8. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 11
Merhaba sevgili öğrencim,
Görseldeki “Hazırlık Soruları”nı senin için bir öğretmen gözüyle inceledim ve adım adım açıklayacağım. Bu üniteye başlarken bu soruları anlaman, konuları daha kolay kavramana yardımcı olacaktır. Haydi başlayalım!
1. Kader, kaza, sünnetullah, tevekkül ve irade kavramlarının anlamlarını sözlükten bularak defterinize yazınız.
Bu kavramlar ünitemizin temel taşları, o yüzden anlamlarını iyi bilmek çok önemli. Gel birlikte bakalım:
- Kader: Düşün ki büyük bir ressam bir tablo yapacak. Ressam, tabloya ne çizeceğini, hangi renkleri kullanacağını, her detayı en başından zihninde tasarlar ve planlar. İşte kader de, Allah’ın (c.c.) sonsuz ilmi ve bilgisiyle, olacak her şeyi önceden bilmesi, takdir etmesi ve bir ölçüye göre planlamasıdır.
- Kaza: Ressamın zihninde planladığı o güzel tabloyu tuvale çizmeye başlaması ve bitirmesi gibi, Allah’ın (c.c.) kaderde planladığı olayların zamanı ve yeri geldiğinde gerçekleşmesine kaza denir.
- Sünnetullah: Evrende her şeyin bir kuralı var, değil mi? Mesela suyu ısıtınca buharlaşır, tohumu toprağa ekince filizlenir. İşte Allah’ın (c.c.) evrenin düzenli bir şekilde işlemesi için koyduğu bu değişmez fiziksel, biyolojik ve toplumsal kurallara sünnetullah (Allah’ın yasaları) diyoruz.
- Tevekkül: Sınava hazırlanırken önce dersine çok iyi çalışırsın, elinden gelen tüm gayreti gösterirsin. Sonra da “Allah’ım, ben çalıştım, gerisi sana kalmış.” diyerek O’na güvenir ve sonucunu beklersin. İşte bu, tevekküldür. Yani, bir iş için elimizden gelen her şeyi yaptıktan sonra sonucunu Allah’a bırakmak ve O’na güvenmektir.
- İrade: Seçme ve karar verme yeteneğidir. İki türü vardır:
- Külli İrade: Allah’ın (c.c.) her şeyi kuşatan, sınırsız iradesidir.
- Cüzi İrade: Allah’ın insana verdiği sınırlı seçme özgürlüğüdür. Ders çalışıp çalışmamak, iyi veya kötü bir söz söylemek gibi seçimleri biz bu irademizle yaparız ve sonuçlarından da sorumlu oluruz.
2. Evrendeki ölçü ve düzeni anlatan on adet fotoğraftan oluşan bir sunu hazırlayınız, sunuyu arkadaşlarınızla paylaşınız.
Bu harika bir proje ödevi! Çevremize baktığımızda Allah’ın yarattığı her şeyde müthiş bir uyum ve düzen görürüz. Sunumun için sana birkaç fikir verebilirim:
Adım 1: İnternetten veya dergilerden şu konularla ilgili fotoğraflar bulabilirsin: Bir kar tanesinin eşsiz kristal yapısı, bir ayçiçeğinin tanelerinin dizilişi, gezegenlerin yörüngeleri, arıların yaptığı peteğin altıgen şekli, insan gözünün karmaşık yapısı, suyun döngüsü, gece ile gündüzün birbirini takip etmesi, parmak izlerimizin herkeste farklı olması…
Adım 2: Her fotoğrafın altına, o fotoğraftaki ölçü ve düzeni anlatan kısa bir not yaz. Mesela kar tanesi fotoğrafının altına “Her kar tanesi farklı olsa da hepsi altıgen bir yapıya sahiptir, bu mükemmel bir geometrik düzendir.” gibi bir açıklama ekleyebilirsin.
Adım 3: Bu fotoğrafları ve notları bir sunum haline getirerek arkadaşlarına anlat. Bu sayede evrendeki muhteşem düzeni hep birlikte fark etmiş olursunuz.
3. “Kuru gayret çarık eskitir.” sözüyle anlatılmak istenen nedir? Büyüklerinize sorarak öğreniniz.
Bu çok güzel bir atasözümüzdür. Çarık, eskiden giyilen bir tür ayakkabı. Düşün ki bir hedefe ulaşmak için sürekli yürüyorsun, çabalıyor, çabalıyor, çabalıyorsun… O kadar çok yürüyorsun ki ayakkabıların (çarıkların) eskiyor, parçalanıyor ama bir türlü hedefe varamıyorsun.
İşte bu sözün anlamı şudur: Sadece körü körüne çabalamak, doğru yöntemi kullanmadan, düşünmeden, akılsızca gayret göstermek boşa bir yorgunluktur. Önemli olan, hem aklımızı kullanarak doğru yolu bulmak, hem de çaba gösterdikten sonra Allah’a güvenmek (tevekkül etmek) ve O’ndan yardım istemektir. Sadece çabalamak, manevi yönünü eksik bırakmak, insanı yorar ve sonuca ulaştırmaz.
4. Hz. Musa’nın hayatını anlatan Kasas suresinin mealini https://kuran.diyanet.gov.tr/mushaf adresinden bularak okuyunuz.
Bu sureyi okuman, Hz. Musa’nın (a.s.) hayatındaki zorluklara rağmen Allah’a nasıl güvendiğini ve kaderin nasıl işlediğini görmen açısından sana çok şey katacaktır. Okumaya başlamadan önce surenin genel olarak nelerden bahsettiğini özetleyeyim:
- Hz. Musa’nın zorlu bir dönemde, Firavun’un erkek çocuklarını öldürttüğü bir zamanda doğumu.
- Annesinin Allah’ın ilhamıyla onu bir sandığa koyup nehre bırakması.
- Sandığın, düşmanı olan Firavun’un sarayına ulaşması ve Firavun’un eşi tarafından evlat edinilmesi.
- Gençliğinde istemeden birini öldürmesi ve Mısır’dan kaçmak zorunda kalması.
- Medyen’e gidip orada evlenmesi ve yıllarca kalması.
- Sonunda Allah’ın (c.c.) ona peygamberlik görevini vermesi ve Firavun’a gitmesini emretmesi.
Gördüğün gibi, her olay birbiriyle bağlantılı. Bu, kaderin ne kadar ince bir planla işlediğini gösteren harika bir örnektir. Verdiğin adresten sureyi mutlaka okumanı tavsiye ederim.
5. Bakara suresinin 255. ayetini Kur’an-ı Kerim’den bularak mealini okuyunuz. Ayette geçen Allah’ın (cc) sıfatlarının anlamlarını araştırınız.
Bahsedilen ayet, hepimizin bildiği ve çok sık okuduğu “Ayetel Kürsi”dir. Bu ayet, Allah’ın (c.c.) gücünü, kudretini ve eşsiz sıfatlarını bize anlatır. Gel, bu ayette geçen bazı sıfatlara ve anlamlarına bakalım:
Adım 1: Ayetel Kürsi’nin genel anlamı, Allah’tan başka ilah olmadığı, O’nun daima diri (Hayy) ve her şeyi yöneten (Kayyûm) olduğu, O’nu uyku ve uyuklamanın tutmayacağı, göklerde ve yerde ne varsa hepsinin O’na ait olduğudur. O’nun izni olmadan kimsenin bir başkasına yardım edemeyeceği, O’nun her şeyi bildiği, gücünün ve bilgisinin her şeyi kuşattığı ve O’nun çok Yüce (Aliyy), çok Büyük (Azîm) olduğu anlatılır.
Adım 2: Ayette geçen bazı önemli sıfatlar ve anlamları:
- el-Hayy: Daima diri olan, sonsuz hayat sahibi demektir.
- el-Kayyûm: Bütün varlıkları ayakta tutan, onları yöneten, koruyup gözeten demektir.
- el-Aliyy: Şanı, şerefi ve makamı en yüce olan demektir.
- el-Azîm: Zatının ve sıfatlarının mahiyeti anlaşılamayacak kadar büyük ve ulu olan demektir.
Bu ayeti ve anlamını öğrendiğinde, inandığımız Rabbimizin ne kadar güçlü ve merhametli olduğunu daha iyi anlarsın.
Umarım bu açıklamalar üniteye hazırlanmanda sana yardımcı olur. Başarılar dilerim