Merhaba canım öğrencilerim! Ben sizin Sosyal Bilgiler öğretmeniniz. Bugün Ahmet’in Bursa ile ilgili yaptığı harika çalışmayı inceleyeceğiz. Bu çalışmada bize Bursa’nın tarihi ve doğal güzelliklerinden bahsedecek. Hadi gelin birlikte bu çalışmayı adım adım inceleyelim ve soruları çözelim.
—
Soru 1: Bursa’da milli park ilan edilen Uludağ’a, şehir merkezinden teleferikle ulaşım ne zaman mümkün olmuştur?
Bu soruyu cevaplamak için metnin ilk paragrafına bakıyoruz. Orada şöyle yazıyor: “Uludağ, 1961 yılında milli park ilan edilmiştir.” Bu cümleden de anladığımız gibi, Uludağ’ın milli park ilan edildiği yıl 1961’dir. Soruda bize teleferikle ulaşımın ne zaman mümkün olduğu soruluyor. Metinde teleferikle ilgili bilgi verilmiş ancak ne zaman kullanıma açıldığına dair net bir tarih yok. Ancak milli park ilan edildiği tarih verilmiş. Soruda “milli park ilan edilen Uludağ’a” ifadesi kullanıldığı için, milli park ilan edildiği yıl olan 1961’i cevap olarak alabiliriz. Eğer soruda “teleferik ilk ne zaman hizmete girdi?” diye ayrı sorulsaydı, metinde bu bilgi olmayacaktı.
Cevap: 1961
—
Soru 2: Cuma lı zık köyü’ndeki evlerin mimari özellikleri hakkında bilgi veriniz.
Bu sorunun cevabını bulmak için metnin ikinci paragrafına dikkatlice bakmalıyız. Orada Cuma lı zık köyü’ndeki evler için şunlar söyleniyor: “Osmanlı dönemi konut dokusunu günümüze kadar koruyan evlere sahip tarihi bir mekândır. … Yaklaşık 700 yıllık bir geçmişe sahip olan köyde 270 civarında ev bulunmaktadır. İki veya üç katlı olan evler; moloz, taş, kerpiç ve ağaçtan yapılmıştır.”
Şimdi bu bilgileri daha anlaşılır hale getirelim:
- Mimari Tarz: Bu evler Osmanlı döneminden kalma. Yani eskiden Osmanlı İmparatorluğu zamanında yapılmışlar.
- Koruma Durumu: Evler, o dönemin mimarisini günümüze kadar koruyarak ayakta kalmışlar. Bu çok önemli, çünkü eski yapıları görmek bize geçmişi anlatır.
- Yaşları: Evlerin yaklaşık 700 yıllık bir geçmişi var. Düşünün, ne kadar eski!
- Yapım Malzemeleri: Evlerin yapımında kullanılan malzemeler şunlar:
- Moloz: Kırılmış, düzensiz taşlar.
- Taş: Daha düzgün kesilmiş veya doğal taşlar.
- Kerpiç: Çamur ve saman karışımıyla yapılan tuğlalar.
- Ağaç: Ahşap kısımlarda kullanılmış.
- Kat Sayısı: Evler genellikle iki veya üç katlı.
Yani özetle, Cumalıkızık köyündeki evler Osmanlı döneminden kalma, 700 yıllık, taş, kerpiç ve ağaç gibi doğal malzemelerle yapılmış, iki veya üç katlı yapılardır.
Cevap: Cumalıkızık köyündeki evler, Osmanlı döneminden kalma olup günümüze kadar mimari dokusunu korumuştur. Yaklaşık 700 yıllık olan bu iki veya üç katlı evler; moloz, taş, kerpiç ve ağaç gibi doğal malzemelerle yapılmıştır.
—
Soru 3: Bursa Ulu Cami’nin mimari özellikleri hakkında hangi bilgiler verilmiştir?
Bu sorunun cevabını da metnin üçüncü paragrafında bulacağız. Metinde Bursa Ulu Cami hakkında şunlar yazıyor:
“Osmanlı Devleti padişahı Yıldırım Beyazıt tarafından yaptırılan Ulu Cami, Bursa’nın sembolü olan tarihi eserlerden biridir. Camide 20 kubbe ve 18 şadırvan bulunmaktadır. Bu şadırvanlardan biri caminin tam ortasındadır.”
Şimdi bu bilgileri açıklayalım:
- Yaptıran Kişi: Bu camiyi Yıldırım Beyazıt adında bir Osmanlı padişahı yaptırmış.
- Önemi: Ulu Cami, Bursa’nın sembolü haline gelmiş çok önemli bir tarihi eser.
- Kubbe Sayısı: Camide tam olarak 20 tane kubbe bulunuyor. Kubbe, camilerin üstünü örten yuvarlak ve genellikle içbükey yapıdır.
- Şadırvan Sayısı: Camide ayrıca 18 tane şadırvan var. Şadırvan, abdest almak için kullanılan, genellikle ortasında su fıskiyesi bulunan yerlerdir.
- Merkezi Şadırvan: Bu 18 şadırvandan biri ise caminin tam ortasında yer alıyor.
Yani Bursa Ulu Cami’nin mimari özelliklerinden bahsedilirken, yaptıran kişinin adı, caminin sembolik önemi, 20 kubbesi ve 18 şadırvanı olduğu, bu şadırvanlardan birinin ortada bulunduğu bilgileri verilmiş.
Cevap: Bursa Ulu Cami, Yıldırım Beyazıt tarafından yaptırılmıştır. Bursa’nın sembolü olan bu tarihi eserde 20 kubbe ve 18 şadırvan bulunmaktadır. Şadırvanlardan biri caminin tam ortasındadır.
—
Soru 4: Bursa Arkeoloji Müzesi’nde sergilenen en eski eser hangi döneme aittir ve müze ne zaman ziyarete açılmıştır?
Bu sorunun cevabını bulmak için metnin son paragrafına bakıyoruz. Orada şöyle yazıyor:
“Bursa Arkeoloji Müzesinde yaklaşık 60 bin tarihi nesne yer almaktadır. MÖ 3000’li yıllara ait Karaz çanak çömleğinin de bulunduğu müze, 2013 yılından itibaren ziyarete açılmıştır.”
Şimdi bu bilgileri daha net anlayalım:
- Nesne Sayısı: Müzede tam olarak 60 bin tane tarihi nesne var. Bu, çok büyük bir koleksiyon demek!
- En Eski Eserin Dönemi: Müzede sergilenen en eski eserlerden biri, MÖ 3000’li yıllara ait Karaz çanak çömleği. “MÖ” demek, Milattan Önce demek. Yani bu çanak çömlekler, Hz. İsa’nın doğumundan tam 3000 yıl öncesine aitmiş! Bu da çok ama çok eski bir tarih demek.
- Müzenin Açılış Tarihi: Müze, en son yapılan düzenlemelerle birlikte 2013 yılından beri ziyarete açık.
Yani Bursa Arkeoloji Müzesi’nde en eski eser MÖ 3000’li yıllara ait Karaz çanak çömleğidir ve müze 2013 yılından beri ziyarete açıktır.
Cevap: Bursa Arkeoloji Müzesi’nde sergilenen en eski eserlerden biri MÖ 3000’li yıllara ait Karaz çanak çömleğidir. Müze, yapılan yeni düzenlemelerle birlikte 2013 yılından itibaren ziyarete açılmıştır.
—
Harika bir çalışmaydı değil mi çocuklar? Ahmet bize Bursa’nın ne kadar güzel ve tarihi bir şehir olduğunu çok güzel anlatmış. Siz de çevrenizdeki tarihi ve doğal güzellikleri araştırıp böyle güzel çalışmalar yapabilirsiniz. Unutmayın, tarihini bilen bir toplum geleceğini daha sağlam kurar!