3. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Cevapları Tuna Yayınları Sayfa 104

Merhaba sevgili öğrencim,

Fen Bilimleri testimizdeki bu güzel soruları birlikte çözmeye ne dersin? Hiç merak etme, hepsini adım adım, kolayca anlayacağın bir şekilde açıklayacağım. Hazırsan başlayalım!

4. Yandaki görselde Ahmet ve Ayşe laboratuvarda deney yapmaktadır.

Buna göre;

I. Eldiven takmalılar,

II. Önlük giymeliler,

III. Laboratuvar gözlüğü takmalılar

ifadelerinden hangileri Ahmet ve Ayşe’nin almaları gereken önlemlerdendir?

A) I ve II

B) II ve III

C) I, II ve III

Çözüm:

Bu soruda, bir laboratuvarda deney yaparken uymamız gereken güvenlik kurallarını hatırlamamız gerekiyor. Tıpkı bir şefin mutfakta önlük takması gibi, bilim insanları da laboratuvarda kendilerini korumak için bazı özel eşyalar kullanır. Hadi gel birlikte bakalım Ahmet ve Ayşe’nin ne yapması gerekiyor.

Adım 1: Laboratuvarda deney yaparken kullandığımız maddeler cildimize, gözümüze veya kıyafetlerimize zarar verebilir. Bu yüzden kendimizi tehlikelerden korumalıyız. Bu bizim en önemli kuralımızdır.

Adım 2: Şimdi önlemleri tek tek inceleyelim:

• I. Eldiven takmalılar: Evet, bu çok doğru! Ellerimizi zararlı olabilecek kimyasal maddelerden korumak için eldiven takmalıyız.
• II. Önlük giymeliler: Kesinlikle doğru! Önlük, kıyafetlerimizin kirlenmesini önler ve vücudumuzu sıçrayabilecek maddelerden korur.
• III. Laboratuvar gözlüğü takmalılar: Bu da çok önemli! Gözlerimiz en hassas organlarımızdan biridir. Deney sırasında herhangi bir sıçramaya karşı gözlerimizi özel koruyucu gözlüklerle korumalıyız.

Adım 3: Gördüğün gibi, laboratuvarda güvenli bir deney için bu üç önlemin de alınması gerekir. Ahmet ve Ayşe’nin de bu kurallara uyması şarttır.

Sonuç olarak, I, II ve III numaralı önlemlerin hepsi doğrudur.

Doğru Cevap: C) I, II ve III

5. Yandaki güvenlik uyarı işaretinin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Her maddenin koklanmaması gerektiğini gösterir.

B) Maddenin tahriş edici etkisi olduğunu gösterir.

C) Laboratuvar gözlüğü kullanılması gerektiğini hatırlatır.

Çözüm:

Bu soruda bize bir güvenlik işareti verilmiş ve anlamı soruluyor. Bu işaretler, evrenseldir; yani dünyanın her yerinde aynı anlama gelirler ve bizi tehlikelere karşı uyarırlar. Tıpkı trafik lambalarının renkleri gibi!

Adım 1: Görseldeki işareti inceleyelim. Kırmızı bir kare içinde beyaz bir çarpı (X) işareti görüyoruz. Bu işaret, kimyasal maddelerin üzerinde sıkça karşımıza çıkar.

Adım 2: Bu işaretin anlamı, o maddenin “zararlı” veya “tahriş edici” olduğudur. Yani bu madde cildimize, gözümüze veya soluduğumuzda bize zarar verebilir, kaşıntı veya kızarıklık yapabilir. Bu yüzden bu işareti gördüğümüz maddelere dokunurken çok dikkatli olmalı, eldiven kullanmalıyız.

Adım 3: Şıklara bakalım:

• A şıkkı, genellikle üzerinde burun resmi ve bir çizgi olan işaretle gösterilir.
• C şıkkı, genellikle üzerinde gözlük resmi olan bir işaretle gösterilir.
• B şıkkı ise tam olarak bizim görseldeki işaretin anlamını veriyor.

Bu nedenle, bu işaret maddenin tahriş edici olduğunu gösterir.

Doğru Cevap: B) Maddenin tahriş edici etkisi olduğunu gösterir.

6. Arda, yaptığı deneyin I. aşamasında bir süngerin üzerine eliyle bastırıyor. Deneyin II. aşamasında ise bir oyun hamurunun üzerine eliyle bastırarak durumu gözlemliyor. Deneyin I ve II. aşamalarında süngerin ve oyun hamurunun şeklindeki değişim yandaki resimde verilmiştir.

Arda bu deneyle ilgili olarak;

I. Oyun hamuru esnek bir maddedir.

II. Sünger esnek bir maddedir.

III. Oyun hamuru ve süngerin her ikisi de yumuşak bir maddedir.

sonuçlarından hangisine / hangilerine ulaşabilir?

A) Yalnız III

B) I ve II

C) II ve III

Çözüm:

Harika bir gözlem deneyi sorusu! Bu soruda maddelerin esneklik ve yumuşaklık özelliklerini karşılaştıracağız.

Adım 1: Öncelikle “esnek madde” ne demek onu hatırlayalım. Bir cisme kuvvet uyguladığımızda şekli değişiyor, ama kuvveti kaldırdığımızda eski şekline geri dönüyorsa o madde esnektir. Paket lastiği gibi!

Adım 2: Deneyi inceleyelim:

• I. aşama: Süngere bastırılıyor (şekli değişiyor), el çekilince sünger eski haline geri dönüyor. Bu durum, süngerin esnek olduğunu gösterir.
• II. aşama: Oyun hamuruna bastırılıyor (şekli değişiyor), el çekilince oyun hamuru bastırıldığı gibi kalıyor, eski haline dönmüyor. Bu durum, oyun hamurunun esnek olmadığını gösterir.

Adım 3: Şimdi bize verilen sonuçları değerlendirelim:

• I. Oyun hamuru esnek bir maddedir. Deneye göre bu yanlış. Çünkü eski şekline dönmedi.
• II. Sünger esnek bir maddedir. Deneye göre bu doğru. Çünkü eski şekline geri döndü.
• III. Oyun hamuru ve süngerin her ikisi de yumuşak bir maddedir. “Yumuşak madde”, kolayca şekil verilebilen maddedir. Arda hem süngere hem de oyun hamuruna eliyle kolayca bastırıp şeklini değiştirebildi. Demek ki ikisi de yumuşak maddedir. Bu ifade de doğru.

Sonuç olarak, Arda bu deneyden II ve III numaralı sonuçlara ulaşabilir.

Doğru Cevap: C) II ve III

7. Şişirilmiş sarı bir balonla ilgili olarak;

I. Esnek bir maddedir.

II. İçindeki hava gaz hâlde bulunur.

III. Rengini gözlerimizle algılarız.

yargılarından hangisi / hangileri doğrudur?

A) Yalnız II

B) I ve III

C) I, II ve III

Çözüm:

Balonları hepimiz çok severiz! Şimdi şişirilmiş sarı bir balonun özelliklerini bilimsel olarak düşünelim.

Adım 1: Verilen yargıları tek tek analiz edelim.

• I. Esnek bir maddedir: Şişirilmiş bir balonu elinle hafifçe sıkıştırdığını düşün. Şekli değişir, değil mi? Peki elini çektiğinde ne olur? Hemen eski yuvarlak şekline geri döner. Eski şekline geri dönebilen maddelere esnek diyorduk. O zaman bu yargı doğru!
• II. İçindeki hava gaz hâlde bulunur: Balonu ne ile şişiririz? Nefesimizle, yani havayla! Hava, göremediğimiz gazlardan oluşur. Maddenin katı, sıvı ve gaz halleri olduğunu öğrenmiştik. Hava da gaz halindedir. Bu yargı da doğru!
• III. Rengini gözlerimizle algılarız: Soruda balonun “sarı” olduğu söyleniyor. Biz bir nesnenin rengini hangi duyu organımızla anlarız? Tabii ki gözlerimizle! Görme duyumuz sayesinde renkleri algılarız. Bu yargı da doğru!

Adım 2: Gördüğün gibi, balonla ilgili verilen üç yargının da doğru olduğunu bulduk.

Bu yüzden, I, II ve III numaralı yargıların hepsi doğrudur.

Doğru Cevap: C) I, II ve III

Umarım açıklamalarım yardımcı olmuştur. Aklına takılan başka bir şey olursa çekinmeden sorabilirsin. Başarılar dilerim!