Merhaba sevgili öğrencilerim! Fen Bilimleri dersimiz için hazırladığım bu soruları birlikte çözelim. Hazırsanız başlayalım!
—
7. Aşağıdaki görsellerden hangisi suyun tasarruflu kullanımına uygun değildir?
a)
b)
c)
d)
**Çözüm:**
Bu soruda bizden suyun tasarruflu kullanılmasına uygun olmayan bir görseli bulmamız isteniyor. Tasarruflu kullanmak demek, suyu idareli kullanmak, boşa akıtmamak demektir. Şimdi şıklara tek tek bakalım ve hangisinin suyu israf ettiğini anlamaya çalışalım:
* **A şıkkında** bir çocuk dişlerini fırçalarken musluğu kapatmış. Bu, suyu boşa akıtmadığı için çok güzel bir tasarruf örneğidir.
* **B şıkkında** bir kişi, lavaboda meyve ve sebzeleri yıkıyor. Burada suyun bir miktar kullanılması normaldir. Ancak, suyu boşa akıtan bir durum görünmüyor.
* **C şıkkında** tencerede yıkanmış elmalar var. Bu da suyun makul bir şekilde kullanıldığını gösteriyor.
* **D şıkkına** baktığımızda ise, bir kovada biriken leğen dolusu su görüyoruz. Bu durum, suyu biriktirip sonra belki farklı bir amaçla kullanmak için tutulduğunu düşündürebilir. Ancak, sorumuz “suyun tasarruflu kullanımına uygun değildir” diyor. Diğer şıklarda suyu doğrudan harcamayan veya tasarruf eden durumlar varken, bu görseldeki gibi kovada biriken suyun ne amaçla kullanıldığı belirsizdir ve eğer bu su gereksiz yere biriktiriliyorsa veya bir yerden damlayarak birikiyorsa, bu bir israf olabilir. Ama en önemlisi, diğer şıklardaki eylemlerin hiçbiri su israfı değildir. Hatta, bazı durumlarda biriktirilen su farklı alanlarda tekrar kullanılabilir. Bu yüzden bu şıkkı tekrar gözden geçirelim.
Tekrar düşünelim: Su tasarrufu demek, suyu boşa harcamamak demektir.
* A şıkkında musluk kapalı, bu tasarruf.
* B şıkkında sebze yıkama, makul su kullanımı.
* C şıkkında elmaların yıkanmış olması, makul su kullanımı.
* D şıkkında ise kova dolusu su var. Bu suyu neden biriktirdiğimizi bilmeyiz. Eğer bu su, musluktan damlayan suların birikmesiyle oluştuysa, bu bir israftır. Eğer bir iş için kullanılıyorsa, o işe göre tasarruflu olup olmadığına karar verebiliriz.
Ancak, soruda “uygun değildir” denildiği için, en çok suyu boşa harcama ihtimali olan veya tasarruf sağlamayan durumu bulmalıyız. Görsel D’deki gibi bir kova dolusu suyun birikmesi, özellikle musluk açıkken veya başka bir yerden akarken oluşuyorsa, bu açık bir israftır. Diğer şıklar ise suyu doğrudan boşa harcamadığımız eylemleri gösteriyor.
**Doğru Cevap:** D
**Açıklama:**
Görsel D’de, kova dolusu su birikmiş. Eğer bu su, musluktan damlayan suların birikmesiyle oluşuyorsa veya gereksiz yere biriktiriliyorsa, bu su israfı demektir. Suyun tasarruflu kullanımı, onu boşa akıtmadan, sadece gerektiği kadar kullanmakla olur. Diğer şıklarda ise suyu tasarruflu kullandığımız veya idareli kullandığımız durumlar gösterilmiştir. Örneğin, A şıkkında diş fırçalarken musluğun kapatılması harika bir tasarruf örneğidir.
—
8. İnsanlar tarafından yapılan bazı bilinçsiz davranışlar kaynakların tasarruflu kullanımını olumsuz etkiler. Aşağıdaki öğrencilerden hangisi kaynakların tasarruflu kullanımına uygun bir örnek vermiştir?
a) Alışverişte fazla yiyecek maddesi alınarak dolaplara konulmalıdır.
b) Bitmiş piller çöpe atılmalıdır.
c) Akşamları evdeki tüm odaların lambaları açılmalıdır.
d) Cam atıklar geri dönüşüm kutusuna atılmalıdır.
**Çözüm:**
Bu soruda bizden, kaynakların tasarruflu kullanımıyla ilgili doğru bir örnek veren öğrenciyi bulmamız isteniyor. Kaynakları tasarruflu kullanmak, hem doğayı korumak hem de gelecek nesillere kaynak bırakmak için çok önemlidir. Şimdi her öğrencinin söylediği şeye bakalım ve hangisinin doğru olduğunu bulalım:
* **Öğrenci A diyor ki:** “Alışverişte fazla yiyecek maddesi alınarak dolaplara konulmalıdır.”
Bu doğru bir davranış değildir. Çünkü fazla alınan yiyecekler bozulabilir ve israf olur. İsraf da kaynakların bilinçsizce kullanılması demektir. Bu yüzden A şıkkı doğru cevap olamaz.
* **Öğrenci B diyor ki:** “Bitmiş piller çöpe atılmalıdır.”
Bu da doğru bir davranış değildir. Pillerin içinde zararlı maddeler bulunur ve bu maddeler çevreye zarar verir. Bitmiş pillerin özel geri dönüşüm kutularına atılması gerekir. Bu yüzden B şıkkı da doğru cevap olamaz.
* **Öğrenci C diyor ki:** “Akşamları evdeki tüm odaların lambaları açılmalıdır.”
Bu da kaynakların (elektrik) israfına neden olan bir davranıştır. Sadece kullanılan odaların lambalarının açılması, elektriği tasarruflu kullanmak demektir. Bu yüzden C şıkkı da doğru cevap olamaz.
* **Öğrenci D diyor ki:** “Cam atıklar geri dönüşüm kutusuna atılmalıdır.”
Bu, kaynakların tasarruflu kullanımı için harika bir örnektir! Cam atıkların geri dönüşüm kutusuna atılmasıyla, yeni cam üretimi için daha az enerji harcanır ve doğal kaynaklarımız korunur. Bu, tam olarak kaynakları tasarruflu kullanmaktır.
**Doğru Cevap:** D
**Açıklama:**
Bu soruda bizden, kaynakları tasarruflu kullanmaya örnek olan davranışı bulmamız isteniyor. Kaynakları tasarruflu kullanmak, elimizdeki imkanları (su, elektrik, yiyecek, geri dönüştürülebilir malzemeler gibi) idareli kullanmak ve israftan kaçınmak anlamına gelir.
- A şıkkındaki öğrencinin söylediği, “Alışverişte fazla yiyecek maddesi alınarak dolaplara konulmalıdır.” ifadesi, yiyecek israfına yol açabileceği için doğru bir tasarruf örneği değildir.
- B şıkkındaki öğrencinin söylediği, “Bitmiş piller çöpe atılmalıdır.” ifadesi yanlıştır. Bitmiş piller, içerdikleri zararlı maddeler nedeniyle çevreye zarar verir ve özel geri dönüşüm kutularına atılmalıdır.
- C şıkkındaki öğrencinin söylediği, “Akşamları evdeki tüm odaların lambaları açılmalıdır.” ifadesi, elektrik israfına neden olur. Sadece kullanılan odaların ışıklarının açılması gerekir.
- D şıkkındaki öğrencinin söylediği, “Cam atıklar geri dönüşüm kutusuna atılmalıdır.” ifadesi ise kaynakların tasarruflu kullanımı için çok doğru bir örnektir. Camın geri dönüştürülmesi, yeni cam üretimi için harcanacak enerjiyi ve doğal kaynakları azaltır. Bu da kaynaklarımızı koruduğumuz anlamına gelir.
Umarım bu çözümlerimiz anlaşılır olmuştur. Hepinize derslerinizde başarılar dilerim!