Harika bir etkinlik yapmışsın! Fen Bilimleri dersinde böyle deneyler yapmak hem çok eğlenceli hem de çok öğretici. Şimdi, bu güzel etkinliğin sonunda yer alan soruları bir öğretmeninin gözünden seninle birlikte adım adım çözelim. Eminim sen de cevapları düşünürken çok şey fark edeceksin.
1. Soru: Zımpara kâğıdı kullanılması yüzeyde nasıl bir değişim meydana getirdi?
Haydi birlikte düşünelim. Etkinliğin 6. adımında ne yapmıştık? Kalıptan çıkardığımız alçının üzerinde kalan, hoşumuza gitmeyen pürüzlü, girintili çıkıntılı yerleri zımpara kâğıdı ile temizlemiştik.
Adım 1: Zımpara kâğıdını eline aldığında yüzeyinin nasıl olduğunu fark ettin mi? Tıpkı minicik, sert kum taneleriyle kaplı gibi pürüzlü bir yapısı vardır.
Adım 2: Bu pürüzlü zımpara kâğıdını, alçıdan yaptığımız kalıbın yüzeyine sürttüğümüzde, zımpara aslında alçının üzerindeki o minik tepecikleri, fazlalıkları törpülemiş oldu. Yani yüzeyi aşındırdı.
Sonuç ve Açıklama:
Zımpara kâğıdı, pürüzlü yapısı sayesinde alçı kalıbın yüzeyindeki girinti ve çıkıntıları yok etti. Bu işleme aşındırma diyoruz. Sonuç olarak, zımpara kâğıdı kullanılan yüzey daha düz ve pürüzsüz bir hâle geldi. Artık dokunduğumuzda elimize takılan pürüzler kalmamıştı.
2. Soru: Uçlu kalemle adınızı kazıdığınız yüzeyde nasıl bir değişiklik oldu?
Bu da çok güzel bir gözlem sorusu! Etkinliğimizin son adımı olan 7. adımda, içi boş bir uçlu kalemin metal ucuyla kalıbın arkasına adımızı kazımıştık.
Adım 1: Uçlu kalemin ucu, her ne kadar içinde grafit (kalem ucu) olmasa da sivri ve sert bir metaldir. Alçı ise ona göre daha yumuşak bir malzemedir.
Adım 2: Kalemin sivri ucunu alçının yüzeyine bastırıp hareket ettirdiğimizde, kalemin ucu alçının yüzeyinde bir iz bıraktı. Aslında oradan minik alçı parçacıklarını sökerek bir çukurluk veya bir oyuk oluşturdu.
Sonuç ve Açıklama:
Uçlu kalemin sivri ucuyla adımızı kazıdığımızda, alçının düz olan yüzeyinde harfler şeklinde girintiler, yani çizikler ve oyuklar oluştu. Zımpara kâğıdının yaptığı işlemin tam tersi oldu. Zımpara yüzeyi düzleştirirken, kalem ucu yüzeyi oyarak pürüzlü ve girintili bir hâle getirdi. Artık o bölgeye parmağımızla dokunduğumuzda adımızın harflerinin oluşturduğu çukurları hissedebiliriz.
Umarım bu açıklamalar etkinliği daha iyi anlamana yardımcı olmuştur. Unutma, bilim merak etmekle ve denemekle başlar! Harika iş çıkardın!