Harika bir deney konusu! Merhaba sevgili öğrencim, ben Fen Bilimleri öğretmenin. Bu deneyi ve sorularını birlikte inceleyip havanın ne kadar ilginç bir madde olduğunu keşfedelim. Haydi başlayalım!
Bu deneyin adı “Hava Her Yerde Var”. Deneydeki adımları ve soruları tek tek ele alıp ne anlama geldiklerini konuşalım.
Soru 1: Boş bir bardağın dibine peçeteyi koyalım. Bardağı ters çevirelim ve su dolu bir kaba daldıralım. Peçete ıslandı mı?
Çözüm ve Açıklama:
Adım 1: Deneyi yaptığımızda peçetenin ıslanmadığını görürüz. Çok ilginç, değil mi? Su dolu kabın içine batırdığımız halde peçete kupkuru kalıyor.
Adım 2: Peki neden? Çünkü o bardak aslında sandığımız gibi boş değil! İçi tamamen hava ile dolu. Bardağı suya daldırdığımızda, bardaktaki hava dışarı çıkacak bir yer bulamadığı için suyun içeri girmesini engelliyor. Hava, suyun önünde bir kalkan gibi duruyor ve peçeteyi koruyor.
Soru 2: Aynı işlemi bardağı hafifçe yana eğerek yapalım. Şimdi ne oldu? Kabarcıkları gördünüz mü? Su, bardağa dolmaya başladı mı? Peçete ıslandı mı?
Çözüm ve Açıklama:
Adım 1: Bardağı yana doğru eğdiğimizde sudan “blup blup” diye sesler çıkararak kabarcıkların çıktığını görürüz.
Adım 2: İşte o gördüğümüz kabarcıklar, bardağın içinde sıkışıp kalan havanın ta kendisi! Bardağı eğince, havaya kaçacak bir yol açmış oluyoruz.
Adım 3: Hava dışarı çıktıkça, onun boşalttığı yere hemen su dolmaya başlıyor. Hava çıkıyor, su giriyor.
Adım 4: Sonuç olarak, içeri giren su peçeteye ulaşıyor ve peçetemiz bu sefer ıslanıyor.
Soru 3 (Düşünelim – Yazalım – Paylaşalım): İlk aşamada peçetenin ıslanmamasının sebebi ne olabilir? Yazınız.
Çözüm ve Açıklama:
Bu sorunun cevabı aslında yukarıda konuştuklarımızda saklı! Gel birlikte toparlayalım.
İlk aşamada peçetenin ıslanmamasının sebebi, boş sandığımız bardağın içinde aslında gözle göremediğimiz havanın bulunmasıdır. Bardağı suya dik bir şekilde daldırdığımızda bu hava bardakta hapsolur. Hapsolan hava, bir yer kapladığı için suyun bardağın içine girmesine ve peçeteye ulaşmasına engel olur.
Unutma, hava da tıpkı su gibi, kitap gibi yer kaplayan bir maddedir. Gözümüzle göremesek de varlığını bu tür basit ve eğlenceli deneylerle kanıtlayabiliriz. Tıpkı toprağın altındaki yuvasında yaşayan kertenkelenin ya da suyun içindeki balıkların nefes almak için oradaki havayı kullanması gibi! Hava gerçekten de her yerdedir.
