Merhaba sevgili öğrencim,
Fen Bilimleri dersimize hoş geldin! Önündeki bu “Düşünelim, Bulalım” etkinliği gerçekten çok güzel. Gel birlikte adım adım bu soruları çözelim ve ışık kaynakları konusunu pekiştirelim.
1. a) Örneklerin numaralarını ilgili başlıkların yanına yazınız.
Bu soruyu çözebilmek için önce küçük bir hatırlatma yapalım. Işık kaynakları neydi, hatırlıyor musun?
Işık kaynakları, çevresine ışık saçan cisimlerdir. Bunları iki ana gruba ayırırız: Doğal Işık Kaynakları ve Yapay Işık Kaynakları.
- Doğal Işık Kaynakları: İnsanların yapmadığı, doğada kendi kendine var olan ışık kaynaklarıdır. Mesela en büyük doğal ışık kaynağımız Güneş gibi.
- Yapay Işık Kaynakları: İnsanların belirli bir ihtiyacı karşılamak için ürettiği ışık kaynaklarıdır. Ampul, mum veya el feneri gibi.
- Bir de bu iki grubun dışında kalanlar var: Işık Kaynağı Olmayanlar. Bu cisimler kendi ışıklarını üretmezler, sadece başka bir kaynaktan gelen ışığı yansıtırlar. Bu yüzden onları parlak görebiliriz. Mesela Ay, Güneş’ten aldığı ışığı yansıtır. Ayna da öyledir.
Şimdi bu bilgilerle resimdeki varlıkları tek tek inceleyelim ve doğru gruplara ayıralım.
Adım 1: Varlıkları Sınıflandıralım
- 1 – Güneş: Doğada kendiliğinden bulunur. (Doğal)
- 2 – El feneri: İnsanlar tarafından yapılmıştır. (Yapay)
- 3 – Kaşık: Işığı sadece yansıtır, kendi ışığı yoktur. (Işık Kaynağı Değil)
- 4 – Ateş: Doğal bir olay sonucu oluşabilir ve ışık yayar. (Doğal)
- 5 – Gaz lambası: İnsanlar tarafından aydınlatma için yapılmıştır. (Yapay)
- 6 – Ampul: Elektrikle çalışan, insan yapımı bir ışık kaynağıdır. (Yapay)
- 7 – Mum: İnsanlar tarafından yapılan bir aydınlatma aracıdır. (Yapay)
- 8 – Ateş böceği: Vücudunda kimyasal bir tepkimeyle ışık üreten canlı bir varlıktır. (Doğal)
- 9 – Tablet: Ekranı ışık yayan, insan yapımı bir teknolojik alettir. (Yapay)
- 10 – Reflektör: Üzerine gelen ışığı geri yansıtarak parlar, kendi ışığını üretmez. (Işık Kaynağı Değil)
- 11 – Yıldızlar: Tıpkı Güneş gibi, uzayda kendiliğinden ışık ve ısı yayan dev gaz kütleleridir. (Doğal)
- 12 – Şimşek: Bulutlar arasında gerçekleşen doğal bir elektrik boşalmasıdır ve anlık olarak güçlü bir ışık yayar. (Doğal)
- 13 – Meşale: İnsanların ateşi kontrol ederek aydınlatma için kullandığı bir araçtır. (Yapay)
- 14 – Trafik lambası: İnsan yapımıdır ve elektrikle çalışarak ışık verir. (Yapay)
- 15 – Ayna: Kendi ışığı yoktur, üzerine düşen ışığı yansıtır. (Işık Kaynağı Değil)
- 16 – Ay:Bu çok önemli! Ay bir ışık kaynağı değildir. Sadece Güneş’ten aldığı ışığı yansıttığı için geceleri parlak görünür. (Işık Kaynağı Değil)
Adım 2: Numaraları Listelere Yazalım
Şimdi bulduklarımızı istenen yerlere yazalım:
Doğal Işık Kaynakları: 1, 4, 8, 11, 12
Yapay Işık Kaynakları: 2, 5, 6, 7, 9, 13, 14
Işık Kaynağı Olmayanlar: 3, 10, 15, 16
1. b) Verilen örneklerden doğal ve yapay ışık kaynağı olanların sayısını grafik üzerinde boyayarak gösteriniz.
Harika bir iş çıkardın! Şimdi sıra, bulduğumuz bu ışık kaynaklarını sayıp grafikte göstermeye geldi. Çok kolay, bak şimdi.
Adım 1: Işık Kaynaklarını Sayalım
- Yukarıdaki “Doğal Işık Kaynakları” listemize bakalım. Kaç tane numara var? Sayalım: 1, 4, 8, 11, 12… Toplam 5 tane doğal ışık kaynağı bulduk.
- Şimdi de “Yapay Işık Kaynakları” listemizi sayalım. Kaç tane numara var? 2, 5, 6, 7, 9, 13, 14… Toplam 7 tane yapay ışık kaynağı bulduk.
Adım 2: Grafiği Boyayalım
Artık sayılarımızı biliyoruz. Grafikteki daireleri bu sayılara göre boyayacağız.
- Grafikte “Doğal” yazan sütuna gidiyoruz. 5 tane doğal ışık kaynağı bulduğumuz için, bu sütundaki dairelerden 5 tanesini aşağıdan başlayarak yukarı doğru boyamalıyız.
- Sonra “Yapay” yazan sütuna geçiyoruz. 7 tane yapay ışık kaynağı bulmuştuk. O zaman bu sütundaki dairelerden 7 tanesini yine aşağıdan yukarıya doğru boyamalıyız.
İşte bu kadar! Grafiği doğru bir şekilde doldurmuş olduk. Bu etkinlik sayesinde doğal ve yapay ışık kaynaklarını ve ışık kaynağı olmayan cisimleri ayırt etmeyi çok daha iyi öğrendik. Aferin sana!