3. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 88
Merhaba sevgili öğrencim! Fen Bilimleri dersimize hoş geldin. Gönderdiğin görseldeki soruyu birlikte adım adım çözelim. Bu konu, kuvvetin cisimler üzerindeki etkilerini anlamak için harika bir alıştırma. Haydi başlayalım!
5. Soru: Aşağıdaki cümleleri okuyunuz. Buna göre noktalı alanlara gelmesi gereken ifadeleri kutulardan bulunuz. Uygun ifadeleri noktalı alanlara yazınız. Boş bırakılan kutuya yazdıklarınızdan hareketle kuvvetin tanımını yapınız.
a. Babam sarı ışığın yandığını görünce frene basarak otomobilin hızını azalttı.
Çözüm:
Adım 1: Cümleyi dikkatlice okuyalım. Babası frene basınca otomobilin hızının azaldığını söylüyor. Hızı azalan bir cisim ne yapmış olur?
Adım 2: Elbette yavaşlamış olur! Bu yüzden kutulardaki ifadelerden ‘yavaşladı’ kelimesini seçmeliyiz.
Sonuç: Otomobil yavaşladı.
b. Nermin, hareket hâlindeki topa aynı yönde hızlıca vurdu.
Çözüm:
Adım 1: Nermin, zaten hareket eden bir topa aynı yönde bir daha vuruyor. Düşünsene, yuvarlanan bir topa arkasından bir tekme daha atarsan ne olur?
Adım 2: Top daha da süratlenir, değil mi? Yani hızı artar. Bu duruma uygun kelime ‘hızlandı’ kelimesidir.
Sonuç: Top hızlandı.
c. Veysel, duran bebek arabasını iterek sürmeye başladı.
Çözüm:
Adım 1: Veysel’in ittiği bebek arabası başlangıçta duruyormuş. Veysel onu itince ne olmaya başlar?
Adım 2: Durduğu yerden kıpırdamaya, yani yol almaya başlar. Bu yüzden doğru ifade ‘harekete başladı’ olmalıdır.
Sonuç: Bebek arabası harekete başladı.
ç. Sokaktan geçen motorcu sola döndü.
Çözüm:
Adım 1: Motorcu düz giderken bir anda sola dönüyor. Bu durumda motorcunun gittiği doğrultu değişmiş oluyor.
Adım 2: Gittiğimiz doğrultuyu değiştirmeye biz ‘yön değiştirme’ diyoruz. O halde kutulardan ‘yön değiştirdi’ ifadesini seçmeliyiz.
Sonuç: Motor yön değiştirdi.
d. Gülhan, sıranın üzerinde yuvarlanan kalemin hareket etmesini parmaklarıyla engelledi.
Çözüm:
Adım 1: Sıranın üzerinde yuvarlanarak hareket eden bir kalem var. Gülhan parmaklarıyla bu hareketi engelliyor.
Adım 2: Hareket eden bir şeyi engellersek o cisim artık hareket edemez, yani olduğu yerde kalır. Bu duruma en uygun kelime ‘durdu’ kelimesidir.
Sonuç: Kalem durdu.
Kuvvetin Tanımı:
Adım 1: Şimdi yukarıdaki örneklerde cisimlere ne olduğunu bir düşünelim. Otomobil yavaşladı, top hızlandı, bebek arabası harekete başladı, motor yön değiştirdi ve kalem durdu.
Adım 2: Bütün bu değişikliklerin olmasını sağlayan şeye biz kuvvet diyoruz. Fren yapmak, topa vurmak, arabayı itmek, motorun direksiyonunu çevirmek, kalemi parmakla engellemek… Bunların hepsi birer kuvvettir. O zaman tüm bu örnekleri bir araya getirerek kuvvetin tanımını yapabiliriz.
Kuvvet: Duran bir cismi hareket ettirebilen, hareket hâlindeki bir cismi durdurabilen, hızlandırabilen, yavaşlatabilen veya cismin yönünü değiştirebilen etkiye kuvvet denir.
Umarım hepsi çok anlaşılır olmuştur. Aklına takılan bir şey olursa çekinme, sorabilirsin!