Harika bir Fen Bilimleri deneyi! Hadi gel, bu güzel etkinliği birlikte inceleyelim ve sorusunu adım adım çözelim. Tıpkı bir dedektif gibi duyu organlarımızın izini süreceğiz.
Sonuç Sorusu: Arkadaşımız hangi maddeyi, hangi duyu organıyla buldu?
Bu soruyu cevaplamak için deneyin basamaklarını dikkatlice takip etmemiz gerekiyor. Arkadaşımızın gözleri bağlı, bu yüzden diğer duyu organları daha da önem kazanıyor. Bakalım hangi duyu organıyla neleri keşfetmiş.
Unutma, çevremizdeki maddeleri tanımak için beş duyu organımızı kullanırız: Göz (görme), Kulak (işitme), Burun (koklama), Dil (tatma) ve Deri (dokunma). Bu deneyde bunlardan birkaçını kullanacağız.
Çözüm:
Adım 1: Dokunma Duyusu ile Keşfedilenler
Deneyin ilk bölümünde, arkadaşımızın gözleri bağlıyken önüne bazı cisimler konuluyor ve onlara dokunarak ne olduklarını anlaması isteniyor. Burada kullandığı duyu organı derisidir.
- Sünger: Arkadaşın, süngerin yumuşak ve esnek yapısını hissederek onun sünger olduğunu anlar.
- Pamuk: Pamuğun o çok yumuşak dokusunu hissederek kolayca tanıyabilir.
- Dal Parçası: Elinede dal parçasının sert ve pürüzlü yüzeyini hissederek tahmin eder.
- Kalem ve Plastik Cetvel: Bu cisimlerin sert ve pürüzsüz yüzeyleri, arkadaşına ne oldukları hakkında ipucu verir.
Yani, bu cisimleri DOKUNMA DUYUSU (DERİ) ile bulmuştur.
Adım 2: Koklama Duyusu ile Keşfedilenler
Deneyin ikinci bölümünde, arkadaşımıza kolonya ve gül suyu koklatılıyor. Gözleri hala kapalı olduğu için burada devreye burnu giriyor.
- Kolonya: Kendine has keskin ve ferahlatıcı kokusuyla hemen tanınır.
- Gül Suyu: O mis gibi çiçek kokusunu alınca arkadaşın bunun gül suyu olduğunu kolayca tahmin eder.
Bu maddeleri ise KOKLAMA DUYUSU (BURUN) ile bulmuştur.
Adım 3: Tatma Duyusu ile Keşfedilenler
Deneyin son ve en dikkatli olunması gereken bölümünde ise arkadaşımızın önüne un ve toz şeker konuluyor ve tatlarına bakması isteniyor. Burada kullandığı duyu organı ise dilidir.
Önemli Uyarı: Deneyde de belirtildiği gibi, öğretmenimiz olmadan ve ne olduğunu bilmediğimiz hiçbir maddenin tadına asla bakmamalıyız! Bu çok tehlikeli olabilir.
- Toz Şeker: Dilinin ucuna değdirdiği anda aldığı tatlı tat sayesinde bunun şeker olduğunu anlar.
- Un: Tadına baktığında şekere veya tuza benzemeyen, kendine has tatsız, nişastalı yapısıyla bunun un olduğunu anlar.
Bu maddeleri de TATMA DUYUSU (DİL) ile bulmuştur.
Sonuç
Toparlayacak olursak, deneydeki arkadaşımız:
- Sünger, pamuk, dal parçası, kalem gibi katı cisimleri derisiyle (dokunarak),
- Kolonya ve gül suyunu burnuyla (koklayarak),
- Toz şeker ve unu ise diliyle (tadarak)
başarılı bir şekilde bulmuştur. İşte duyu organlarımız bu kadar harika işler başarıyor!