Merhaba sevgili öğrencim, Fen Bilimleri dersimize hoş geldin!
Hemen gönderdiğin görseldeki sorulara birlikte bakalım ve adım adım çözelim. Bu konular çok zevklidir, eminim hemen anlayacaksın.
C) Aşağıda fasulye bitkisinin yaşam döngüsü verilmiştir. Buna göre görseldeki kutucuklara, verilen olayların numarasını yazınız.
a. Yetişkin bitki çiçek açar.
b. Yetişkin bitki oluşur.
c. Tohum meydana gelir.
ç. Genç bitki meydana gelir.
d. Çimlenme görülür.
Bu soruda bizden bir fasulyenin tohumdan başlayıp tekrar tohum verene kadar geçirdiği aşamaları, yani yaşam döngüsünü doğru bir şekilde sıralamamız isteniyor. Tıpkı bir kelebeğin tırtıldan kelebeğe dönüşmesi gibi, bitkilerin de böyle harika bir döngüsü var. Haydi resimdeki numaraları takip ederek bu döngüyü tamamlayalım!
Adım 1: 1 numaralı kutucuk
Resimde 1 numaranın yanında ne görüyoruz? Bir fasulye kabuğu (bezelyeye benziyor ama soruda fasulye denmiş) ve içinden çıkan taneler var. Bu taneler bitkinin tohumlarıdır. Yani bu aşama, bitkinin yeni tohumlar oluşturduğu aşamadır. Şıklara baktığımızda c. Tohum meydana gelir. ifadesi buraya tam olarak uyuyor.
Adım 2: 2 numaralı kutucuk
Okları takip edince tohumun toprağa ekildiğini ve topraktan minicik bir filiz çıkardığını görüyoruz. Tohumun kabuğunu çatlatıp kök ve filiz vermeye başlamasına biz çimlenme diyoruz. Bu yüzden buraya d. Çimlenme görülür. ifadesi gelmeli.
Adım 3: 3 numaralı kutucuk
Çimlenen tohumumuz biraz daha büyümüş ve toprağın üzerine çıkmış. Artık küçük yaprakları var. O artık bir bebek bitki, yani genç bitki! Bu durumda bu kutucuğa ç. Genç bitki meydana gelir. yazmalıyız.
Adım 4: 4 numaralı kutucuk
Genç bitkimiz büyümüş, gelişmiş, kökleri toprağa iyice tutunmuş ve kocaman bir bitki olmuş. Tıpkı senin büyüyüp gelişmen gibi! Artık o olgun, yani yetişkin bir bitki. O zaman bu kutucuk için doğru ifade b. Yetişkin bitki oluşur. olmalı.
Adım 5: 5 numaralı kutucuk
Yetişkin bitkimiz ne yapmış? Rengarenk, güzel bir çiçek açmış! Bitkiler yeni tohumlar üretebilmek için önce çiçek açarlar. Bu yüzden son kutucuğumuza da a. Yetişkin bitki çiçek açar. ifadesini yerleştirmeliyiz. Bu çiçekler sonra tohuma dönüşecek ve döngü yeniden başlayacak.
Sonuç:
Kutucukların doğru sıralaması şöyledir:
- 1. Kutucuk: c. Tohum meydana gelir.
- 2. Kutucuk: d. Çimlenme görülür.
- 3. Kutucuk: ç. Genç bitki meydana gelir.
- 4. Kutucuk: b. Yetişkin bitki oluşur.
- 5. Kutucuk: a. Yetişkin bitki çiçek açar.
Ç) Canlı varlıkların ortak özelliklerini aşağıya yazınız.
Harika bir soru! Çevremizde gördüğümüz insanlar, hayvanlar, bitkiler ve hatta gözle göremediğimiz minicik canlıların bile hepsinin paylaştığı bazı süper özellikleri var. Bir varlığa “canlı” diyebilmemiz için bu özellikleri taşıması gerekir. Gel birlikte bu ortak özellikleri hatırlayalım.
Çözüm:
Tüm canlıların sahip olduğu ortak özellikler şunlardır:
- Beslenme: Bütün canlılar yaşamak için enerjiye ihtiyaç duyar. Bu enerjiyi de besinlerden alırlar. Hayvanlar başka canlıları yiyerek, bitkiler ise güneş ışığını kullanarak kendi besinlerini üreterek beslenirler.
- Solunum: Canlılar, besinlerden enerji elde etmek için solunum yaparlar. Biz insanlar akciğerlerimizle nefes alıp veririz, balıklar solungaçlarıyla, bitkiler ise yapraklarıyla solunum yapar.
- Büyüme ve Gelişme: Bütün canlılar doğar, büyür ve gelişir. Bir fasulye tohumunun kocaman bir bitkiye dönüşmesi gibi, sen de bebeklikten bugünkü yaşına kadar büyüdün ve geliştin.
- Hareket: Canlılar hareket eder. Hayvanlar koşar, uçar, yüzer. Bitkilerin hareketi ise daha yavaştır; mesela ayçiçeği güneşe doğru döner veya kökleri suya doğru uzanır.
- Boşaltım: Canlılar, vücutlarındaki zararlı ve atık maddeleri dışarı atarlar. Biz bunu terleme ve idrar yoluyla yaparız. Bitkiler ise yaprak dökerek veya damlama yoluyla boşaltım yapar.
- Üreme: Canlılar, nesillerini devam ettirebilmek için kendilerine benzer yeni canlılar meydana getirirler. Kedilerin yavru doğurması, bitkilerin tohum oluşturması gibi.
- Uyaranlara Tepki Verme: Canlılar, çevrelerinden gelen etkilere (ışık, ses, sıcaklık gibi) tepki verirler. Gözüne ışık tutulduğunda gözlerini kısman veya küstüm otu bitkisine dokununca yapraklarını kapatması buna birer örnektir.
Umarım açıklamalarım faydalı olmuştur. Unutma, Fen Bilimleri dünyayı anlamanın en eğlenceli yoludur! Başarılar dilerim!