Harika bir görev! Merhaba sevgili öğrencim, ben 4. sınıf Sosyal Bilgiler öğretmeninim ve şimdi seninle birlikte bu sayfadaki soruları adım adım, kolayca anlayacağın bir şekilde çözeceğiz. Hazırsan başlayalım!
Hazırlanalım
Yaşadığınız bölgede hangi yer şekilleri vardır? Yaşadığınız bölgenin nüfus özellikleri nasıldır? Fikirlerinizi söyleyiniz.
Merhaba! Bu soruların tek bir doğru cevabı yok, çünkü her birimizin yaşadığı yer farklı. Bu sorular aslında senin bir gözlemci gibi etrafına bakmanı ve yaşadığın yeri daha iyi tanımanı istiyor. Gel birlikte nasıl cevaplayabileceğini düşünelim.
Adım 1: Yaşadığım yerdeki yer şekilleri neler?
Öncelikle “yer şekli” ne demek, onu hatırlayalım. Bunlar; dağlar, ovalar (yani dümdüz araziler), platolar (yüksekteki düzlükler), denizler, göller, akarsular gibi doğa harikalarıdır. Şimdi kendi yaşadığın yeri düşün:
- Eğer Erzurum gibi bir yerde yaşıyorsan, etrafında yüksek dağlar olduğunu söyleyebilirsin. Kışları çok soğuk geçer ve kar yağar.
- Eğer Konya‘da yaşıyorsan, göz alabildiğine uzanan geniş ve verimli ovalar olduğunu söyleyebilirsin. Burada genellikle tarım yapılır.
- Eğer İzmir ya da Antalya gibi bir şehirdeysen, şehrinin güzel bir deniz kıyısında olduğunu, plajları ve limanları olduğunu anlatabilirsin.
Şimdi sen de pencereden dışarı bak veya ailene sor. Senin yaşadığın yerde en çok ne görüyorsun? Dağ mı, ova mı, yoksa deniz mi?
Adım 2: Yaşadığım yerin nüfus özellikleri nasıl?
“Nüfus” bir yerde yaşayan insan sayısı demektir. Bir yerin nüfus özelliği ise o yerin kalabalık mı yoksa sakin mi olduğunu anlatır.
- İstanbul, Ankara gibi büyük şehirlerde yaşıyorsan, nüfusun çok kalabalık olduğunu söyleyebilirsin. Caddeler her zaman hareketlidir, çok sayıda araba ve insan vardır.
- Daha küçük bir şehirde, bir ilçede veya köyde yaşıyorsan, nüfusun daha az ve sakin olduğunu söyleyebilirsin. Herkes birbirini tanıyabilir, trafik daha azdır.
Peki, senin yaşadığın yer sence kalabalık mı, yoksa sakin bir yer mi? Okuluna giderken yollar kalabalık oluyor mu? Bu sana bir ipucu verebilir.
Söyleyelim
Yukarıdaki haritadan yararlanarak yaşadığınız şehre komşu şehirleri söyleyiniz.
Harika bir etkinlik! Bu etkinlik, harita okuma becerimizi geliştirmek için çok güzel bir fırsat. Bir şehrin komşusunu bulmak, evinin yanındaki komşunu bulmaya benzer. Hadi nasıl yapacağımızı öğrenelim. Ben örnek olarak birkaç şehir seçeceğim, sonra sen de kendi şehrin için aynısını yapacaksın.
Örnek 1: Ankara’da yaşadığımızı düşünelim.
Adım 1: Önce Türkiye haritasını dikkatlice inceliyor ve başkentimiz Ankara‘yı buluyoruz. Genellikle haritanın ortasında yer alır.
Adım 2: Ankara’nın etrafını saran sınırlara bakıyoruz. Bu sınırlar, Ankara’nın bittiği ve başka bir şehrin başladığı yerleri gösterir.
Adım 3: Ankara’nın sınırına değen, yani ona “komşu” olan bütün şehirlerin isimlerini okuyoruz. Birlikte sayalım:
- Eskişehir
- Konya
- Aksaray
- Kırşehir
- Kırıkkale
- Çankırı
- Bolu
Gördün mü? Ankara’nın tam 7 tane komşu şehri varmış!
Örnek 2: Şimdi de Edirne’de yaşadığımızı düşünelim.
Adım 1: Haritanın en batısına, Avrupa kıtasındaki toprağımıza bakıyoruz ve Edirne‘yi buluyoruz.
Adım 2: Edirne’nin sınırlarına dikkatlice bakıyoruz. Sınırlarına değen yerleri bulacağız.
Adım 3: Edirne’nin komşularına bakalım. Dikkat, burada bir sürpriz var!
- Tekirdağ
- Kırklareli
- Yunanistan (bir ülke)
- Bulgaristan (başka bir ülke)
Gördüğün gibi, bir şehrin komşusu sadece başka şehirler olmak zorunda değil, aynı zamanda başka ülkeler de olabilir!
Şimdi Sıra Sende!
Haydi, şimdi sen yukarıdaki haritayı eline al (veya ekrandan bak), kendi yaşadığın şehri bul ve onun sınırlarına değen komşu şehirleri bir kağıda yaz. Eminim kolayca bulacaksın. Başarılar dilerim!