Merhaba sevgili öğrencim, ne kadar güzel bir etkinlik yapmışsınız! Fen Bilimleri dersinde deney yapmak en sevdiğim şeylerden biridir. Şimdi gel, bu harika etkinliğin sonunda yer alan soruları birlikte inceleyelim ve cevaplayalım.
1. Gözü bağlı arkadaşınız, seslerin hangi yönden geldiğini anladı mı? Nasıl?
Evet, gözü bağlı olan arkadaşın büyük bir ihtimalle sesin hangi yönden geldiğini doğru tahmin etmiştir. Peki ama gözleri kapalıyken bunu nasıl başardı, değil mi? Hadi adım adım öğrenelim.
Adım 1
Bunun sırrı iki tane kulağımızın olmasında saklı! Ses, bir kaynaktan çıktığında dalgalar halinde her yöne yayılır.
Adım 2
Eğer marakası çalan arkadaşın, gözü bağlı arkadaşının sağ tarafında ise, ses sağ kulağına birazcık daha önce ve biraz daha güçlü gelir. Sol kulağına ise çok çok az bir gecikmeyle ve biraz daha zayıf ulaşır.
Adım 3
İşte o an beynimiz devreye giriyor! Beynimiz, iki kulağımıza gelen ses arasındaki bu küçücük farkı hemen anlıyor ve bize sesin hangi yönden geldiğini söylüyor. Tıpkı bir dedektif gibi ipuçlarını birleştiriyor!
Sonuç: Arkadaşın, iki kulağını kullanarak sesin hangi kulağına daha önce ve daha şiddetli geldiğini fark etti ve bu sayede yönü tahmin edebildi.
2. Gözü bağlı arkadaşınız, seslerin yaklaşıp uzaklaştığını anladı mı? Nasıl?
Elbette bunu da anlamıştır! Bu aslında yönü bulmaktan bile daha kolay olabilir. Bunun cevabı ise sesin şiddetinde gizli.
Adım 1
Her sesin bir şiddeti, yani gücü vardır. Bir ses kaynağı bize yakınken sesini daha şiddetli (yüksek) duyarız.
Adım 2
Marakası çalan arkadaşı, gözü bağlı arkadaşına doğru yürüdüğünde, marakastan çıkan sesin şiddeti giderek artar. Ses daha gür ve net duyulur.
Adım 3
Tam tersi, marakası çalan arkadaşı ondan uzaklaştığında ise sesin şiddeti giderek azalır. Ses daha zayıf ve boğuk gelmeye başlar.
Sonuç: Arkadaşın, duyduğu sesin şiddetindeki artış ve azalışları dinleyerek marakasın kendisine yaklaştığını mı yoksa kendisinden uzaklaştığını mı kolayca anlamıştır. Ses güçleniyorsa yaklaşıyor, zayıflıyorsa uzaklaşıyor demektir!
Harika bir iş çıkardınız! Bu deneyle sesin özelliklerini yaşayarak öğrendiniz. Unutma, en iyi öğrenme yolu deney yapmaktır!
