Harika bir çalışma kağıdı! Merhaba sevgili öğrencim, ben senin Fen Bilimleri öğretmeninim. Şimdi bu sorulara birlikte bakalım ve cevaplarını adım adım, kolayca anlayacağın bir şekilde bulalım. Hazır mısın? Haydi başlayalım!
6. Soru: Büşra diyor ki: “Bazı maddelere dokunmak, bakmak, onları tatmak ve koklamak canlı vücuduna zarar verebilir.” Buna göre, aşağıdakilerden hangisinin tadına bakmak tehlikelidir?
Çözüm:
Bu soruda bize, hangi maddenin tadına bakmanın tehlikeli olduğunu soruyor. Büşra’nın uyarısını hatırlayalım: Bilmediğimiz veya temizlik için kullanılan maddeleri asla ağzımıza götürmemeli, koklamamalı veya onlara dokunmamalıyız. Şimdi şıklara bakalım:
- A) çamaşır suyu: Bu, annelerimizin temizlikte kullandığı bir maddedir. İçinde güçlü kimyasallar bulunur. Tadına bakmak, hatta koklamak bile çok tehlikelidir ve bize ciddi zararlar verebilir.
- B) süt: Süt, her gün içtiğimiz sağlıklı bir içecektir. Tadına bakmak tehlikeli değildir.
- C) su: Su, yaşamamız için gerekli olan en temel içecektir. Temiz olduğu sürece tadına bakmak tehlikeli değildir.
Adım 1: Şıkları incelediğimizde süt ve suyun içilebilen, zararsız sıvılar olduğunu görüyoruz.
Adım 2: Çamaşır suyunun ise bir temizlik malzemesi olduğunu ve asla tadına bakılmaması gerektiğini biliyoruz. Çünkü o bir zehirdir.
Sonuç: Bu yüzden doğru cevap A) çamaşır suyu seçeneğidir. Unutma, temizlik malzemeleri asla oyuncak değildir ve onlardan uzak durmalıyız!
7. Soru:Aşağıdakilerden hangisi katı hâlde bulunan ve esnek bir maddeye örnektir?
Çözüm:
Bu soruda iki önemli kelime var: katı ve esnek. Katı madde, belirli bir şekli olan maddedir. Esnek madde ise, sıktığımızda veya büktüğümüzde şekli değişen ama bıraktığımızda eski hâline geri dönen maddedir. Haydi şıklardaki maddeleri bu özelliklere göre düşünelim:
- A) duvar: Duvar, katı bir maddedir. Ama onu bükebilir miyiz? Hayır. Bu yüzden esnek değildir, serttir.
- B) cam: Cam da katı bir maddedir. Peki, esnek midir? Hayır. Eğer bükmeye çalışırsak kırılır. Bu yüzden cam esnek değil, kırılgandır.
- C) sünger: Sünger katı bir maddedir. Peki, onu sıkıştırdığımızda şekli değişir mi? Evet! Bıraktığımızda eski hâline döner mi? Evet! O zaman sünger hem katı hem de esnek bir maddedir.
Adım 1: Tüm seçeneklerin (duvar, cam, sünger) katı madde olduğunu belirledik.
Adım 2: Bu katı maddelerden hangisinin esnek olduğunu düşündük. Duvarın sert, camın kırılgan, süngerin ise esnek olduğunu bulduk.
Sonuç: Sorunun bizden istediği hem katı hem de esnek olan madde C) sünger seçeneğidir. Aferin sana!
8. Soru:Aşağıdakilerden hangisinin yüzeyi pürüzlüdür?
Çözüm:
Bu soruda “pürüzlü” kelimesinin ne anlama geldiğini hatırlamalıyız. Bir yüzeye dokunduğumuzda elimize girintiler ve çıkıntılar geliyorsa, o yüzey pürüzlüdür. Eğer yüzey kaygan ve düz ise o yüzey pürüzsüzdür. Şimdi nesneleri hayal edelim ve onlara dokunduğumuzu düşünelim:
- A) domates: Bir domatesin kabuğuna dokunduğunu hayal et. Yüzeyi oldukça düz ve kaygandır, değil mi? Yani pürüzsüzdür.
- B) ekmek: Fırından yeni çıkmış bir ekmeğin kabuğunu düşünelim. Üzerinde sert, girintili çıkıntılı bir yapı vardır. Elimizle dokunduğumuzda bu pürüzleri hissederiz. O zaman ekmeğin yüzeyi pürüzlüdür.
- C) ayna: Aynanın yüzeyi çok düzgündür. Görüntümüzü net bir şekilde yansıtmasının sebebi de budur. Yüzeyi pürüzsüzdür.
Adım 1: Pürüzlü yüzeyin ne demek olduğunu hatırladık: girintili ve çıkıntılı.
Adım 2: Domates ve aynanın yüzeyinin pürüzsüz (düz), ekmeğin kabuğunun ise pürüzlü (girintili-çıkıntılı) olduğuna karar verdik.
Sonuç: Bu durumda yüzeyi pürüzlü olan madde B) ekmek seçeneğidir. Çok güzel gidiyorsun!
9. Soru:Aşağıdakilerden hangisi diğerlerine göre daha yumuşaktır?
Çözüm:
Bu soruda da maddelerin sertlik-yumuşaklık özelliklerini karşılaştırmamız isteniyor. “Yumuşak” bir maddeye dokunduğumuzda kolayca şekil veririz ve dokunması rahattır. Hadi seçenekleri düşünelim:
- A) elma şekeri: Elma şekerinin dışındaki kırmızı şeker kaplaması oldukça serttir. Onu ısırmak için dişimizi kullanmamız gerekir. Yani sert bir maddedir.
- B) pamuk şeker: Pamuk şekeri eline aldığını hayal et. Tıpkı bir pamuk gibi, hatta bir bulut gibi hafiftir. Dokunduğunda hemen içine çöker. Çok yumuşaktır.
- C) kağıt helva: Kağıt helva, ince ve gevrektir. Dokunduğumuzda kolayca kırılır. Yumuşak değil, kırılgandır.
Adım 1: Üç seçeneği de dokunma duyumuzla hayal ettik.
Adım 2: Elma şekerinin sert, kağıt helvanın kırılgan, pamuk şekerin ise çok yumuşak olduğunu fark ettik.
Sonuç: Diğerlerine göre en yumuşak olan madde B) pamuk şeker seçeneğidir. Harikasın, tüm soruları başarıyla tamamladın!