Merhaba sevgili öğrencim, Fen Bilimleri dersimize hoş geldin! Gönderdiğin bu güzel soruları senin için bir öğretmen gibi, adım adım ve anlaşılır bir şekilde çözeceğim. Duyu organlarımız ne kadar harika, değil mi? Hadi gel, bu organların görevlerini sorular üzerinden tekrar hatırlayalım.
1. Aşağıdakilerden hangisi görme duyusu organıdır?
Bu soruda bizden çevremizdeki varlıkları, renkleri, şekilleri görmemizi sağlayan organımızı bulmamız isteniyor. Haydi şıklardaki resimlere birlikte bakalım ve görevlerini hatırlayalım.
- A) Bu resimde bir burun var. Burnumuzla çiçeklerin, yemeklerin mis gibi kokusunu alırız. Yani koku alma organımızdır.
- B) Bu resimde bir göz görüyoruz. Gözlerimiz sayesinde kitabımızı okuruz, arkadaşlarımızı görürüz, dünyayı rengarenk algılarız. Yani görme duyusu organımızdır.
- C) Bu resimde ise bir kulak var. Kulağımızla kuşların cıvıltısını, müziğin sesini duyarız. Yani işitme duyusu organımızdır.
Adım 1: Soru bizden görme organını istiyor.
Adım 2: Şıklardaki organları inceliyoruz. A) Burun koku, B) Göz görme, C) Kulak işitme organıdır.
Adım 3: Görmemizi sağlayan organ göz olduğu için doğru şıkkı bulmuş oluyoruz.
O halde doğru cevabımız B seçeneğidir.
2. I. Tat alma duyusu organıdır.
II. Konuşmaya ve çiğnenen besinlerin yutulmasına yardımcı olur.
Yukarıda özellikleri verilen duyu organı hangisidir?
Bu soruda bize iki tane ipucu verilmiş ve bu ipuçlarının hangi duyu organımıza ait olduğunu bulmamız isteniyor. Hadi ipuçlarını tek tek inceleyelim.
Adım 1: Birinci ipucuna bakalım: “Tat alma duyusu organıdır.” Yediğimiz bir çikolatanın tatlı, limonun ise ekşi olduğunu hangi organımızla anlarız? Elbette dilimizle!
Adım 2: İkinci ipucuna bakalım: “Konuşmaya ve çiğnenen besinlerin yutulmasına yardımcı olur.” Konuşurken kelimeleri doğru çıkarmak için dilimizi kullanırız. Aynı şekilde yemek yerken lokmaları ağzımızın içinde çeviren ve yutmamıza yardım eden de yine dilimizdir.
Adım 3: Her iki özelliğin de ait olduğu organı şıklarda arayalım.
- A) Burun: Koku alır. Bu özellikler burna ait değil.
- B) Dil: Hem tat alır hem de konuşma ve yutmaya yardım eder. İki ipucu da dil ile uyumlu!
- C) Göz: Görmemizi sağlar. Bu özellikler göze ait değil.
Bu durumda doğru cevabımız B) Dil olmalıdır.
3. I. Dil → Varlıkların tadı onunla alınır.
II. Göz → Varlıkların kokuları onunla algılanır.
III. Kulak → Varlıkların sesi onunla işitilir.
Yukarıdaki duyu organları ve görevleri ile ilgili yapılan eşleştirmelerden hangileri doğrudur?
Bu soruda duyu organlarımız ve görevleri eşleştirilmiş. Bizden doğru olan eşleştirmeleri bulmamız isteniyor. Hepsini tek tek kontrol edelim.
Adım 1: Birinci eşleştirmeye bakalım: I. Dil → Varlıkların tadı onunla alınır. Bu ifade doğrudur. Yiyeceklerin tadını dilimizle alırız.
Adım 2: İkinci eşleştirmeye bakalım: II. Göz → Varlıkların kokuları onunla algılanır. Bu ifade yanlıştır. Çünkü varlıkların kokusunu gözümüzle değil, burnumuzla algılarız. Gözümüzle görürüz.
Adım 3: Üçüncü eşleştirmeye bakalım: III. Kulak → Varlıkların sesi onunla işitilir. Bu ifade de doğrudur. Çevremizdeki sesleri kulaklarımız sayesinde duyarız.
Adım 4: Sonuca bakalım. I ve III numaralı eşleştirmeler doğru, II numaralı eşleştirme ise yanlıştır. Şıklarda I ve III’ün birlikte olduğu seçeneği bulmalıyız.
- A) I ve II
- B) I ve III
- C) II ve III
Gördüğümüz gibi doğru cevap B seçeneğidir.
4. “Emel, mutfağa girdiğinde masanın üstündeki kurabiyeleri gördü. Kurabiyeler mis gibi kokuyordu”.
Yukarıdaki metne göre Emel, kurabiyeyi algılarken sırasıyla hangi duyu organlarından yararlanmıştır?
Bu soruyu çözmek için Emel’in hikayesini dikkatlice okumalıyız. Soruda altı çizili olan “sırasıyla” kelimesi çok önemli. Bu, olayların hangi sırayla gerçekleştiğine dikkat etmemiz gerektiği anlamına geliyor.
Adım 1: Metindeki ilk olayı bulalım. “Emel, … masanın üstündeki kurabiyeleri gördü.” Emel’in ilk yaptığı eylem “görmek”. Görme eylemini hangi duyu organımızla yaparız? Tabii ki gözümüzle. Demek ki ilk kullanılan duyu organı gözdür.
Adım 2: Metindeki ikinci olayı bulalım. “Kurabiyeler mis gibi kokuyordu.” Emel daha sonra kurabiyelerin kokusunu almış. Koku alma eylemini hangi duyu organımızla yaparız? Elbette burnumuzla. Demek ki ikinci kullanılan duyu organı burundur.
Adım 3: Şimdi bu sırayı (önce göz, sonra burun) şıklarda arayalım.
- A) Göz – burun
- B) Kulak – dil
- C) Burun – göz
Sıralamamız “göz, sonra burun” şeklindeydi. Bu sıralamaya uyan seçenek A seçeneğidir.
Bu yüzden doğru cevabımız A) Göz – burun olacaktır.
Umarım açıklamalarım faydalı olmuştur. Unutma, duyu organlarımız dünyayı tanımamızı sağlayan en önemli yardımcılarımızdır. Başka sorun olursa yine beklerim!