba sevgili öğrencilerim!
Bugün sizlerle kitabımızdaki çok önemli bir konuyu, yani ihtiyaçlarımız ve isteklerimiz arasındaki farkı daha iyi anlamak için bir etkinlik yapacağız. Görseldeki metni ve soruyu gelin hep birlikte adım adım inceleyelim ve çözelim.
Soru 2: Sayfa 85’teki ihtiyaç ve istek bulutlarına yazdıklarınızı sınıf arkadaşlarınızın yazdıkları ile karşılaştırınız. Listenizde ihtiyaçlar mı yoksa istekler mi daha fazla yer alıyor? Söyleyiniz. Cevaplarınızı arkadaşlarınızın cevapları ile karşılaştırınız.
Bu soru, aslında sizin kendi yaptığınız bir etkinliği değerlendirmenizi istiyor. O yüzden bu sorunun tek bir doğru cevabı yok. Ama gelin, bu soruyu nasıl cevaplayacağımızı birlikte öğrenelim.
Adım 1: İhtiyaç ve İstek neydi, bir hatırlayalım!
Metinde de okuduğumuz gibi, bu iki kavramı birbirinden ayırmak çok önemli. Haydi bir tekrar edelim:
- İhtiyaç: Yaşamımızı sağlıklı bir şekilde sürdürebilmek için mutlaka sahip olmamız gereken şeylerdir. Bunlar olmadan yaşamak çok zorlaşır.
Örnek: Su içmek, yemek yemek, başımızı sokacak bir ev, kışın bizi sıcak tutacak bir mont.
- İstek: Hayatımızı sürdürmek için zorunlu olmayan ama sahip olduğumuzda bizi mutlu eden, keyif veren şeylerdir. Kişiden kişiye değişebilir ve sınırı yoktur.
Örnek: Yeni çıkan bir bilgisayar oyunu, sevdiğimiz bir çikolata, sinemaya gitmek.
Adım 2: Kendi Listemizi İnceleyelim
Şimdi herkes daha önce hazırladığı “Sayfa 85’teki ihtiyaç ve istek bulutlarını” önüne bir koysun bakalım. Eğer yapmadıysanız, hemen küçük bir kağıda kendi ihtiyaçlarınızı ve isteklerinizi yazabilirsiniz.
Mesela, benim listem şöyle olabilir:
- İhtiyaçlarım:
- Okul için kalem ve defter
- Kış için yeni bir bot
- Sabah kahvaltısı
- Akşam yemeği
- İsteklerim:
- Yeni bir futbol topu
- Markalı bir spor ayakkabı
- En sevdiğim çizgi filmin oyuncağı
- Hafta sonu sinemaya gitmek
- Bir paket cips
- Renkli boya kalemleri seti
Şimdi listemi sayıyorum. İhtiyaç listemde 4 madde var. İstek listemde ise 6 madde var. Demek ki benim listemde istekler daha fazla yer alıyor.
Siz de kendi listenizi bu şekilde sayarak ihtiyaçlarınızın mı yoksa isteklerinizin mi daha fazla olduğunu bulabilirsiniz.
Adım 3: Arkadaşımızın Listesiyle Karşılaştıralım
Şimdi de sıradaki arkadaşımıza dönüp onun listesine bakalım. Onunla kendi listemizi karşılaştıralım.
- Acaba ortak ihtiyaçlarınız var mı? (Mesela ikiniz de defter ve kalemi ihtiyaç olarak yazmış olabilirsiniz.)
- İstekleriniz benziyor mu? Belki sen futbol topu isterken, o bir kitap istiyordur.
- Arkadaşının listesinde, senin aklına gelmeyen bir ihtiyaç veya istek var mı?
Bu karşılaştırma bize şunu gösterir: Genellikle temel ihtiyaçlarımız (beslenme, barınma, giyinme) birbirine benzer. Ama isteklerimiz, hayallerimiz, zevklerimiz birbirinden çok farklı olabilir. Bu da çok normal!
Sonuç
Sevgili çocuklar, bu etkinliğin asıl amacı, bir şeyi çok istediğimizde kendimize şu soruyu sormayı öğrenmektir: “Bu benim için bir ihtiyaç mı, yoksa sadece bir istek mi?” Paramızı, yani aile bütçemizi doğru kullanmak için önce temel ihtiyaçlarımızı karşılamalıyız. Eğer paramız kalırsa, o zaman isteklerimize de sıra gelebilir. Bu şekilde bilinçli bir tüketici oluruz.