Merhaba sevgili öğrencilerim! Sosyal Bilgiler dersimizin yeni bölümüne hoş geldiniz. Bugün empati ve iletişimde “sen dili” ile “ben dili” konularını işleyeceğiz. Hazırsanız, görselimizdeki soruları birlikte inceleyelim ve çözelim.
—
**Empati**
Empati, bir başkasının duygu ve düşüncelerini anlamak, onun yerine kendini koyabilmek demektir. Bu beceri, iletişimimizi güçlendirir ve daha anlayışlı ilişkiler kurmamızı sağlar.
**SIRA SİZDE**
Bir gün, Nasrettin Hoca eşeğinden düşer ve acıyla kıvranmaya başlar. Hoca’nın çevresine toplanan insanlar, “Hemen bir doktor çağırın!” diye bağırırken Hoca, “Bana doktor değil, eşekten düşmüş birini bulun!” diye bağırır.
**Nasrettin Hoca’nın “Bana doktor değil, eşekten düşmüş birini bulun!” sözünü empati açısından yorumlayarak aşağıdaki alana yazınız.**
**Çözüm:**
Nasrettin Hoca’nın bu sözü, empatiyi çok güzel anlatıyor. Hoca, doktorun onu iyileştirebileceğini biliyor ama o an hissettiği acıyı en iyi anlayacak kişinin, kendisi gibi eşekten düşmüş ve bu acıyı yaşamış biri olacağını düşünüyor. Yani, başkasının yaşadığı zorluğu anlamak ve onunla aynı duyguları paylaşabilmek empati kurmaktır. Hoca, bir nevi “Beni anlayacak birini istiyorum, sadece iyileştirecek birini değil.” demek istiyor. Bu da empati kurarken, sadece sorunu çözmeye odaklanmak yerine, karşımızdaki kişinin duygularını da anlamanın ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.
**İletişimde Sen Dili, Ben Dili**
**Sen dili;** insanların olumsuz davranışlar karşısında eleştirel, yargılayıcı ve suçlayıcı konuşma biçimleridir. Sen dili, doğrudan karşımızdakinin kişiliğini hedef alır. Karşımızdaki kişiyi hatalı, sorumlu veya yetersiz gösterir. Örneğin “Senin yüzünden böyle oldu.” cümlesi sen diliyle kurulmuş bir cümledir. Sen dili kullanmak, pek çok iletişim sorununu beraberinde getirir. Sen dili ile kurulan iletişimde karşımızdaki insan kendini iyi hissetmeyecek ve iletişimi sürdürmeyi bırakacaktır.Sen dili ile kurulan cümleler olumlu iletişimi engeller. Bu tür ifadeler ile kurulmuş bazı cümleler aşağıda verilmiştir.
* Yatağını düzeltmeden evden çıkmışsın.
* Odanı hep dağınık bırakıyorsun, ben topluyorum.
* Her zamanki gibi ödevlerini evde unutmuşsun.
* Tabağındaki yemeği bitirmemişsin.
* Ödevini zamanında yapmıyorsun.
**Ben dili;** ise, “Ben” kelimesiyle başlayan ve kişinin kendi duygu ve düşüncelerini ifade ettiği bir iletişim biçimidir. Ben dili, karşımızdaki kişiyi suçlamak yerine, kendi duygularımızı ifade etmemizi sağlar. Bu sayede daha yapıcı ve anlayışlı bir iletişim kurulur. Örneğin, “Odam dağınık olunca ben üzülüyorum çünkü toplu bir ortamda daha rahat hissediyorum.” cümlesi ben diliyle kurulmuş bir cümledir. Ben dili kullanmak, iletişimin devamlılığını sağlar ve karşılıklı anlayışı artırır.
Umarım bu açıklamalarımız konuyu daha iyi anlamanıza yardımcı olmuştur. Bir sonraki dersimizde görüşmek üzere!