Merhaba sevgili öğrencilerim!
Ben Fen Bilimleri öğretmeniniz. Bugün sizlerle birlikte varlıkların hareket özelliklerini ne kadar iyi öğrendiğimizi görmek için harika bir etkinlik yapacağız. Önümüzdeki görselde bazı cümleler ve bu cümlelerdeki boşlukları doldurmamız için hareket türleri verilmiş. Haydi hep birlikte bu cümleleri doğru ifadelerle tamamlayalım ve hareketin sırlarını çözelim! Unutmayın, bir kelimeyi birden fazla kez kullanabiliriz.
1. Soru: Araçlar, trafik lambası yeşil yandığında …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: Haydi düşünelim, trafik ışıklarında kırmızıda bekleyen bir araba, ışık yeşile döndüğünde ne yapar? Durduğu yerden kalkıp ileri doğru gitmeye başlar, değil mi?
Adım 2: Araba dururken hızı sıfırdır. Hareket etmeye başladığında ise hızı artar. Bir cismin hızının artması olayına biz hızlanma diyoruz. Bu yüzden arabalar hızlanma hareketi yapar.
Sonuç:hızlanma
2. Soru: Hareket eden bisikletin tekerleği …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: Gözümüzün önüne hareket eden bir bisiklet getirelim. Tekerleği nasıl hareket ediyor? Kendi etrafında sürekli bir daire çiziyor.
Adım 2: Bir nesnenin kendi merkezi etrafında yaptığı bu harekete dönme hareketi denir. Tıpkı bir topaç gibi ya da Dünya’mızın kendi etrafında yaptığı hareket gibi.
Sonuç:dönme
3. Soru: Havalanan uçak …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: Bir uçağın havalanmasını düşünelim. Pistte yavaşça başlar ve havalanabilmek için giderek hızını artırır, artırır, artırır…
Adım 2: Hızının sürekli artması, onun hızlanma hareketi yaptığını gösterir. Yeterli hıza ulaşınca havalanabilir.
Sonuç:hızlanma
4. Soru: Durağa yaklaşan otobüs …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: Yolcuları almak için durağa gelen bir otobüsü hayal edelim. Hızla gelirken durağı görünce ne yapmaya başlar?
Adım 2: Elbette durabilmek için fren yapar ve hızı giderek azalır. Hızın azalması hareketine biz yavaşlama diyoruz.
Sonuç:yavaşlama
5. Soru: Duran bir otomobil hareket etmeye başladığında …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: Bu soru, 1. soruya çok benziyor. Duran bir cisim harekete başlıyorsa, hızı sıfırdan farklı bir değere yükseliyor demektir.
Adım 2: Hızdaki bu artışa ne diyorduk? Evet, doğru bildiniz! Hızlanma.
Sonuç:hızlanma
6. Soru: Çarpışan bilyeler, çarpıştıktan sonra …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: İki bilyenin birbirine doğru geldiğini ve “tık” diye çarpıştığını düşünelim. Çarpıştıktan sonra ne olur? Genellikle farklı taraflara doğru savrulurlar.
Adım 2: Bilyelerin hareket ettikleri yollar değişir. İşte bir cismin hareket ettiği yolun, yani yönünün değişmesine yön değiştirme hareketi denir.
Sonuç:yön değiştirme
7. Soru: Dalgalı denizde yol alan tekne …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: Dalgalı bir denizi ve üzerindeki bir tekneyi gözümüzün önüne getirelim. Dalgalar tekneyi ne yapar? Bir aşağı bir yukarı, bir sağa bir sola hareket ettirir.
Adım 2: Bu hareket, tıpkı parktaki salıncak gibi ileri-geri veya beşik gibi aşağı-yukarı tekrarlanan bir harekettir. Bu hareket türünün adı sallanma hareketidir.
Sonuç:sallanma
8. Soru: Saatin sarkacı …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: Eski, büyük duvar saatlerinde alt kısmında sürekli bir sağa bir sola giden bir çubuk olur. Buna sarkaç denir.
Adım 2: Sarkacın bu düzenli olarak tekrarladığı sağa-sola gitme hareketine, salıncakta olduğu gibi, sallanma hareketi diyoruz.
Sonuç:sallanma
9. Soru: Hareket hâlindeki topaç …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: Bir topacı ipiyle çekip yere bıraktığımızda ne yapar? Çok hızlı bir şekilde kendi etrafında fırıl fırıl hareket eder.
Adım 2: Bir cismin kendi etrafında yaptığı bu harekete ne isim vermiştik? Harikasınız! Tabii ki dönme hareketi.
Sonuç:dönme
10. Soru: Fren yapan bisiklet …………………… hareketi yapar.
Çözüm:
Adım 1: Bisiklet sürerken durmak istediğimizde frene basarız. Frene basınca bisikletin hızına ne olur?
Adım 2: Hızı giderek azalır ve sonunda durur. Bir cismin hızının azalmasına biz yavaşlama hareketi diyoruz. Tıpkı durağa yaklaşan otobüs gibi.
Sonuç:yavaşlama
Harika bir iş çıkardınız çocuklar! Gördüğünüz gibi çevremizdeki her şeyin hareketi bir kurala göre gerçekleşiyor. Bu hareket türlerini günlük hayatta gözlemleyerek çok daha iyi öğrenebilirsiniz. Aferin hepinize!