Merhaba sevgili öğrencilerim! Ben sizin 5. Sınıf Sosyal Bilgiler öğretmeniniz. Bugün birlikte aile bütçesi konusunu daha iyi anlamak için güzel bir etkinlik yapacağız. Önümüzdeki görselde bir bütçe listesi var ve bizden bu listedeki maddeleri “Gelir” ve “Gider” olarak ayırmamız isteniyor. Haydi, bu etkinliği adım adım birlikte çözelim!
Soru: Aşağıda ve dijital kaynakta yer alan bütçe örneklerini inceleyiniz. Bütçeyi oluşturan unsurları belirleyip listeleyiniz.
Şimdi bu soruyu çözmek için bütçenin ne olduğunu kısaca hatırlayalım ve sonra da listedeki maddeleri doğru yerlere yerleştirelim.
Adım 1: Bütçenin Temel Kavramlarını Anlayalım
Sevgili çocuklar, bütçe yapmak aslında çok basittir. Ailemizin belirli bir sürede (örneğin bir ayda) kazandığı para ile harcadığı parayı gösteren bir plandır. Bu planda iki önemli başlık vardır:
- Gelir: Ailemizin kazandığı, evimize giren paradır. Mesela annemizin veya babamızın maaşı bir gelirdir.
- Gider: İhtiyaçlarımız ve isteklerimiz için harcadığımız, evimizden çıkan paradır. Mesela evin kirası, mutfak masrafları veya aldığımız bir oyuncak birer giderdir.
Adım 2: Listedeki Maddeleri Sınıflandıralım
Şimdi defterdeki listeye bakalım ve hangi maddenin cebimize para koyduğunu (gelir), hangisinin cebimizden para aldığını (gider) düşünelim.
Gelirler (Para Kazandıranlar):
- Sabit gelirler: Her ay ne kadar geleceği belli olan paralardır. Örneğin memur maaşı gibi. Bu bir gelirdir.
- Değişen gelirler: Miktarı aydan aya değişebilen paralardır. Örneğin bir esnafın kazancı gibi. Bu da bir gelirdir.
Giderler (Para Harcatanlar):
- Ailenin istekleri: Sinemaya gitmek, tatile çıkmak gibi şeyler için para harcarız. Bu bir giderdir.
- Ev kirası: Oturduğumuz ev için ödediğimiz para bir giderdir.
- Site aidatı ve demirbaş giderleri: Apartmanın temizliği, asansör bakımı gibi ortak harcamalar bir giderdir.
- Faturalar (Elektrik, su vb.): Kullandığımız su, elektrik için ödeme yaparız. Bu bir giderdir.
- Eğitim ve kırtasiye giderleri: Okul masraflarımız, defterimiz, kalemimiz için yapılan harcamalar bir giderdir.
- Sağlık giderleri: Hastalandığımızda doktora veya ilaca verdiğimiz para bir giderdir.
- Isınma gideri: Kışın ısınmak için doğalgaza veya kömüre ödediğimiz para bir giderdir.
- Yiyecek giderleri: Mutfak alışverişimiz, yani yediğimiz yemekler için yapılan harcamalar bir giderdir.
- Giyecek giderleri: Kıyafet ve ayakkabı gibi ihtiyaçlarımız için yapılan harcamalar bir giderdir.
- Ulaşım giderleri: Okula veya işe giderken otobüse, servise verdiğimiz para bir giderdir.
- Ailenin ihtiyaçları: Beslenme, barınma gibi temel ve zorunlu harcamalarımız bir giderdir.
Adım 3: Bütçe Listesini Dolduralım
Artık her şey çok net! Bütün maddeleri doğru gruplara ayırdığımıza göre, alttaki “BÜTÇE LİSTESİ” tablosunu doldurabiliriz.
BÜTÇE LİSTESİ
Gelir Unsurları
- Sabit gelirler
- Değişen gelirler
Gider Unsurları
- Ailenin istekleri
- Ev kirası
- Site aidatı ve demirbaş giderleri
- Faturalar (Elektrik, su vb.)
- Eğitim ve kırtasiye giderleri
- Sağlık giderleri
- Isınma gideri
- Yiyecek giderleri
- Giyecek giderleri
- Ulaşım giderleri
- Ailenin ihtiyaçları
İşte bu kadar! Gördüğünüz gibi, bir bütçeyi oluşturan gelir ve giderleri ayırmak oldukça kolay. Bu sayede ailemiz parasını daha planlı bir şekilde kullanabilir. Harika bir iş çıkardınız!